Thiểu năng tuần hoàn não xảy ra đột ngột do các thiếu sót về chức năng thần kinh, chỉ là một trạng thái nhất thời. Nhưng bạn có biết đấy là dấu hiệu cảnh báo nguy cơ đột quỵ bất cứ lúc nào.

Thiểu năng tuần hoàn não là gì?

Thiểu năng tuần hoàn não là trạng thái nhất thời, xảy ra đột ngột do các thiếu sót về chức năng thần kinh, thường hồi phục hoàn toàn sau 24 giờ và có xu hướng lặp lại nhiều lần, thường gặp ở những người đứng tuổi, đặc biệt ở người lao động trí óc.

Vì sao bị thiểu năng tuần hoàn não?

Não được nuôi dưỡng bởi hai hệ động mạch chính: hệ động mạch cảnh ở phía trước chi phối toàn bộ phần lớn bán cầu đại não và hệ động mạch đốt sống thân nền ở phía sau. Giữa chúng còn có một hệ thống kết nối, liên kết với nhau trên bề mặt vỏ não và nền sọ để bù trừ khi một nhánh nào đó bị tắc hay đột ngột có vấn đề không bảo đảm đủ máu nuôi não. Có rất nhiều nguyên nhân gây thiếu máu não:

Xơ mỡ động mạch làm hẹp lòng ống để chứa máu và vận chuyển là nguyên nhân chính, chiếm 60-80%. Vữa xơ động mạch khu trú tại nơi xuất phát của động mạch não sau hoặc chỗ phân đôi của các động mạch, đoạn cuối động mạch đốt sống. Khi gặp các yếu tố kết hợp khác như huyết áp động mạch thấp sẽ có những biểu hiện của triệu chứng thiểu năng tuần hoàn não.

Một nguyên nhân khác là tình trạng thoái hóa cột sống cổ, tùy mức độ thoái hóa khớp, mấu gai bên đốt sống gây chèn ép động mạch đốt sống. Đặc biệt một số động tác như quay đầu cổ đột ngột, hoặc gập cổ quá mức có thể chèn ép gây cản trở đường đi của động mạch đốt sống đối bên ở đoạn cổ. Các bất thường bản lề đốt sống cổ và lỗ chẩm cũng là những nguyên nhân hiếm gặp của thiểu năng tuần hoàn não. Các dị dạng bẩm sinh hay u, sùi, bóc tách thành mạch làm hẹp lòng mạch; các cục máu đông gây cản trở dòng tuần hoàn máu… cũng có thể gây thiếu máu não.

Triệu chứng của thiểu năng tuần hòan não

– Nhức đầu: triệu chứng sớm nhất và rất thường gặp do hậu quả của rối loạn tuần hoàn hoặc thiếu máu. Đau sau gáy, vùng chẩm, đôi khi đau âm ỉ hoặc từng cơn lan lên nửa bên đầu, nhất là khi tập trung suy nghĩ nhiều.

– Mắt mờ hoặc có ám điểm kéo dài trong vài phút. Triệu chứng xảy ra đột ngột khi thay đổi tư thế.

– Chóng mặt và rối loạn thăng bằng

– Rối loạn giấc ngủ: ngủ được vào buổi tối nhưng nửa đêm trằn trọc, không ngủ được, gần sáng lại ngủ được.

– Các triệu chứng khác có thể gặp: Ù tai, giảm thính lực một bên, rung giật nhãn cầu.

Cách đây một năm tôi hay bị đau nửa đầu bên phải, tê, nhức vai phải và lan xuống cánh tay. Cách đây mấy hôm tôi đi xoa bóp, bấm huyệt, khi bấm xong, về nhà tôi bị đau khủng khiếp ở cổ, ngủ dậy có cảm giác cứng cổ, phải xoay nhẹ nhàng từ từ, một lúc mới vận động được, nhưng đau đớn suốt ngày!

Tôi đi chụp cộng hưởng từ tại 107 Tôn Đức Thắng( Đống Đa, Hà nội) , BS bảo tôi bị phồng nhẹ đĩa đệm! Nhưng tôi vẫn ko yên tâm kết luận của BS! Vì tôi đau rất nhiều, đau đầu liên tục mà BS bảo phồng nhẹ! Vậy mong BS tư vấn giúp tình trạng của tôi được không ạ! Tôi xin cám ơn! (Nguyễn Phương Chi)

Chào bạn,

Phồng nhẹ đĩa đệm từ chuyên môn y học gọi thoát vị đĩa đệm. Thoát vị đĩa đệm cột sống cổ là nguyên nhân gây đau vùng cổ vai, lan xuống cánh tay và là nguyên nhân gây thiểu năng tuần hoàn não dẫn tới đau nửa đầu nơi thần kinh và mạch máu chi phối (gọi là hội chứng thiểu năng tuần hoàn hệ động mạch sống – nền)

Bao gồm các triệu chứng ù tai, giảm thính lực tạm thời, chóng mặt, mất thăng bằng, ám điểm, mệt mỏi, trường hợp nặng có thể xuất hiện cơn sụp đổ, kèm theo mất ý thức hoặc không mất ý thức và đau đầu. Tùy vị trí thoát vị ở đốt cổ nào vùng rễ thần kinh chi phối mà biểu hiện đau sẽ khác nhau. Việc chẩn đoán chính xác bằng chụp cộng hưởng từ kết hợp thăm khám trên lâm sàng

Trường hợp của bác sau khi xoa bóp thấy đau tăng bác nên nghỉ ngơi tại giường để theo dõi nếu không bớt cần khám và điều trị ở chuyên khoa cột sống. Ở Hà Nội bác nên đến khám tại BV Việt Đức hoặc BV Quân y 103, BV TW quân đội 108… Về điều trị: cần bất động: 5 – 7 ngày đầu đối với những trường hợp cấp tính; tránh những động tác làm bệnh nặng thêm, tăng cường nằm nghỉ tại giường khi đau nhiều. Bất động cột sống cổ bằng đai cổ (neck collar) hoặc đai quấn để cố định cổ trong tư thế sinh lý.

Kết hợp các thuốc giảm đau, chống viêm. Thuốc chống viêm steroid và không steroid, thuốc giãn cơ, vitamin nhóm B liều cao, phóng bế tại chỗ và cơ thang trước làm giảm co cứng cơ do đau và chống phù nề rễ thần kinh.

Vật lý trị liệu: tia hồng ngoại, điện phân, điện xung, tắm nóng tác dụng làm giảm co cứng cơ, giảm phù nề rễ thần kinh, thay đổi vận mạch ở rễ tủy. Nếu việc điều trị nội khoa không kết quả có thể phải can thiệp ngoại khoa.

Theo SKDS