Nhồi máu cơ tim là do tắc nghẽn đột ngột mạch máu nuôi tim. Vì thế bạn cùng tìm hiểu nguyên nhân và cách phòng trị bệnh nhồi máu cơ tim dưới đây nhé.

Nhồi máu cơ tim (NMCT) là tình trạng một vùng cơ tim bị tổn thương, hoại tử và ngưng hoạt động vĩnh viễn, do các động mạch vành bị tắc nghẽn làm ngưng đột ngột sự cung cấp máu đến nuôi cơ tim. Các thuốc được sử dụng trong điều trị NMCT giúp nhanh chóng khôi phục lưu thông máu ở động mạch vành, giảm đau và giảm nhu cầu tiêu thụ oxy ở mô cơ tim.

Nguyên nhân và triệu chứng nhồi máu cơ tim

Có hai nguyên nhân chính làm tắc nghẽn động mạch vành gây ra NMCT:

– Do xơ vữa động mạch vành (nguyên nhân chủ yếu gây ra NMCT): sự tích tụ các chất béo (cholesterol, triglycerid) và canxi trong lòng động mạch vành, hình thành nên những mảng xơ vữa. Các mảng xơ vữa này sẽ làm thành động mạch vành dày lên, kém đàn hồi, cứng và làm giảm lưu lượng máu đến tim, gia tăng nguy cơ hình thành huyết khối ở động mạch vành, làm ngưng cung cấp máu đến cơ tim.

– Do co thắt động mạch vành làm ngưng cung cấp máu đến cơ tim.

Ngoài ra, còn có nhiều yếu tố nguy cơ gây ra NMCT như:

Huyết áp cao.

Bệnh đái tháo đường.

Hút thuốc lá.

Béo phì, ít vận động.

Lượng cholesterol và triglycerid trong máu cao.

Tiền sử gia đình bị nhồi máu cơ tim…

Cơ tim bị tổn thương

Các triệu chứng điển hình của nhồi máu cơ tim:

– Đau ngực, cơn đau có thể lan lên hàm và xuyên ra sau lưng hoặc lan xuống tay trái. Trong trường hợp hiếm: đau ở vùng thượng vị gây nhầm lẫn với các bệnh khác.

– Khó thở, thở gấp.

– Đổ mồ hôi, da lạnh.

– Buồn nôn, nôn.

– Mệt mỏi, căng thẳng, lo lắng.

– Chóng mặt, hôn mê…

NMCT đưa đến các biến chứng: loạn nhịp tim, suy tim, tổn thương van tim, rung thất… và có thể dẫn đến tử vong.

Thuốc điều trị nhồi máu cơ tim

Khi NMCT xảy ra, các động mạch vành ngưng cung cấp máu đến nuôi cơ tim, các mô cơ tim bị thiếu oxy dẫn đến tổn thương, hoại tử và ngưng hoạt động.

Nhóm thuốc kháng kết tập tiểu cầu (aspirin, clopidrogel. ticagrelor…) có tác dụng ngăn chặn sự kết dính các tiểu cầu để hình thành huyết khối ở động mạch vành.

Aspirin thường được sử dụng ở dạng thuốc viên với hàm lượng 81mg.

Clopidrogel được sử dụng thay thế aspirin khi người bệnh bị dị ứng với aspirin hay có tiền sử viêm loét dạ dày-tá tràng.

Nhóm thuốc chống đông máu: heparin được sử dụng ở dạng tiêm truyền tĩnh mạch, có tác dung làm loãng máu, ngăn chặn quá trình đông máu hình thành huyết khối.

Nhóm thuốc nitrat (glyceryl trinitrat, isosorbid dinitrat, isosorbid mononitra)là những thuốc có tính giãn mạch, giúp tăng lưu lượng máu qua động mạch vành, cung cấp đủ máu và oxy cho cơ tim.

Nhóm thuốc chẹn beta (atenolol, propanolol, bisopropol…) có tác dụng làm chậm nhịp tim, thư giãn cơ tim nên làm giảm gánh nặng hoạt động của tim và làm giảm triệu chứng đau ngực của NMCT.

Nhóm thuốc ức chế men chuyển (captopril, enalpril…) là những thuốc có tác dụng giãn mạch, tăng cường tốc độ lưu thông máu … nên thường được sử dụng trong điều trị NMCT.

Nhóm thuốc statin (lovastatin,simvastatin, atorvastatin…) có tác dụng làm giảm cholesterol trong máu, ngăn chặn xơ vữa động mạch vành gây ra NMCT.

Nhóm thuốc giảm đau opioid: morphin là thuốc giảm đau nhóm opioid thường được sử dụng để làm giảm đau và giảm nhu cầu tiêu thụ oxy ở mô cơ tim trong NMCT.

Cần lưu ý:

– Các thuốc được sử dụng trong điều trị NMCT phải được sự chỉ định và theo dõi của các thầy thuốc chuyên khoa.

– Người bệnh phải tuân theo sự chỉ định chặt chẽ của thầy thuốc, tránh ngưng sử dụng thuốc đột ngột.

– Sau lần đầu tiên điều trị NMCT, người bệnh nên tiếp tục sử dụng bốn nhóm thuốc mỗi ngày (thuốc kháng kết tập tiểu cầu, thuốc chẹn beta, thuốc ức chế men chuyển, thuốc statin) để phòng ngừa tái phát NMCT.

Đối với bệnh NMCT, việc phòng ngừa là hết sức quan trọng. Cần tránh các yếu tố nguy cơ, như: không hút thuốc lá (thuốc lá gây co thắt các mạch máu và gia tăng xơ vữa động mạch vành), kiểm soát huyết áp và đường huyết, chế độ dinh dưỡng nhiều rau quả, ít chất béo. Cần tăng cường luyện tập thể dục, thể thao, tránh béo phì…

Nhồi máu cơ tim là một bệnh lý tim mạch thường xảy ra, gây nguy cơ tử vong cao nếu không được cấp cứu kịp thời!

Nhồi máu cơ tim cấp xảy ra khi mảng xơ vữa bị vỡ, gây tắc hoàn toàn hoặc không hoàn toàn động mạch vành. Do đó, cần phòng ngừa (điều trị tăng mỡ máu, ổn định HA, đường huyết, không hút thuốc lá…) và điều trị sớm khi phát hiện bệnh.

Có 3 phương pháp để điều trị nhồi máu cơ tim cấp: điều trị tái tưới máu động mạch vành bằng thuốc tiêu sợi huyết; can thiệp động mạch vành tiên phát cho bệnh nhân nhồi máu cơ tim cấp có triệu chứng trên điện tim (ECG); phẫu thuật bắc cầu nối chủ – vành cấp cứu.

Khi đã xảy ra nhồi máu cơ tim cấp, điều quan trọng nhất là phát hiện, xử lý cấp cứu thích hợp và giải quyết vấn đề tắc nghẽn của động mạch vành trong thời gian sớm nhất để tránh biến chứng và tử vong. Thông thường thời gian vàng để giải quyết là 12 giờ.

Thời gian vàng để phát hiện, xử lý cấp cứu và giải quyết nhồi máu cơ tim cấp là 12 giờ.

Cần chú ý cơn đau thắt ngực điển hình: đau như bóp nghẹt phía sau xương ức hoặc vùng trước tim, số ít trường hợp vùng thượng vị; đau lan lên cổ, cằm và mặt trong tay trái đến ngón đeo nhẫn và ngón út trái kèm theo triệu chứng vã mồ hôi, khó thở, hồi hộp, đánh trống ngực. Tuy nhiên, có trường hợp bệnh nhân bị nhồi máu cơ tim mà không có hoặc ít cảm giác đau: bệnh nhân sau mổ, người già, bệnh nhân tiểu đường. Cơn đau thường xuất hiện đột ngột, kéo dài hơn 30 phút.

Hiện nay, khoa học đã tiến bộ nên có thể chủ động phát hiện nguyên nhân gây bệnh nhồi máu cơ tim sớm bằng các kỹ thuật tiên tiến như:

– Chụp DSA là phương pháp chụp mạch vành có can thiệp, cần luồn catether vào mạch máu để chụp. Kỹ thuật này đòi hỏi bác sĩ có tay nghề cao, trang bị máy móc thiết bị dụng cụ cao cấp và phải làm trong phòng mổ… nên chỉ có các cơ sở chuyên sâu mới thực hiện được.

– Chụp mạch vành không can thiệp bằng CT đa lát cắt. Tại BVĐK Tâm Trí Đồng Tháp đã trang bị. Phương pháp tiên tiến giúp phát hiện được các vị trí hẹp của mạch vành một cách dễ dàng mà không cần phải can thiệp như DSA. Chụp CT (chụp cắt lớp vi tính) động mạch vành là phương pháp khả thi, chẩn đoán nhanh, không xâm lấn, mức độ chính xác cao, chẩn đoán các bệnh động mạch vành ở giai đoạn sớm nhất, làm giảm tỷ lệ tử vong và cải thiện chất lượng sống thông qua việc ổn định mảng xơ vữa và kiểm soát tích cực các yếu tố nguy cơ của bệnh mạch vành.

Theo Bệnh