1/ Cháo gà bí đỏ
Ức gà chứa nhiều protein, các vitamin và khoáng chất có lợi cho sức khỏe của bé. Bí đỏ, một món rau giàu vitamin A, chất xơ, vitamin C và có hương vị thơm ngon, mềm và ngọt tự nhiên. Trong danh sách các món cháo bổ dưỡng cho bé, mẹ nên có thêm vài gạch đầu dòng cho cháo gà bí đỏ nhé.

Nguyên liệu: 50g gạo, 100g thịt gà, 200g bí đỏ

Cách làm:

Thịt gà rửa sạch, băm nhỏ, ướp vài muỗng cà phê mắm ngon cùng hành củ.

Gạo vo sạch, cho vào nồi nước để nấu cháo.

Bí đỏ bỏ vỏ và hạt, cắt nhuyễn.

Xào sơ bí đỏ và thịt gà với 1 muỗng canh dầu ăn

Khi gạo bắt đầu hơi nở, cho phần thịt và bí đỏ đã xào vào, khuấy nhẹ và nấu đến khi các nguyên liệu thật mềm.

2/ Cháo thịt bò súp lơ xanh
Thịt bò giàu sắt, protein và canxi nên cho bé ăn thịt bò là một trong những cách bổ sung dinh dưỡng tốt nhất. Súp lơ giàu vitamin, khoáng chất và chất xơ, giúp bé yêu tăng cường chức năng hệ miễn dịch và tiêu hóa hiệu quả.

Nguyên liệu

– Gạo tẻ: 100g

– Gạo nếp: 50g

– Thịt bò: 150g (nên chọn bò nạc thăn, không mỡ, chọn mua loại thịt bò tươi, vẫn còn lớp màng mỡ mỏng bao bọc bên ngoài là đảm bảo)

– Súp lơ: 80g

– Phô mai: 1 miếng

– Dầu ăn.

Cách làm:

Gạo vo sạch, để riêng

Thịt bò: rửa sạch, thái miếng nhỏ, ướp một chút hạt nêm và dầu ăn khoảng 10 phút

Súp lơ sơ chế sạch, để ráo nước, thái miếng nhỏ

Cho gạo, nếp vào 600ml nước rồi ninh cho cháo nhừ, sền sệt.

Cho súp lơ đã thái nhỏ và phô mai cắt nhỏ vào máy xay sinh tố xay nhuyễn.

Cho thịt bò vào máy xay sinh tố xay nhuyễn.

Cho thịt bò đã xay nhuyễn vào nồi cháo, quấy đều khoảng 10 phút sau cho súp lơ phô mai đã xay nhuyễn vào và quấy đều, đun cho sôi là ăn được.

3/ Cháo gà cà rốt, hạt sen
Thịt gà giàu đạm và vitamin B có thêm cà rốt ngọt ngào nhiều beta-carotene cùng hạt sen bùi ngậy là món ăn tuyệt vời giúp bé ăn ngon ngủ tốt.

Nguyên liệu:

– 250g thịt gà nạc

– Bột hạt sen tươi hoặc hạt sen khô

– Cà rốt

– 1 củ hành thái hạt lựu

– Dầu ăn

Cách làm:

Hạt sen luộc cho chín mềm

Trong thời gian luộc hạt sen, xào thịt gà ,cà rốt và hành thái hạt lựu cùng với dầu ăn.

Đun nước rồi cho tất cả hỗn hợp trên vào nấu sôi chừng 10 phút , nhỏ lửa .

Dùng máy xay, xay các thành phần cho nhuyễn để nguội cho bé ăn.

4/ Cháo tôm rau dền
Tôm giàu kẽm – kích thích bé ăn ngon miệng và canxi – giúp xương bé cứng cáp, phát triển chiều cao, kết hợp với loại rau có màu đỏ đậm nhiều vitamin và khoáng chất như rau dền sẽ thành món ăn hấp dẫn đầy màu sắc hương vị lại thúc đẩy sự phát triển thể chất của bé.

Nguyên liệu:

– 50g bột gạo

– 30g thịt tôm

– 10g rau dền băm nhuyễn

– 1 thìa dầu ăn, gia vị

– 200ml nước sạch

Cách làm:

Đun nước sôi, cho tôm và rau dền vào nấu chín. Tắt bếp.

Khi nước còn ấm, cho bột vào khuấy tan đều. Bắc nồi lên bếp, đun nhỏ lửa vừa đun vừa khuấy cho tới khi bột chín.

5/ Cháo lươn khoai môn
Theo các chuyên gia: thịt lươn có hàm lượng giá trị dinh dưỡng rất cao, thậm chí cao hơn hẳn tôm, cua. Cháo lươn là món ăn mát, bổ, rất thích hợp với các bé chậm lớn, suy dinh dưỡng.

Nguyên liệu:

– 200g thịt lươn

– 100g gạo

– 100g khoai môn thái nhỏ

– 1 thìa cà phê hành tím

– Rau mùi, dầu ăn, nước mắm, hành lá, hạt tiêu

Cách làm:

Gạo vo sạch đem nấu cháo với 1l lít nước, sau đó cho khoai môn vào nấu nhừ.

Lươn luộc kĩ, lóc bỏ xương, gỡ lấy thịt, ướp 1 thìa cà phê hạt nêm.

Phi thơm hành tím với một thìa dầu ăn, cho thịt lươn vào xào cho tới khi săn và thơm.

Tiếp đến là cho lươn vào nồi cháo, trộn đều, thêm một chút nước mắm là được. Khi ăn mẹ nhớ cho ít hành lá và rắc một chút tiêu để món cháo thêm hấp dẫn.

6/ Cháo tôm + Rau ngót
Nguyên liệu:

Rau ngót băm nhỏ

Tôm bóc vỏ, bỏ đầu, rút chỉ sống lưng và bụng.

Cách làm:

Tôm băm nhỏ xong xào lên với hành, tiếp đó cho rau ngót vào xào chín rồi cho cháo đaz nấu vào, nấu sôi lại là xong.

7/ Cháo chim + Bí đỏ
Nguyên liệu:

Chim câu làm sạch, lấy muối hột sát hết toàn bộ con chim cho sạch rồi rửa lại với nước, sau đó lọc thịt sườn và đùi.
Bí đỏ băm nhỏ

Cách làm: Thịt chim băm nhỏ rồi xào lên với hành. Những phần còn lại của chin thì cho vào nồi nấu cùng cháo cho ngọt nước.cháo chín thì cho bí đỏ và thịt chin đã xào vào nấu đến khi bí và thịt nhừ là xong.

8/ Cháo móng giò + Hạt sen
Trong danh sách những món cháo ngon bổ giúp bé tăng cân, mau lớn, mẹ không thể nào bỏ qua món cháo móng giò hạt sen cực đơn giản và thơm ngon này.

Nguyên liệu:

Móng giò làm sạch.

Hạt sen bóc vỏ, bỏ tâm , ngâm nước sôi 3-4 tiếng.

Hành hoa thái nhỏ.

Cách làm:

Cho gạo, chân giò, hạt sen vào nồi áp suất, nấu đến khi chân giò và hạt sen nhừ là được. Thịt chân giò băm nhỏ rồi xào lên với hành, sau đó cho vào cháo nấu sôi lại là xong.

Lũ lụt gây cản trở sinh hoạt, thiếu lương thực và khiến nhiều trẻ em rơi vào tình trạng suy dinh dưỡng, nhiễm bệnh.

Lũ lụt gây cô lập, ngăn cách các vùng dân cư, nhấn chìm lương thực thực phẩm, các loại cây lương thực và rau quả, gây tình trạng thiếu thực phẩm, dẫn đến thiếu đói và suy dinh dưỡng. Trước mắt để đảm bảo đủ no, không bị đứt bữa cho người dân nói chung, đặc biệt cần ưu tiên bữa ăn đầy đủ cho bà mẹ và trẻ em.

Nguyên nhân suy dinh dưỡng trẻ em

– Chế độ ăn thiếu cả số lượng và chất lượng.

– Khi trẻ mắc một số bệnh nhiễm khuẩn như: đường ruột, sởi, viêm đường hô hấp nhưng chế độ chăm sóc và nuôi dưỡng chưa đúng, kịp thời.

Trẻ suy dinh dưỡng cần có chế độ ăn hợp lý và lịch khám bệnh thường xuyên (Ảnh: Internet)

Để phòng chống suy dinh dưỡng

– Cho trẻ bú sớm ngay sau một giờ đầu sau sinh, cho trẻ bú hoàn toàn sữa mẹ trong 6 tháng đầu, không cai sữa trước 18 tháng tuổi.

– Từ tháng thứ 6, sữa mẹ không đáp ứng đủ nhu cầu cho trẻ. Cần cho trẻ ăn bổ sung hợp lý, thức ăn bổ sung cần có đủ 4 nhóm thực phẩm: thức ăn giàu gluxít, thức ăn giàu protein, thức ăn giàu lipid, thức ăn giàu vitamin và khoáng chất.

Ngoài chế độ ăn uống hợp lý, cần thực hiện theo dõi biểu đồ tăng trưởng để phát hiện sớm trẻ suy dinh dưỡng, thực hiện tiêm chủng đề phòng các bệnh nhiễm khuẩn và xử lý đúng khi trẻ bị ỉa chảy và viêm đường hô hấp.

Sau lũ lụt, Hội Nông dân, cùng với chính quyền địa phương vận động các gia đình nhanh chóng khôi phục lại sản xuất, lựa chọn các loại cây, con giống ngắn hạn để sớm có rau xanh và các thực phẩm bổ sung cho bữa ăn gia đình.

Theo TS-BS Trần Thị Minh Hạnh, Phó Giám đốc Trung tâm Dinh dưỡng TP.HCM, thống kê tại TP.HCM vào năm 2010 cho thấy, tỷ lệ trẻ dưới năm tuổi bị nhẹ cân chiếm khoảng 6,8%, thể thấp còi chiếm 7,8% và khoảng 10,9% trẻ bị béo phì. Điều trị béo phì ở trẻ không hề dễ dàng, và nếu không cẩn thận, trẻ suy dinh dưỡng sau một thời gian điều trị cũng có thể bị béo phì.

Ảnh chỉ mang tính minh họa – Ảnh: PHÙNG HUY

BÉO PHÌ Ở TRẺ: NẤU LẠT, NHAI KỸ

Trẻ có mức tăng trưởng mạnh nên nếu chúng ta áp dụng chế độ ăn kiêng của người lớn sẽ làm trẻ không lớn và trở nên thấp lùn. BS Hạnh khuyên: “Quan trọng đối với trẻ béo phì là không áp dụng chế độ ăn cưỡng ép trẻ giảm cân. Chúng ta sẽ cố gắng giữ mức cân không thay đổi trong nhiều năm, suốt thời gian trẻ phát triển, hạn chế tăng cân. Bên cạnh đó, muốn tăng chiều cao cho trẻ, chúng ta cũng phải bổ sung đủ chất. Năng lượng ăn vào phải đủ để trẻ tăng trưởng, không cho trẻ ăn những thực phẩm chứa nhiều năng lượng “rỗng” như: bánh kẹo, nước ngọt, các loại snack, thậm chí đôi khi còn phải hạn chế các trái cây ngọt (nhãn, vải, xoài chín…) vì tạo ra nhiều năng lượng khi cơ thể tiêu thụ”.

Về nhóm thực phẩm chất béo, tùy theo tình trạng, lứa tuổi của trẻ, mà hạn chế các loại béo no trước, như: thịt mỡ, da động vật (da của gia cầm), phủ tạng động vật. Tuy nhiên, một số chất béo rất cần cho trẻ, đặc biệt là từ cá. BS Minh Hạnh tư vấn: Thông thường trẻ bị béo phì có khuynh hướng ăn rất nhiều. Vì vậy, tinh bột (sinh ra chất đường) chỉ được cho ăn vừa phải. Cần lưu ý, trong giai đoạn phát triển, trẻ vẫn cần đạm từ thịt nạc. Vì vậy, chúng ta nên giảm lượng cơm trẻ ăn hàng ngày bằng cách, thức ăn phải được nấu lạt, khiến trẻ có thể ăn nhiều rau, hoặc thức ăn khác như cá, thịt và ăn ít cơm.

Ngoài ra, phải tập cho trẻ ăn chậm, nhai kỹ giúp thức ăn có thời gian vào dạ dày, được hấp thu vào máu, và luân chuyển tín hiệu “đã bắt đầu no” lên não. Nếu trẻ ăn quá nhanh, tín hiệu chưa kịp truyền đi, trẻ đã ăn no căng bụng. Điều sai lầm của các bà mẹ là không cho trẻ bị béo phì uống sữa. Trẻ vẫn cần sữa nhưng chúng ta có thể cho trẻ uống sữa tách béo, không đường.

Đối với trẻ dưới năm tuổi, đặc biệt là với trẻ từ hai tuổi trở xuống, nếu tăng cân quá nhanh phải đến BS để được tư vấn cụ thể, không được tự ý bắt trẻ kiêng ăn. Điều đó sẽ ảnh hưởng đến phát triển não bộ và hệ thần kinh của trẻ trong những năm tháng đầu đời.

TRẺ SUY DINH DƯỠNG CŨNG CẦN VẬN ĐỘNG

Kèm với chế độ dinh dưỡng, những trẻ béo phì cần được vận động đến toát mồ hôi như chạy, nhảy, bơi lội, đá banh… ít nhất 60 phút/ngày. Để thành công, cả gia đình phải tham gia vào quá trình điều trị, từ thực đơn giống nhau đến các trò chơi vận động. Cả nhà không nên uống nước ngọt khi cấm trẻ không được đụng đến, tủ lạnh đừng chứa nhiều đồ ăn ngọt, trái cây nhiều đường như sầu riêng, bánh kem… mà trẻ thích.

Trẻ gầy cũng được khuyến khích vận động, để tiêu hao năng lượng, và ăn. Vận động giúp hệ cơ xương khớp phát triển và trẻ tăng trưởng. Trẻ suy dinh dưỡng thường thiếu nhiều chất, vì vậy, cần được tắm nắng sáng để cơ thể hấp thụ canxi và vitamin D tốt hơn. Cha mẹ cần chế biến và khuyến khích trẻ ăn nhiều bữa trong ngày. Trẻ suy dinh dưỡng thường biếng ăn; trẻ sẽ không ăn được một bữa trọn vẹn như người lớn mong muốn.

BS Minh Hạnh nói: “Trẻ thường cảm thấy no ngang, mau ngán. Vì vậy, mỗi ngày chúng ta gần như phải chuẩn bị một bữa “buffet” cho trẻ. Trẻ có thể chỉ ăn nửa chén cơm, nên cha mẹ sẽ thêm món ăn dặm như hũ sữa chua, hoặc một chén hoành thánh, 1/2 cái bánh bao, một lát bánh mì có phết bơ hay phô mai, xúp cua… Trong trường hợp biếng ăn, trẻ cần phải uống sữa nguyên kem và những chất giàu năng lượng, bằng cách thêm chất béo vào khẩu phần ăn của trẻ”.

Ngoài chế độ ăn, trẻ suy dinh dưỡng phải được bổ sung vi chất để vừa tăng cân vừa đảm bảo tăng chiều cao theo đúng lứa tuổi. Cần lưu ý, nhiều bà mẹ đưa con đi khám rất đều đặn khi trẻ bị suy dinh dưỡng. Sau khi được BS hướng dẫn chế độ ăn để điều trị suy dinh dưỡng, bà mẹ đã giúp con lên cân rất tốt, và không đi tái khám, hậu quả là một thời gian sau, trẻ bị béo phì. Cho nên, khi trẻ suy dinh dưỡng bắt kịp một trẻ bình thường, chế độ ăn điều trị bệnh cần phải được điều chỉnh lại. Lúc đó, khẩu phần ăn không cần quá giàu năng lượng.

Theo BS Minh Hạnh, gầy ốm ở trẻ còn vì tiêu hao dưỡng chất qua một số bệnh lý, như viêm họng kéo dài, tiêu chảy, nhiễm giun sán. Vì vậy, các bệnh lý này cần phải được điều trị dứt điểm và tẩy giun định kỳ. Trẻ suy dinh dưỡng còn phải được chú ý ngủ đủ, tâm lý thoải mái, không bị ức chế.

(Theo Phụ nữ TPHCM)