Hiện nay, cộng đồng y tế công nhận hai loại bệnh tiểu đường: loại 1, là bệnh tự miễn và loại 2, là bệnh kháng với insulin.

Tuy nhiên, nghiên cứu lớn từ Phần Lan và Thụy Điển, đã phát hiện ra rằng bệnh tiểu đường loại 2 thực sự nằm trong 4 loại bệnh khác nhau, theo bodyandsoul.

Trong nghiên cứu này, các nhà nghiên cứu, đứng đầu là các chuyên gia tại Đại học Lund (Thụy Điển), đã khảo sát 13.270 bệnh nhân tiểu đường được chẩn đoán mới, tuổi từ 18 đến 97, bằng cách cô lập các phép đo tiết insulin, kháng insulin, lượng đường huyết, tuổi tác và sự khởi phát của bệnh. Kết quả cho thấy bệnh tiểu đường có thể được chia thành 5 nhóm: ba loại bệnh nặng hơn, hai loại nhẹ hơn.

Cụm 1 – “Bệnh tiểu đường tự miễn dịch nặng”
Loại bệnh tiểu đường đã tấn công người bệnh khi họ còn trẻ và dường như khỏe mạnh. Đó là một loại bệnh miễn dịch làm cho người bệnh không thể sản xuất ra insulin.

Cụm 2 – “Bệnh tiểu đường thiếu hụt insulin nặng”
Bệnh nhân ban đầu có triệu chứng rất giống với bệnh tiểu đường cụm 1 vì họ còn trẻ, có trọng lượng cơ thể khỏe mạnh và cố gắng tạo ra insulin, nhưng hệ miễn dịch không phải không có khiếm khuyết.

Cụm 3 – “Bệnh tiểu đường kháng insulin”
Bệnh nhân thường thừa cân và tạo ra insulin nhưng cơ thể của họ không còn thích ứng với insulin.

Cụm 4 – “Bệnh tiểu đường liên quan đến béo phì nhẹ”
Bệnh này chủ yếu gặp ở những người thừa cân nhưng cơ chế chuyển hóa bình thường hơn những bệnh nhân ở cụm 3.

Cụm 5 – “Bệnh tiểu đường liên quan đến tuổi tác nhẹ”
Những bệnh nhân này phát triển triệu chứng khi họ trưởng thành đáng kể so với các nhóm khác và bệnh của họ có xu hướng nhẹ hơn.

Các nhà nghiên cứu tin rằng khám phá này sẽ giúp ích cho con người được chẩn đoán và điều trị.

Giáo sư Leif Groop, một trong những tác giả của nghiên cứu, nói: “Đây là bước đầu tiên trong việc điều trị bệnh tiểu đường. Chẩn đoán và phân loại bệnh tiểu đường hiện tại chưa đủ và không thể dự đoán được các biến chứng trong tương lai hoặc lựa chọn điều trị. Các hướng dẫn điều trị hiện tại bị giới hạn bởi thực tế là người bệnh thích ứng được sự kiểm soát chuyển hóa kém khi nó đã phát triển nhưng không có phương tiện để dự đoán bệnh nhân nào cần được điều trị tăng cường”.

Nghiên cứu này đưa chúng ta tiến tới cách chẩn đoán hữu ích về mặt lâm sàng và là một bước quan trọng hướng tới việc điều trị chính xác bệnh tiểu đường.

Tiểu đường là căn bệnh phổ biến hiện nay, là nguy cơ dẫn đến các bệnh về thận, huyết áp, tim mạch… Nhận biết triệu chứng bệnh tiểu đường là điều rất quan trọng để có thể phát hiện và điều trị kịp thời, tránh để lại nhiều ảnh hưởng xấu đến sức khỏe, đời sống sinh hoạt hàng ngày.

Bệnh tiểu đường hay còn gọi là đái tháo đường, là tình trạng rối loạn chuyển hóa chất đường trong máu khiến lượng đường trong máu cao quá mức. Có nhiều nguyên nhân dẫn tới bị mắc phải căn bệnh này như: do di truyền, hệ miễn dịch suy giảm, chế độ ăn uống, béo phì…

Phương pháp để chẩn đoán bệnh tiểu đường là xét nghiệm máu, thường được đo lúc cơ thể đang đói. Ở người bình thường, lượng đường huyết khoảng 99mg/dL. Còn người bị tiểu đường thì có lượng đường huyết trên 126mg/dL.

Đo lượng đường huyết để chẩn đoán có bị bệnh tiểu đường hay không

Có 2 dạng phổ biến nhất là tiểu đường tuýp 1 và tuýp 2, ở mỗi dạng lại có triệu chứng bệnh tiểu đường khác nhau mà bạn cần biết để đi khám kịp thời.

Nếu như tiểu đường tuýp 2 là căn bệnh của lối sống ít vận động, không tập thể dục, thừa cân thì tiểu đường tuýp 1 lại thường xảy ra ở những người dưới 20 tuổi và cực kỳ nguy hiểm khi bệnh nhân phải sống hầu như suốt đời với căn bệnh này.

Triệu chứng nhận biết bệnh tiểu đường

Nhanh sụt kí: Do hormone insulin không nhận được glucozơ vào tế bào để cung cấp năng lượng, đồng thời protein trong cơ bắp bị phá hủy làm nguồn năng lượng thay thế. Bên cạnh đó, thận cũng hoạt động nhiều hơn bình thường để loại trừ lượng đường thừa, từ đó làm hao hụt calo dẫn đến cân nặng bị sụt giảm.

Da ngứa và khô: do cơ thể người bệnh xảy ra quá trình kháng insulin làm cho da dẻ trở nên khô và ngứa, nhất là ở vùng cổ và nách.

Nhiễm nấm men (candida): tình trạng ức chế miễn dịch làm cho người bệnh bị nhạy cảm với các bệnh nhiễm trùng, dễ bị nấm men vì loại nấm này thích ứng cao với môi trường có nhiều đường.

Các vết thương chậm lành hơn: Do lượng đường cao lưu thông qua tĩnh mạch và động mạch, từ đó làm cho máu khó được lưu thông giữa các bộ phận trên cơ thể, dẫn đến khi người bệnh bị các vết thương chảy máu ngoài da, nhiễm trùng,… thì những vết thương này lâu lành hơn so với những người không bị mắc tiểu đường.

Thị lực giảm: ở người bị tiểu đường thì độ khúc xạ của mắt sẽ bị thay đổi do lượng đường cao làm cho hình dạng thấu kính của mắt không còn như lúc đầu, từ đó làm cho tầm nhìn bị kém đi. Tình trạng này sẽ được cải thiện nếu bệnh thuyên giảm.

Chân tay bị tê ngứa: Lượng đường trong máu cao cũng làm ảnh hưởng xấu đến các dây thần kinh, vì thế người bệnh sẽ cảm thấy bị tê ngứa, đau rát chân tay. Đặc biệt, nếu tình trạng này kéo dài mà không điều trị thì có nguy cơ làm tổn thương vĩnh viễn các dây thần kinh.

Ngoài ra, người bệnh còn có thể mắc phải một số triệu chứng bệnh tiểu đường như: hay khát nước, đi tiểu nhiều vào ban đêm, thường xuyên cảm thấy đói bụng, mệt mỏi,…

Phương pháp để các bác sĩ điều trị bệnh tiểu đường cho bệnh nhân cũng tùy theo bị mắc tiểu đường tuýp 1 hay tuýp 2. Nếu là tiểu đường tuýp 1 thì thường được điều trị bằng insulin, còn tiểu đường tuýp 2 thì cần dùng thuốc hạ đường huyết. Ngoài việc điều trị phải tuân theo sự chỉ định của bác sĩ, thì người bệnh cần thực hiện những thói quen sau đây để bệnh được nhanh thuyên giảm:

– Ăn đúng giờ, nhai kỹ khi ăn, không ăn quá no, không bỏ bữa,…

– Kiêng thức ăn có nhiều dầu mỡ, đồ chiên, chất béo; không uống bia rượu.

– Bổ sung thêm muối khoáng, vitamin vào khẩu phần ăn, ăn nhiều rau củ, ngũ cốc, mướp đắng, nha đam… với liều lượng hợp lý.

– Thường xuyên vận động, tập các động tác thể dục nhẹ nhàng mỗi ngày.

Triệu chứng bệnh tiểu đường không dễ để nhận biết nên căn bệnh này còn được gọi là “kẻ giết người thầm lặng”. Để phát hiện sớm được bệnh nếu mắc phải, nhằm không để bệnh tiến triển nặng, dẫn đến thời gian điều trị lâu dài và tốn kém thì tốt nhất là bạn nên đi làm xét nghiệm máu định kỳ để theo dõi lượng đường huyết trong cơ thể.

Về nguyên nhân bệnh tiểu đường (đái đường), cho đến nay vẫn chưa xác định được, nhưng có rất nhiều yếu tố nguy cơ liên quan mật thiết đến chế độ ăn và lối sống.

Tiểu đường type 2 đang bị trẻ hóa

Ths.BS Hồ Khải Hoàn – Phó Trưởng khoa Đái tháo đường – BV Nội tiết TƯ cho biết, bệnh tiểu đường (hay còn gọi là đái tháo đường) là một loại bệnh về nội tiết do rối loạn chuyển hóa chất đường glucose trong máu khiến cho lượng đường trong máu luôn ở mức cao.

Cụ thể, khi chất dinh dưỡng được hấp thụ, sẽ phân tách thành glucose và được máu chuyển đến các tế bào. Các tế bào sử dụng insulin (một chất nội tiết tố do tuyến tụy tiết ra) để chuyển hóa glucose thành năng lượng. Nếu không đủ insulin hay insulin không được sử dụng đúng, glucose sẽ tăng lên trong máu và nước tiểu gây ra bệnh tiểu đường.

Bệnh có 2 dạng là tiểu đường tuýp 1 và tiểu đường tuýp 2. Trong đó, tiểu đường tuýp 1 là bệnh tự nhiễm, không phòng tránh được. Dạng bệnh này phụ thuộc vào lượng insulin. Ở bệnh nhân tiểu đường tuýp 1, cơ thể không tự sản xuất được insulin bởi tuyến tụy bị tấn công và phá hủy. Do đó, người bệnh sẽ sống hầu như suốt đời với căn bệnh này và phải tiêm insulin thường xuyên.

Tiểu đường tuýp 2 không phụ thuộc vào insulin. Khác với tiểu đường tuýp 1, dạng này cơ thể không thể sản xuất đủ insulin cần thiết hoặc không đáp ứng với insulin như bình thường nên không thể chuyển hóa được glucose. Bệnh tiểu đường tuýp 2 đôi khi được coi là một căn bệnh lối sống bởi thường có nguy cơ do ăn uống, ít vận động, thừa cân và không tập thể dục.

Ai có nguy cơ mắc bệnh cao?

Theo các chuyên gia y tế, người có yếu tố nguy cơ mắc bệnh là những người trong gia đình có bệnh nhân tiểu đường như bố mẹ, anh chị em ruột đang trong thế hệ thứ nhất; người béo phì, thừa cân; người ít vận động; người có rối loạn chuyển hóa lipit hay còn gọi là rối loạn mỡ máu; người đẻ con to trên 4kg hoặc trong thời gian mang thai có đái tháo đường thai kỳ; bị tăng huyết áp lâu năm; trên 45 tuổi;…

Quan niệm trước đây, chẩn đoán đái tháo đường (hay tiểu đường) là phải có đường trong nước tiểu. Hiện nay xét nghiệm không có đường trong nước tiểu nhưng vẫn dùng thuật ngữ này.
Bệnh nhân tiểu đường tuýp 1 hiện chiếm khoảng 5% tổng số bệnh nhân mắc tiểu đường cần khám, điều trị và phần lớn những trường hợp được chẩn đoán là trẻ em và những người trẻ, dưới 30 tuổi.

Khoảng 95% còn lại thuộc tuýp 2, chủ yếu do ăn uống bất hợp lý (ăn nhậu nhiều, ăn nhiều thịt, mỡ, phủ tạng động vật) và ít vận động. Đối tượng bị bệnh thường ở độ tuổi trên 40, nhưng hiện ngày càng trẻ hóa, nhiều người bệnh hơn 30 tuổi.

Theo TS.BS Vũ Thị Thanh Huyền – Phó trưởng khoa khám bệnh – BV Lão khoa TƯ, tỷ lệ bệnh đái tháo đường ngày càng gia tăng do rất nhiều các yếu tố. Có thể kể đến là lối sống thay đổi, ít vận động, chế độ ăn, thức ăn nhanh nhiều hơn. Bên cạnh đó, việc khám và phát hiện sàng lọc tốt hơn; sự hiểu biết của người dân cũng tốt hơn, đến khám và phát hiện sớm hơn…

Do đó, BS Huyền khuyên, tùy theo độ tuổi, những người có nguy cơ cao thì 1 năm tối thiểu phải làm sàng lọc một lần. Những người trên 40 tuổi, không có nguy cơ thì khoảng 2 năm đi sàng lọc một lần. Những người có nguy cơ thì tùy theo mức độ, có thể 6 tháng đến 1 năm đi khám và xét nghiệm những yếu tố liên quan đến tiểu đường.

Tiền tiểu đường

Tiền tiểu đường là thuật ngữ thường dùng để chỉ tình trạng của những người bị rối loạn đường huyết lúc đói và/hoặc rối loạn dung nạp glucose. Nguyên nhân chính xác của tiền tiểu đường là không rõ, mặc dù các nhà nghiên cứu đã phát hiện ra một số gen có liên quan đến kháng insulin.

Tuy nhiên, có thể hiểu tiền tiểu đường có nghĩa là lượng đường trong máu cao hơn bình thường, nhưng nó chưa tăng đủ để được phân loại tiểu đường type 2. Nếu không can thiệp, tiền tiểu đường có thể sẽ trở thành tiểu đường type 2 trong 10 năm hoặc ít hơn.

Các bác sĩ chuyên khoa lưu ý, đây là cơ hội để chúng ta cải thiện sức khỏe, bởi sự tiến triển từ tiền tiểu đường đến bệnh tiểu đường type 2 không phải là không thể tránh khỏi.

Chúng ta cần thay đổi lối sống, ăn uống lành mạnh, hoạt động thể chất hàng ngày và duy trì trọng lượng để lượng đường trong máu trở lại bình thường.

Theo VietNamNet

Tỷ lệ người bị bệnh ngày càng tăng và nếu không may mắc phải thì coi như phải “sống chung với lũ”. Tuy nhiên, nếu phát hiện sớm thì chúng ta có thể kiểm soát và chung sống với nó.

Tiểu đường tuýp 1 là khi cơ thể không có khả năng sản xuất insulin và chỉ chiếm khoảng 5% bệnh nhân tiểu đường. Tiểu đường tuýp 2 là cơ thể không có khả năng đáp ứng với insulin đúng cách và tỷ lệ này chiếm hơn 90% số bệnh nhân mắc bệnh. Đặc biệt ở tiểu đường tuýp 2 là các triệu chứng có thể ủ trong nhiều năm trước khi chúng ta nhận ra nó.

Những dấu hiệu có thể nhận biết nguy cơ tiểu đường yêu cầu chúng ta nhanh chóng đi khám và làm các xét nghiệm quan trọng đã được các chuyên gia y tế chỉ rõ như khát nước, cơ thể mệt mỏi, giảm cân, vết thương lâu lành, giảm thị lực,…

Một trong những yếu tố nguy cơ khá rõ là khát nước. Bình thường nếu khát nước có nghĩa là cơ thể chúng ta đang thiếu nước. Nhưng nếu khát nước quá mức là điều không bình thường và có thể là một dấu hiệu sớm của bệnh tiểu đường.

young woman with glass of mineral water

Theo các chuyên gia y tế, bệnh nhân mắc bệnh tiểu đường có mức đường huyết trong máu cao sẽ lấy nước từ các tế bào pha loãng đường có trong máu làm các tế bào trong cơ thể thiếu nước kích thích não điều chỉnh cảm giác khát của cơ thể để bù nước. Vì nguyên nhân này mà bệnh nhân tiểu đường thường uống rất nhiều nước.

Dấu hiệu cũng dễ nhận thấy nhưng hay bị bỏ qua vì triệu chứng dễ bị lẫn sang những bệnh khác là cơ thể cảm thấy mệt mỏi, gắt gỏng, mất ngủ.

Bệnh nhân tiểu đường không có khả năng sử dụng glucose có trong thức ăn phục vụ cho các hoạt động hàng ngày mà lấy trực tiếp năng lượng từ mô mỡ của cơ thể để tạo ra năng lượng. Vì vậy cơ thể phải dùng năng lượng nhiều hơn nên dẫn đến mệt mỏi hơn.

Lượng glucose có trong máu cao gây khó khăn cho việc vận chuyển oxi và dinh dưỡng tới nuôi các tế bào thần kinh, làm cho các tế bào thần kinh bị suy yếu. Dấu hiệu bị bệnh tiểu đường này thường thấy là bệnh nhân gắt gỏng, mất ngủ, lẫn lộn… tay chân tê bì, cảm giác đau đớn kém.

Cảm giác đói dữ dội là do mức độ insulin và glucose trong cơ thể giảm mạnh. Ở bệnh nhân tiểu đường, lượng đường có trong máu cao và cơ chế của cơ thể là tiết ra nhiều insulin để chuyển hóa đường vào trong cơ thể. Nhưng do cơ thể không thể sử dụng chức năng này và insulin trong cơ thể lại có khả năng kích thích cảm giác đói, insulin càng nhiều thì cơ thể càng cảm thấy đói.

Trong khi chúng ta cảm thấy đói và ăn nhiều nhưng lại bị giảm cân nhanh chóng thì không còn nghi ngờ gì nếu nghĩ đây là dấu hiệu của bệnh tiểu đường. Việc giảm cân ở đây được lý giải, do bệnh nhân tiểu đường phải sử dụng năng lượng chuyển hóa từ các mô mỡ, ngoài ra lượng đường có trong thức ăn cơ thể không thể sử dụng và được đào thải qua đường nước tiểu.

Khi những vết cắt, chỗ bầm tím quá lâu không lành khi hãy nghĩ ngay đến việc đi bác sĩ kiểm tra đường máu. Vết thương chậm lành được coi là dấu hiệu điển hình của bệnh nhân tiểu đường. Nguyên nhân là do lượng đường có trong máu quá cao gây khó khăn cho các hoạt động của các tế bào bạch cầu có trong máu làm cho các vết thương hở trở nên lâu lành và thường bị nhiễm trùng hơn.

Bên cạnh đó, bệnh nhân tiểu đường hay bị mắc các bệnh nhiễm trùng, nấm, nhiễm trùng da… do hệ thống miễn dịch bị ức chế và lượng đường trong máu cao làm giảm khả năng đề kháng của cơ thể.

Các dấu hiệu da xấu đi, cảm giác ngứa ran, tê, sưng hay đơn giản là thường xuyên đi tiểu đêm, khả năng thị giác kém đi cũng là những dấu hiệu cảnh báo sớm nhất để chúng ta nghĩ đến bệnh tiểu đường và cần đi làm xét nghiệm, sàng lọc định kỳ. Phát hiện sớm bệnh tiểu đường sẽ giúp chúng ta có hướng điều trị kịp thời giúp phòng ngừa hoặc làm chậm sự xuất hiện của các biến chứng.

Theo Bảo Anh – VietNamNet