Ngoài các thực phẩm hàng ngày, bổ sung hoa quả hay trái cây là rất cần thiết, đặc biệt là ở người đang mắc bệnh tiểu đường.

Nhiều người lầm tưởng rằng việc ăn hoa quả, trái cây làm tăng đường huyết nên đã loại bỏ thực phẩm này khỏi chế độ dinh dưỡng của mình.

Cũng có một số bệnh nhân tiểu đường cho rằng khi mắc bệnh tiểu đường, việc lựa chọn thực phẩm của họ trở nên hạn chế, điều này dễ khiến người bệnh suy kiệt, thiếu chất. Đây là một trong những quan niệm hoàn toàn sai lầm trong việc lựa chọn chế độ dinh dưỡng cho người tiểu đường.

Vậy làm thế nào để vừa kiểm soát tốt đường huyết, lại không bị thiếu chất – nhất là các vitamin và khoáng chất là câu hỏi thường trực cho mọi bệnh nhân tiểu đường. Câu trả lời nằm ở việc bổ sung các loại hoa quả và trái cây hàng ngày.

Mặc dù trái cây nhiều đường tự nhiên, nhưng nó là thực phẩm vô cùng cần thiết, cung cấp nhiều chất dinh dưỡng khác nhau như vitamin, chất xơ, chất chống ôxy hóa … có lợi cho bệnh nhân tiểu đường.

Các loại trái cây đều có hàm lượng nước lớn, chiếm 75 – 95%, giúp bổ sung lượng nước cần thiết cho cơ thể. Vitamin C trong trái cây giúp tăng cường hệ miễn dịch, chống lại bệnh tật. Tuy nhiên điều cần lưu ý là trái cây sấy khô bao giờ hàm lượng đường cũng cao hơn trái cây tươi.

TS Pradeep Gadge, một chuyên gia dinh dưỡng Ấn Độ trả lời tất cả các thắc mắc của bệnh nhân tiểu đường liên quan đến việc bổ sung trái cây, hoa quả đúng.

Những người bị bệnh tiểu đường chỉ có thể ăn một số loại hoa quả nhất định?

Đây là một quan niệm sai lầm mà nhiều người mắc phải. Thực tế là một bệnh nhân tiểu đường có thể ăn tất cả các loại trái cây, nhưng với số lượng hạn chế. Vì trái cây cung cấp nước, đường, chất xơ, vitamin C, vitamin nhóm B, chất khoáng canxi, magie, kali… đều rất tốt cho cơ thể.

Người bị bệnh tiểu đường nên làm theo các hướng dẫn chung khi ăn trái cây?

Không hẳn như vậy. Tiểu đường là một tình trạng phức tạp và mỗi người bệnh tiểu đường được điều trị bằng một phương pháp khác nhau tùy thuộc vào giai đoạn mắc bệnh, mức độ bệnh và thể trạng của mỗi người…

Do đó không thể có một hướng dẫn chung cho tất cả bệnh nhân tiểu đường trong việc ăn hoa quả. Ví dụ như 2 bệnh nhân là bố con đều mắc bệnh tiểu đường, người bố đã mang trong mình căn bệnh này 15 – 20 năm, trong khi người con mới mắc bệnh cách đây 2 tháng.

Người bố nếu ăn 1 quả chuối, mức độ đường huyết có thể tăng lên tới 80 mg/dL, nhưng con trai của ông ta có thể không có mức đường lên cao như vậy sau khi cùng ăn chuối.

Đó là do người con mới mắc bệnh, tuyến tụy vẫn kiểm soát tốt lượng đường, nên không bị đường huyết tăng vọt. Vì vậy việc ăn trái cây còn tùy thuộc vào giai đoạn nào của bệnh tiểu đường và đối tượng mắc bệnh có sức khỏe như thế nào…

Có loại cây nào được khuyến cáo cho những người có bệnh tiểu đường không?

Có. Các loại trái cây có chỉ số đường thấp (GI) có thể là một lựa chọn tốt như táo, cam, dâu tây, chanh và mận. Một số loại trái cây như nho, xoài, chuối, mãng cầu, sầu riêng, mít, vải, nhãn …. có thể được ăn nhưng với số lượng hạn chế (1 hoặc 2 lát) vì chúng có hàm lượng đường cao.

Các loại trái cây chua như bưởi, cam, chanh, ổi, táo… có thể ăn với số lượng nhiều hơn. Ngoài ra các chuyên gia dinh dưỡng cũng khuyến cáo thêm người tiểu đường nên tránh ăn trái cây quá chín vì lúc đó lượng đường trong trái cây lên cao nhất.

Người mắc bệnh tiểu đường có nên uống nước ép trái cây?

Các loại nước ép trái cây không phải là thức uống lý tưởng cho bệnh nhân tiểu đường, thậm chí cả những loại nước ép đóng hộp có ghi nhãn là không đường (sugar-free). Nước trái cây là một trong những nguyên nhân làm lượng đường trong máu tăng đột ngột.

Việc nhai hay ăn bằng miệng làm cơ thế hấp thụ dần lượng đường đưa vào, nếu có sự gia tăng hàm lượng đường nó cũng diễn ra chậm hơn. Ngoài ra việc ăn hoa quả còn làm tăng hàm lượng chất xơ cho cơ thể, giúp chống táo bón, giảm mỡ máu….

Người tiểu đường nên ăn trái cây khi nào?

Nếu bệnh nhân tiểu đường ăn trái cây ngay sau bữa ăn trưa hoặc ăn tối có thể làm gia tăng lượng đường trong máu. Phải có khoảng cách ít nhất 2 giờ sau các bữa ăn mới nên dùng trái cây, ăn trái cây lúc này sẽ không làm đường huyết của người bệnh bị tăng đột ngột. Thời gian lý tưởng để ăn trái cây là giữa buổi sáng, khoảng 11 giờ sáng hoặc vào buổi tối lúc 5 giờ chiều.

Những lưu ý khi ăn trái cây ở người tiểu đường:

– Không ăn nhiều một loại trái cây nhất định, nên ăn đa đạng.

– Hạn chế ăn trái cây khô, đóng hộp.

– Ăn trái cây xa các bữa ăn chính, nhưng không được thay thế bữa ăn chính.

– Nên vừa ăn vừa tự “nghe ngóng” bản thân bởi cơ thể mỗi người thường phản ứng khác nhau tùy thuộc vào mức độ bệnh và thể trạng của mỗi người.

– Nên ăn trái cây cả quả, không ăn bằng cách ép nước.

– Chỉ nên ăn tối đa 3 lần trái cây mỗi ngày.

Theo Sức khỏe và Đời sống

Ngoài các thực phẩm hàng ngày, bổ sung hoa quả hay trái cây là rất cần thiết, đặc biệt là ở người đang mắc bệnh tiểu đường.

Nhiều người lầm tưởng rằng việc ăn hoa quả, trái cây làm tăng đường huyết nên đã loại bỏ thực phẩm này khỏi chế độ dinh dưỡng của mình.

Cũng có một số bệnh nhân tiểu đường cho rằng khi mắc bệnh tiểu đường, việc lựa chọn thực phẩm của họ trở nên hạn chế, điều này dễ khiến người bệnh suy kiệt, thiếu chất. Đây là một trong những quan niệm hoàn toàn sai lầm trong việc lựa chọn chế độ dinh dưỡng cho người tiểu đường.

Vậy làm thế nào để vừa kiểm soát tốt đường huyết, lại không bị thiếu chất – nhất là các vitamin và khoáng chất là câu hỏi thường trực cho mọi bệnh nhân tiểu đường. Câu trả lời nằm ở việc bổ sung các loại hoa quả và trái cây hàng ngày.

Mặc dù trái cây nhiều đường tự nhiên, nhưng nó là thực phẩm vô cùng cần thiết, cung cấp nhiều chất dinh dưỡng khác nhau như vitamin, chất xơ, chất chống ôxy hóa … có lợi cho bệnh nhân tiểu đường.

Các loại trái cây đều có hàm lượng nước lớn, chiếm 75 – 95%, giúp bổ sung lượng nước cần thiết cho cơ thể. Vitamin C trong trái cây giúp tăng cường hệ miễn dịch, chống lại bệnh tật. Tuy nhiên điều cần lưu ý là trái cây sấy khô bao giờ hàm lượng đường cũng cao hơn trái cây tươi.

TS Pradeep Gadge, một chuyên gia dinh dưỡng Ấn Độ trả lời tất cả các thắc mắc của bệnh nhân tiểu đường liên quan đến việc bổ sung trái cây, hoa quả đúng.

Những người bị bệnh tiểu đường chỉ có thể ăn một số loại hoa quả nhất định?

Đây là một quan niệm sai lầm mà nhiều người mắc phải. Thực tế là một bệnh nhân tiểu đường có thể ăn tất cả các loại trái cây, nhưng với số lượng hạn chế. Vì trái cây cung cấp nước, đường, chất xơ, vitamin C, vitamin nhóm B, chất khoáng canxi, magie, kali… đều rất tốt cho cơ thể.

Người bị bệnh tiểu đường nên làm theo các hướng dẫn chung khi ăn trái cây?

Không hẳn như vậy. Tiểu đường là một tình trạng phức tạp và mỗi người bệnh tiểu đường được điều trị bằng một phương pháp khác nhau tùy thuộc vào giai đoạn mắc bệnh, mức độ bệnh và thể trạng của mỗi người…

Do đó không thể có một hướng dẫn chung cho tất cả bệnh nhân tiểu đường trong việc ăn hoa quả. Ví dụ như 2 bệnh nhân là bố con đều mắc bệnh tiểu đường, người bố đã mang trong mình căn bệnh này 15 – 20 năm, trong khi người con mới mắc bệnh cách đây 2 tháng.

Người bố nếu ăn 1 quả chuối, mức độ đường huyết có thể tăng lên tới 80 mg/dL, nhưng con trai của ông ta có thể không có mức đường lên cao như vậy sau khi cùng ăn chuối.

Đó là do người con mới mắc bệnh, tuyến tụy vẫn kiểm soát tốt lượng đường, nên không bị đường huyết tăng vọt. Vì vậy việc ăn trái cây còn tùy thuộc vào giai đoạn nào của bệnh tiểu đường và đối tượng mắc bệnh có sức khỏe như thế nào…

Có loại cây nào được khuyến cáo cho những người có bệnh tiểu đường không?

Có. Các loại trái cây có chỉ số đường thấp (GI) có thể là một lựa chọn tốt như táo, cam, dâu tây, chanh và mận. Một số loại trái cây như nho, xoài, chuối, mãng cầu, sầu riêng, mít, vải, nhãn …. có thể được ăn nhưng với số lượng hạn chế (1 hoặc 2 lát) vì chúng có hàm lượng đường cao.

Các loại trái cây chua như bưởi, cam, chanh, ổi, táo… có thể ăn với số lượng nhiều hơn. Ngoài ra các chuyên gia dinh dưỡng cũng khuyến cáo thêm người tiểu đường nên tránh ăn trái cây quá chín vì lúc đó lượng đường trong trái cây lên cao nhất.

Người mắc bệnh tiểu đường có nên uống nước ép trái cây?

Các loại nước ép trái cây không phải là thức uống lý tưởng cho bệnh nhân tiểu đường, thậm chí cả những loại nước ép đóng hộp có ghi nhãn là không đường (sugar-free). Nước trái cây là một trong những nguyên nhân làm lượng đường trong máu tăng đột ngột.

Việc nhai hay ăn bằng miệng làm cơ thế hấp thụ dần lượng đường đưa vào, nếu có sự gia tăng hàm lượng đường nó cũng diễn ra chậm hơn. Ngoài ra việc ăn hoa quả còn làm tăng hàm lượng chất xơ cho cơ thể, giúp chống táo bón, giảm mỡ máu….

Người tiểu đường nên ăn trái cây khi nào?

Nếu bệnh nhân tiểu đường ăn trái cây ngay sau bữa ăn trưa hoặc ăn tối có thể làm gia tăng lượng đường trong máu. Phải có khoảng cách ít nhất 2 giờ sau các bữa ăn mới nên dùng trái cây, ăn trái cây lúc này sẽ không làm đường huyết của người bệnh bị tăng đột ngột. Thời gian lý tưởng để ăn trái cây là giữa buổi sáng, khoảng 11 giờ sáng hoặc vào buổi tối lúc 5 giờ chiều.

Những lưu ý khi ăn trái cây ở người tiểu đường:

– Không ăn nhiều một loại trái cây nhất định, nên ăn đa đạng.

– Hạn chế ăn trái cây khô, đóng hộp.

– Ăn trái cây xa các bữa ăn chính, nhưng không được thay thế bữa ăn chính.

– Nên vừa ăn vừa tự “nghe ngóng” bản thân bởi cơ thể mỗi người thường phản ứng khác nhau tùy thuộc vào mức độ bệnh và thể trạng của mỗi người.

– Nên ăn trái cây cả quả, không ăn bằng cách ép nước.

– Chỉ nên ăn tối đa 3 lần trái cây mỗi ngày.

Theo SKDS

Hai hôm nay, ngày nào bác Nguyễn Thị Thanh trú tại Nguyễn An Ninh, Hà Nội cũng thấp thỏm lo sợ vì nguy cơ tăng đường máu.

Bác Thanh là bệnh nhân tiểu đường nhiều năm nay, với bác cũng như các bệnh nhân tiểu đường khác thì thời tiết này là một cực hình bởi lẽ hàng trăm nguy cơ tai biến có thể xảy ra.

Dù chỉ ở nhà không dám ra đường, thậm chí là đi chợ nhưng ngày 3 lần bác lại kiểm tra đường máu. Những nỗi lo sợ của bác không bao giờ thừa.

Còn ông Nguyễn Bá Cảnh trú tại TP.Yên Bái, tỉnh Yên Bái vẫn không thể nào quên đợt rét năm 2010. Khi đó ông bị tê bì các ngón chân, cứ tưởng đó là do triệu chứng phát cước khi mùa rét đến, nào ngờ ngón chân dần thâm đen. Đến khi xuống viện phải tháo bỏ 3 ngón chân vì bị biến chứng thần kinh gây hoại tử ngón chân. Đến nay, mỗi dịp mùa đông đến là bác lại lo lắng.

Hai hôm nay, bác chỉ đi lại trong nhà. Trời rét, bác phải bật điều hòa ấm cố giữ nhiệt độ khoảng 22-25 độ C. Nhờ thế, bác đỡ chịu biến chứng của tiểu đường hơn.

Cứ vào dịp thời tiết lạnh rét, bệnh nhân bị biến chứng của tiểu đường lại tăng lên nào là tăng huyết áp, tăng đường huyết cấp thậm chí đột quỵ, viêm hô hấp.

Tại khoa cấp cứu BV Bạch Mai, ông N.V. M 65 tuổi tại Thái Bình đã phải nhập viện vì biến chứng của tiểu đường, suy thận cấp.

Mùa đông – sát thủ của bệnh nhân tiểu đường

ThS.BS Đông, người bị tiểu đường vô cùng nguy hiểm vì các biến chứng. Những ngày này, số bệnh nhân đến điều trị biến chứng tiểu đường tăng lên.

Các biến chứng thường gặp nhất của bệnh nhân tiểu đường đó là tăng đường máu. Theo Th.BS Cường, thời tiết quá lạnh làm tăng đường máu. Đó là vì quá lạnh có nghĩa là 1 trạng thái stress, và phản ứng của cơ thể đáp ứng lại stress làm tăng đường máu. Bạn cũng cần nhớ rằng không nên ở bên ngoài trời lạnh quá lâu, nhất là khi bạn mắc bệnh tim mạch hoặc thần kinh để tránh tự làm tổn thương thêm.

Biến chứng thứ 2 đó là đột quỵ, thời tiết lạnh giá làm cho máu cô đặc thêm và có khuynh hướng đông vón. Điều đó giải thích tại sao có nhiều bị đột quỵ trong thời gian thời tiết lạnh giá. Hãy nhớ uống đủ nước ấm.

Ngoài ra còn có các biến chứng như cảm giác tê cóng chân tay. Bởi khi nhiệt độ thấp làm cho tưới máu xuống chân giảm, thêm nữa sự tê cóng làm mất cảm giác. Cả 2 yếu tố này làm cho bàn chân bệnh nhân tiểu đường rất dễ bị tổn thương dẫn đến vết loét nhiễm khuẩn khó khỏi và trong một số trường hợp phải cắt cụt bàn chân. Do vậy có thể ngừng tập thể dục ngoài trời trong những ngày quá lạnh.

Biến chứng thứ 4 cần chú ý đó là nguy cơ hạ đường huyết. Đặc biệt, bệnh nhân khó phân biệt triệu chứng hạ đường huyết vẫn thường quan sát thấy mọi khi như vã mồ hôi, mệt nhọc, run, rối loạn ý thức…hạ đường huyết rất nguy hiểm khó điều trị hơn là tăng đường huyết.

ThS.BS Cường cho biết thời tiết lạnh giá đôi khi máy đo đường huyết cũng bị trục trặc. Vì thế, trước khi đo, bệnh nhân hãy làm ấm máy đo bằng chính nhiệt độ của cơ thể (ủ trong lòng bàn tay). Bàn tay cũng cần được làm ấm và tăng tưới máu bằng cách vận động bàn tay và quay cánh tay rộng nhất có thể nhiều lần.

Để hạn chế tai biến do bệnh tiểu đường mang lại trong những ngày giá rét thế này, theo ThS.BS Cường người bệnh đặc biệt chú ý khi thay đổi vùng khí hậu như từ trong chăn ấm hoặc từ trong nhà ra ngoài nhà phải mặc đủ ấm và thay đổi từ từ để tránh “sốc nhiệt”. Không nên tập thể dục ở ngoài trời sáng sớm và tối muộn.

Khi bắt buộc phải ở ngoài trời lạnh: miếng dán nhiệt có thể giúp chống lạnh tốt. Đo đường máu thường xuyên để căn chỉnh lại chế độ ăn và thuốc. Ăn nóng, uống nước ấm và chọn thức ăn sinh nhiệt nhiều như dầu mỡ, chất đạm. Dùng kem dưỡng ẩm tránh khô da gây nên các biến chứng về da của người tiểu đường. Ngoài ra, bệnh nhân cần chú ý ăn đủ chất dinh dưỡng để cơ thể có đủ năng lượng hoạt động chống lại cái rét này.

Theo Ph. Thúy – Infonet

Tôi nghe nói tiểu đường ăn sầu riêng là chết chắc. Vậy là do sầu riêng quá ngọt hay chất gì đó trong sầu riêng kỵ tiểu đường?

Chào bác sĩ,

Tôi nghe nói tiểu đường ăn sầu riêng là chết chắc. Vậy là do sầu riêng quá ngọt hay chất gì đó trong sầu riêng kỵ tiểu đường? Tôi thường thèm sầu riêng và mít, tôi phải làm sao, thưa BS? Tôi hay ăn bánh kẹo làm với chất đường hóa học, isomalt. Đường này dùng lâu dài có hại gì không? Cảm ơn BS đã lắng nghe tâm sự của bệnh nhân chúng tôi.

(Trần Văn Quang – Hà Nội)

Ảnh minh họa

Chào anh,

Sầu riêng là trái cây có chỉ số đường rất cao (lên đến 70%) nghĩa là ngay sau khi ăn sầu riêng xong, đường huyết tăng cao rất nhanh… nên đây là trái phải kiêng. (Gạo ngũ cốc là những thức có chỉ số đường thấp).

Mít có thể ăn, nhưng mỗi suất ăn, chỉ là 3-4 múi mà thôi. 2 suất trái cây còn lại trong ngày, anh có thể lựa chọn loại trái khác (táo, đu đủ…).

Bánh kẹo như anh đề cập dù không có đường nhưng chúng cung cấp chất bột (carbohydrate) nên cũng làm tăng đường huyết. Ngoài ra nếu ăn nhiều nhóm thức ăn này, vô tình anh đã nạp thêm calories vào cơ thể dễ làm tăng cân, bất lợi cho điều trị.

Đường hóa học isomalt là chất thay thế đường, ảnh hưởng ít đến đường huyết. Mỗi gam isomalt cung cấp 2 kilocalories. Isomalt được công nhận là phụ gia thực phẩm an toàn. Nhưng dùng nhiều có thể gây tiêu chảy và sình bụng, nên không dùng quá 50g/ngày đối với người lớn.

Anh là người thích ngọt… không cấm, nhưng nên ăn thỉnh thoảng và có thể thay thế thức ngọt từ trái cây hoặc thạch hoặc một ít chè đậu xanh đậu đỏ nêm với đường saccharin.

Theo SKDS