Viêm họng cấp có thể gây ra nhiều biến chứng như viêm cầu thận cấp, thấp tim, viêm khớp cấp… Do đó, cha mẹ cần chú ý giữ gìn sức khỏe cho trẻ, nhất là khi thời tiết chuyển mùa.

Nguyên nhân gây ra viêm họng cấp có nhiều, trong đó có liên cầu khuẩn tan máu nhóm A. Liên cầu khuẩn xâm nhập vào niêm mạc họng gây viêm họng. Phần kháng nguyên của vi khuẩn lưu hành trong máu, đến lắng đọng ở cầu thận, van tim, màng khớp, gây biến chứng ở các cơ quan này.

Ở trẻ em, nhất là trẻ từ 5-15 tuổi, viêm họng cấp có thể gây ra một số biến chứng như: viêm cầu thận cấp, thấp tim, viêm khớp cấp…

Phòng biến chứng viêm họng

Chăm sóc kỹ khi trẻ bị viêm họng

Để phòng các biến chứng, cần giữ gìn sức khỏe cho trẻ, nhất là những đợt thời tiết chuyển mùa. Việc giữ ấm cổ trẻ em là cần nhất, mặc dù đây không phải là biện pháp có thể loại bỏ tuyệt đối viêm họng, nhưng nó làm giảm phần lớn nguy cơ bị viêm họng cấp ở trẻ em.

Khi trẻ bị viêm họng cấp, cần phải được đi khám, không được tự ý điều trị theo người bán thuốc. Đi khám để bác sĩ biết được cụ thể mức độ bệnh, có hướng điều trị và để xác định xem viêm họng cấp đã có biến chứng hay chưa; cần điều trị triệt để viêm họng cấp ở trẻ em.

Khi trẻ bị viêm họng cấp, không điều trị ngắt quãng, điều trị một vài ngày rồi bỏ. Cần điều trị đủ liều thuốc, đủ thời gian theo hướng dẫn của người có chuyên môn để khỏi bệnh và ngăn ngừa biến chứng xảy ra.

Theo Sức khỏe và Đời sống

Bệnh của người lớn

Viêm cầu thận mạn là một bệnh đặc trưng của thận. Nó xuất hiện tương đối đầy đủ các triệu chứng mà một người bị bệnh thận sẽ có.

Vì bệnh có thể gặp trong nhiều trường hợp khác nhau cho nên xu hướng mới người ta thay thế tên gọi bệnh viêm cầu thận mạn bằng tên hội chứng viêm cầu thận mạn. Sự thay đổi tên gọi không bao gồm thay đổi bản chất của bệnh và các biện pháp điều trị.

Hiệu quả sau điều trị bệnh vẫn phụ thuộc chặt chẽ vào thời gian bắt đầu tiến hành điều trị và mức độ nặng của bệnh.

Không giống như bệnh viêm cầu thận cấp, một bệnh đặc trưng của trẻ em, viêm cầu thận mạn hầu như không gặp ở người trẻ em.

Thông thường bệnh viêm cầu thận mạn chỉ gặp ở người lớn vì nó liên quan chặt chẽ đến tình trạng rối loạn miễn dịch xảy ra bên trong nội tại cơ thể người bệnh. Do đó mà nhiều khi người ta hay nói vui với nhau rằng bệnh viêm cầu thận mạn là bệnh của người lớn.

Trong rất nhiều cơ chế lý giải nguyên nhân và cách thức gây ra bệnh thì một cơ chế cho đến nay vẫn được nhiều người chấp nhận hơn cả là rối loạn miễn dịch hay còn gọi là tự miễn. Sự tương tác miễn dịch ở đây nói chung rất phức tạp. Nó liên quan đến một loạt các kháng nguyên màng và các receptor đặc hiệu.

Nhưng chúng ta có thể hiểu một cách bản chất đó là hệ miễn dịch của cơ thể nhận biết nhầm cầu thận và màng lọc là một “vật thể lạ”.

Chúng ra sức tấn công như nhiệm vụ vốn có và làm suy hỏng màng lọc cầu thận. Mức độ tổn thương và mức độ nặng của bệnh có sự song hành với nhau. Nếu như màng lọc càng tổn thương nhiều thì bệnh càng tiến tới mức độ nặng. Cả mức độ tổn thương và mức độ nặng của bệnh đều phụ thuộc chặt chẽ vào thời gian bị bệnh. Nếu như thời gian bị bệnh càng dài thì càng gây ra nhiều hệ lụy nghiêm trọng.

Một bệnh nhân bị bệnh thận là viêm cầu thận mạn thì thời gian bị bệnh phải ít nhất từ 6 tháng trở lên và không thể không có hiện tượng phù. Trong các dấu hiệu nhận ra bệnh thì phù là một dấu hiệu gần như trở thành đặc hiệu. Có thể nói như thế này, nếu không có phù thì hãy xem lại chẩn đoán và người bệnh có thể an tâm về thận của mình.

Phù là dấu hiệu sớm nhất

Bộ dấu hiệu nhận biết viêm cầu thận mạn bao gồm phù tăng huyết áp và protein niệu thì phù là triệu chứng dễ nhận ra nhất.

Đặc điểm phù của thận là phù toàn thân. Phù từ đầu đến chân, từ ngực, bụng, tay, chân đến khắp các vùng trong cơ thể. Chúng ta không chỉ bị phù ở da mà chúng ta còn bị phù ở các cơ quan, các khoang và các tạng trong cơ thể. Ví dụ như chúng còn bị tràn dịch màng bụng, màng tim, màng phổi.

Phù đó là sự giữ nước trong cơ thể mà sớm nhất và ban đầu đó là sự giữ nước dưới da làm da trông căng mọng lên một cách khác thường. Tự nhiên bạn thấy mình trở nên đầy đặn hơn, chân tay tự nhiên căng mọng ra, da trở nên nhẵn nhụi hơn.
Thường ngày các hố, các lõm, các nếp nhăn trên da xuất hiện rõ rệt ở các vùng khớp, nếp gấp thì nay chúng hoàn toàn biến mất. Nhìn trong gương bạn trông xinh hẳn ra và trẻ hẳn ra. Nhưng chớ vội mừng.

Lúc đầu, bạn có thể hài lòng với vẻ bên ngoài của mình. Nhưng đó là dấu hiệu báo trước cho một thảm họa bệnh tật. Vì sự giữ nước sẽ không chỉ dừng lại ở mức độ làm bạn xinh ra mà nó tiếp tục nặng hơn và cuối cùng dẫn đến bạn tròn xoe trong như một khối nước tròn di động vậy.

Mặt bạn húp lên, chỉ cần ấn nhẹ vào mặt trước cẳng chân bạn thấy nó bị lõm xuống rất sâu và phải mất một lúc lâu sau nó mới đầy lại được.

Mặt bạn “xị” ra và rất khó chịu. Vì bạn cảm thấy nặng ở mặt và mí mắt. Rất khó mở mắt. Khi mở mắt, bạn có cảm giác có một “cái gì đó” ở ngay trên mí trên đang cản lại. Đó là phù ở mí mắt. Thay vì cảm thấy khỏe khoắn, bạn cảm thấy rất mệt.

Nếu như không can thiệp gì, bạn tiếp tục bị phù nặng hơn và chuyển sang phù cơ quan nội tạng, tràn dịch ở các khoang, các màng và chúng ta trở lên khó thở và rất sợ sệt.

Nếu không điều trị gì người bệnh có thể chết vì phù. Phù rất tai hại. Nó làm suy giảm chức năng của tất các các tế bào trong cơ thể và làm chúng bị ngộ độc nước đồng loạt.

Phù là một triệu chứng gặp phổ biến trong bệnh thận và trong bệnh tim. Nhưng bạn có thể dễ dàng tự mình kiểm định bạn đang bị bệnh ở thận hay là bệnh ở tim.

Bạn tiến hành như sau: theo dõi vị trí phù đầu tiên trong cơ thể. Nếu như vị trí phù đầu tiên của bạn là phù ở mặt, thấy nặng mặt vào buổi sáng và khó mở mắt, bạn đang bị bệnh ở thận. Còn nếu như vị trí phù của bạn đầu tiên ở chân, càng về cuối ngày chân càng to ra và mặt không có cảm giác gì, bạn đang bị bệnh ở tim. Đó là sự khác nhau giữa hai loại bệnh này.

Nguyên nhân gây ra phù ở đây đó chính là sự hỏng hóc của màng lọc cầu thận. Thường thì màng lọc cầu thận chỉ cho phép nước và các chất thải đi ra để tạo thành nước tiểu. Nhưng do sự hỏng hóc về chức năng và cấu trúc mà màng lọc cầu thận đã để cả protein, hay còn gọi là đạm bên trong cơ thể, đi ra và không thể hấp thu lại được.

Cơ thể hàng ngày hàng giờ mất protein và chúng ta bị thiếu protein nghiêm trọng. Không còn chất để giữ nước trong lòng mạch máu khiến cho nước tràn vào các khoảng gian bào và gây ra phù. Đó thực ra là sự thể hiện bên ngoài của sự mất đi protein mà thôi.

Bên cạnh triệu chứng phù, người bệnh có có thể có một số triệu chứng khác như protein xuất hiện trong nước tiểu và có hồng cầu trong nước tiểu. Hồng cầu là tế bào đặc trưng và quan trọng nhất của máu. Hồng cầu cũng bị đi ra ngoài theo đường nước tiểu luôn.

Bệnh có điều trị khỏi được không?

Nếu như chúng ta không can thiệp điều trị gì, chúng ta sẽ bị tiến triển ngày một nặng. Phù càng to, chúng ta càng bị mất đạm nhiều và dần dần người bệnh sẽ bị biến chứng. Một là chuyển sang hội chứng thận hư, một bước đệm rất gần tới suy thận. Hai là người bệnh sẽ bị tràn dịch đa màng và trở lên nghẹt thở vì tràn dịch màng phổi.

Cho nên cần thiết phải tiến hành điều trị ngay, điều trị càng sớm càng tốt. Vì chúng ta có thể làm chậm lại bệnh.

Có một điều thế này, bệnh viêm cầu thận mạn không thể điều trị khỏi dứt điểm. Tuy nhiên, chúng ta lại có một dấu hiệu đáng mừng đó là bệnh có thể bị khống chế khá lâu để không bị tái phát trở lại. Do đó, việc điều trị nhanh và chuẩn, có thể làm bình ổn giai đoạn toàn phát của bệnh, khống chế bệnh, chậm lại sự tiến triển làm suy giảm chức năng.

Công việc điều trị ở đây bao gồm ba biện pháp quan trọng: lợi tiểu, bù protein bên ngoài và ngăn chặn sự tấn công miễn dịch xảy ra. Bù protein bên ngoài có tác dụng trả lại sự thăng bằng cần thiết của protein. Dùng thuốc lợi tiểu có tác dụng chống phù cấp tốc. Chỉ cần một viên thuốc lợi tiểu và ngay liều đầu tiên, người bệnh đã nhẹ đi trong thấy. Điều này chính người bệnh cảm nhận được.

Ngăn chặn các đợt tấn công bất thường của các phức hợp miễn dịch giúp cho bệnh bình ổn.
Bệnh viêm cầu thận mạn tuy đáng ngại về mặt tiên lượng nhưng nó lại rất dễ chẩn đoán và rất dễ kiểm soát. Chỉ cần bạn đến cơ sở y tế có đủ trang thiết bị máy móc làm xét nghiệm nước tiểu thì bạn có thể biết ngay sức khỏe thận của mình.

Chi phí xét nghiệm lại không quá đắt, chỉ chừng vài chục nghìn là có ngay kết quả. Nhưng lưu ý là phải đến những cơ sở y tế có phân tích tự động và có bảng kết quả in ra thành số thì kết quả mới chính xác và đủ độ tin cậy. Còn những cơ sở y tế làm xét nghiệm thủ công hoặc bán tự động, không đưa ra bảng số liệu gốc in từ máy xét nghiệm ra thì độ tin cậy rất thấp.

Hãy chú ý tới thận của bạn ngay từ khi bạn thấy có vấn đề.

Theo BS Yên Lâm Phúc – Gia đình Việt Nam

Viêm cầu thận cấp (VCTC) bao gồm một tập hợp tổn thương đặc hiệu tại thận do cơ chế miễn dịch gây nên tình trạng viêm và tăng sinh của cầu thận có thể dẫn đến tổn thương màng cơ bản, gian mạch hoặc nội mạc mao mạch. Tuy nhiên, VCTC không phải là một bệnh mà là một hội chứng viêm thận cấp, một hình thức tổn thương cầu thận nghiêm trọng nhất và để lại những hậu quả khác nhau trong quá trình tiến triển.

Nguyên nhân bệnh viêm cầu thận cấp

Nguyên nhân nhiễm khuẩn

Nguyên nhân nhiễm khuẩn phổ biến nhất của VCTC là do liên cầu betatan huyết nhóm A. Hai chủng huyết thanh thường được mô tả là: Serotype 12 trong VCTC sau nhiễm liên cầu liên quan đến nhiễm trùng hô hấp trên, xảy ra chủ yếu trong những tháng mùa đông; Serotype 49 trong VCTC sau nhiễm liên cầu liên quan đến nhiễm trùng da, thường được quan sát thấy vào mùa hè và mùa thu.

Viêm cầu thận cấp sau nhiễm liên cầu (PSGN) xuất hiện sau nhiễm trùng cấp tính với các chủng của liên cầu khuẩn beta tan huyết nhóm A khoảng 1-3 tuần. Tỷ lệ khoảng 5-10% bệnh nhân xuất hiện VCTC sau viêm họng và 25% sau nhiễm trùng da. Ngoài ra, là VCTC có thể xuất hiện sau những nhiễm trùng do các loại vi khuẩn khác, virus, ký sinh trùng hoặc nấm ví dụ như diplococci, streptococci, staphylococci, mycobacteria hoặc Salmonella typhosa, Brucella suis, Treponema pallidum, Corynebacterium bovis và actinobacilli. Đặc biệt VCTC đã ghi nhận như là một biến chứng hiếm gặp của bệnh viêm gan A.

Nguyên nhân không nhiễm khuẩn

Viêm cầu thân cấp nguyên phát

Viêm cầu thận màng tăng sinh (Membranoproliferative glomerulonephritis- MPGN): Trong tổn thương thận có hiện tượng giãn rộng và tăng sinh tế bào gian mạch và lắng đọng phức hợp miễn dịch trong đó chủ yếu là bổ thể C3.

Bệnh thận IgA (IgA nephropathy): VCTC do lắng đọng phức hợp miễn dịch chủ yếu là IgA và IgG tại gian mạch cầu thận.

Viêm cầu thận tiến triển nhanh: đặc trưng bởi tổn thương hình liềm (crescents) tại cầu thận. Nhận định ba loại tổn thương: loại I là bệnh kháng màng cơ bản cầu thận, loại II trung gian bởi các phức hợp miễn dịch và loại III được xác định bởi kháng thể kháng tế bào chất antineutrophil (ANCA).

Viêm cầu thân cấp thứ phát sau các bệnh hệ thống

– Viêm mạch: như bệnh u hạt wegener.

– Bệnh mạch máu collagen: như lupus ban đỏ hệ thống (SLE), viêm cầu thận cấp do lắng đọng các phức hợp miễn dịch tại thận.

– Quá mẫn viêm mạch (hypersensitivity vasculitis):

– Cryoglobulinemia.

– Polyarteritis nodosa: VCTC bắt đầu từ một viêm mạch gây tổn thương động mạch thận.

– Henoch-Schonlein ban xuất huyết: viêm mạch máu toàn thể và VCTC.

– Hội chứng Goodpasturee: Có sự lưu hành trong huyết thanh kháng thể collagen type IV gây lắng đọng tại thận, gây tình trạng viêm cầu thận tiến triển nhanh thiểu niệu.

Viêm cầu thân cấp thứ phát sau các nguyên nhân không nhiễm trùng khác

– Hội chứng Guillain-Barré.

– Chiếu xạ ở khối u Wilms.

– Liên quan đến sử dụng vac-xin bạch hầu-ho gà-uốn ván (DPT).

– Bệnh huyết thanh.

Triệu chứng lâm sàng và xét nghiệm bệnh viêm cầu thận cấp

– Khởi phát đột ngột với tiểu máu.

– Triệu chứng lâm sàng này thường kèm theo tăng huyết áp, phù, hội chứng tăng urê máu (nếu có giảm mức lọc cầu thận).

– Xét nghiệm nước tiểu có protein niệu và hồng cầu niệu.

– Kháng thể kháng liên cầu (Antistreptolysin O: ASLO) có thể tăng.

– VCTC có thể biểu hiện nguyên phát tại thận hoặc trong một bệnh cảnh hệ thống gây tổn thương thứ phát tại thận thì sẽ có những triệu chứng lâm sàng và cận lâm sàng của bệnh chính.

Tiến triển của bệnh viêm cầu thận cấp

Viêm cầu thân cấp nguyên nhân do nhiễm khuẩn

Hầu hết các trường hợp VCTC, các tổn thương cấp tính được phục hồi hoàn toàn. Tuy nhiên, có những trường hợp tiến triển thành dạng mạn tính. Tỷ lệ tiến triển đến viêm cầu thận mạn (VCTM) khoảng 30% ở bệnh nhân người lớn và khoảng 10% ở trẻ em.

Trong PSGN, tiên lượng nói chung là tốt. Hơn 98% bệnh nhân không tái phát triệu chứng sau 5 năm, tuy nhiên tỷ lệ tiến triển đến bệnh thận mạn tính giai đoạn cuối khoảng 1-3%. Thông thường trong vòng một tuần đầu hoặc lâu hơn sau khi khởi phát, hầu hết các bệnh nhân với PSGN có phù và tăng huyết áp. Sau giai đoạn cấp tính bệnh nhân hết các triệu trứng, huyết áp về bình thường, chức năng thận trở lại bình thường. Tuy nhiên, PSGN ở người lớn tiến triển bệnh xấu hơn nếu có xơ hoá cầu thận hoặc trên nền bệnh đái tháo đường. Những bệnh nhân viêm thận cấp tiến triển nhanh có suy thận thì chức năng thận có thể không hồi phục được hoàn toàn.

Trên xét nghiệm máu, bổ thể C3 có thể bình thường sau khoảng 8 tuần. Protein niệu có thể kéo dài đến 6 tháng và đái máu vi thể có thể lên đến 1 năm sau thời điểm khởi phát VCTC.

Khoảng 15% bệnh nhân sau 3 năm và 2% bệnh nhân sau 7-10 năm có thể vẫn có protein niệu dai dẳng ở mức độ thấp. Tiên lượng lâu dài có thể là lành tính cũng có thể tiến triển cao huyết áp, protein niệu, suy thận trong khoảng thời gian 10-40 năm tính từ thời điểm bị bệnh ban đầu.

Viêm cầu thân cấp nguyên nhân không do nhiễm khuẩn

Tiến triển của VCTC nguyên nhân không do nhiễm khuẩn phụ thuộc nhiều vào các bệnh nền trước khi phát triển VCTC. Các bệnh nền nói chung phải được xác định và giải quyết. Tiên lượng xấu hơn cho những bệnh nhân có protein niệu nặng, tăng huyết áp nặng, và có suy giảm chức năng thận.

Tuỳ theo nguyên nhân ban đầu, VCTC có tiến triển khác nhau từ phục hồi hoàn toàn cho đến bệnh thận mạn tính giai đoạn cuối. Tiên lượng phụ thuộc vào bệnh nền và sức khoẻ tổng thể của bệnh nhân. Nhìn chung sự xuất hiện của các biến chứng tim, phổi hay thần kinh đều làm cho tiến triển xấu đi và tiên lượng kém cho khả năng hồi phục.

Điều trị bệnh viêm cầu thận cấp

– Sử dụng kháng sinh sớm trong trường hợp do nguyên nhân nhiễm trùng.

– Điều trị những bệnh chính là nguyên nhân gây nên tình trạng VCTC.

– Thuốc ức chế men chuyển (angiotensin-converting enzyme: ACE) trong trường hợp bệnh nhân hết giai đoạn cấp tính và có dấu hiệu chuyển sang mạn tính.

– Yêu cầu bệnh nhân thực hiện chế độ ăn giảm muối trong giai đoạn cấp tính khi đang có phù và tăng huyết áp.

– Kiểm soát huyết áp và theo dõi huyết áp định kỳ.

– Kế hoạch khám định kỳ dài hạn cho những bệnh nhân có protein niệu dai dẳng và/hoặc tăng huyết áp.

theo Bệnh