Rất nhiều người dễ gặp phải các vấn đề răng miệng nếu như không biết cách chăm sóc kĩ càng, gây tổn thương bởi các tác động như thiếu chất, vi khuẩn tấn công,… dẫn đến tình trạng răng bị đau nhức, ê buốt và có mùi hôi kéo dài, ảnh hưởng rất nhiều cho sức khỏe.

1. Công dụng của lá chanh

Chữa ho do lạnh

Lá chanh tươi 5g, gừng tươi 3g. Tất cả rửa sạch, gừng thái lát, sắc với 400ml nước còn 100ml, khi uống cho thêm ít đường. Dùng trong 3-5 ngày.

Cảm sốt không ra mồ hôi

Lá chanh khô 30g (tươi 10g), sắc lấy nước uống trong ngày. Hoặc lá chanh 20g, lá cúc tần 15g, lá bưởi 5g, vỏ quýt 10g, sắc uống trong ngày. Dùng trong 2 -3 ngày.

Hỗ trợ điều trị hen phế quản

Lá chanh khô 35g, dây tơ hồng 15g, tất cả sao vàng sắc với 3 bát nước, lấy 1 bát, ngày uống 2-3 lần. Dùng liên tục trong 10 ngày.
Giảm sưng đau do mụn nhọt (chưa có mủ)

Lá chanh 10g, lá gai tầm xoọng 8g, tinh tre 10g. Phơi khô, tán bột. Rắc lên nơi tổn thương có mụn nhọt rồi băng lại trong khoảng 8 -10 phút. Ngày làm 2 lần. Bài thuốc này giúp mụn nhọt giảm sưng đau nhanh chóng.

Mát gan

Lá chanh, lá gai, lá cối xay (các vị đều khô), mỗi vị 12g. Sắc với 3 bát nước còn 1 bát, chia uống 2 lần/ngày, nên uống sau bữa ăn sáng và tối. Thực hiện trong 15 ngày.

Nước xông giúp giải cảm, nhức đầu

Lá chanh, lá bưởi, hương nhu, cúc tần, lá tre, mỗi vị 50g, bạc hà 20g, sả 2 củ, tỏi 3 nhánh. Tất cả rửa sạch, nấu nước xông cho ra mồ hôi. Phương thuốc này giúp nhanh ra mồ hôi, giảm nhức đầu và giải cảm rất hiệu quả.

2. Hướng dẫn cách làm nước chanh chữa các bệnh về răng miệng

+ Chuẩn bị:

1 nắm lá chanh (khoảng 40 lá) không quá già cũng không quá non (bạn có thể dùng lá chanh tươi hoặc khô đều được), 1 thìa muối hạt và 1 lít nước lọc.

Sử dụng nước lá chanh súc miệng để chữa các bệnh về răng.

+ Thực hiện:

Đầu tiên đem rửa sạch lá chanh để loại bỏ bụi bẩn bám bên ngoài. Tiếp đến, bạn cho lá chanh vào nồi cùng 1 lít nước và 1 thìa muối, đun sôi sau đó hạ nhỏ lửa để thêm 10 – 15 phút nữa cho tinh dầu tiết ra hết, nước lá cô đặc thì tắt bếp. Đợi nguội bớt rồi rót vào chai sạch, đậy nắp bảo quản dùng dần.

+ Cách sử dụng:

Hàng ngày, sau khi đã vệ sinh sạch răng miệng như bình thường bạn hãy lấy tăm bông nhúng vào nước lá chanh rồi nhẹ nhàng chấm lên chỗ răng bị sâu, hay chỗ bị viêm lợi. Bạn làm như vậy khoảng 3 lần để các dưỡng chất có thể thẩm thấu vào sâu bên trong và không bị trôi đi.

Trong lá chanh chứa nhiều tinh dầu có tính kháng khuẩn, giúp tăng cường hệ miễn dịch, bảo vệ sức khỏe răng miệng.

Bạn cũng có thể súc miệng hàng ngày bằng nước lá chanh sau khi đã đánh răng sạch sẽ.

Với phương pháp này, bạn nên thực hiện kiên trì và đều đặn mỗi ngày vào những buổi tối trước khi đi ngủ. Sau 4 tuần thì các cơn đau do sâu răng, viêm lợi sẽ không còn là vấn đề đáng lo ngại nữa, hơi thở cũng thơm tho hơn hẳn.

Cũng cần lưu ý thêm rằng, khi gặp những vấn đề về răng miệng như vậy bạn cần tránh ăn đồ cay nóng, chua, mặn để tránh làm vết thương lan rộng, gây xót và đau. Nên ăn nhiều thực phẩm chứa vitamin A, C và không dùng vật nhọn như tăm để xỉa răng. Bên cạnh đó hãy hình thành thói quen súc miệng với nước sạch hoặc pha loãng với muối ngay khi thức dậy, ăn sáng rồi mới đánh răng. Đây mới là quá trình vệ sinh đúng mà bạn cần thực hiện mỗi sáng.

Hen phế quản, hen suyễn là gì?

Hen phế quản còn gọi là bệnh suyễn là bệnh viêm mãn tính đường hô hấp có liên quan tới sự thay đổi về thời tiết và khí hậu nồm. Các cơn co thắt phế quản sẽ dẫn đến ho khò khè khó thở.

Biểu hiện đặc trưng của cơn hen phế quản

Hen phế quản là một tình trạng chít hẹp cấp tính của đường hô hấp do co thắt, phù nề và tăng tiết dịch trong lòng phế quản xảy ra bởi nhiều nguyên nhân từ đó làm bệnh nhân khó thở với các mức độ từ nhẹ đến nặng.

Đặc trưng cơ bản của cơn hen phế quản là xảy ra từ từ (một số trường hợp có thể đột ngột, dữ dội) với các triệu chứng như tức ngực, cảm giác đè nặng, chẹn ngực; khó thở nghe có tiếng cò cử, khó thở thì thở ra (bệnh nhân hít vào thì dễ hơn khi thở ra), ho nhiều; thở nhanh nông, tím môi đầu chi; co kéo cơ hô hấp… và có những trường hợp suy hô hấp nặng tiến triển nhanh có thể làm bệnh nhân tử vong nhanh chóng nếu không được can thiệp cấp cứu kịp thời.

Cách xử trí hay nhất đối với cơn hen phế quản là không để cơn hen phế quản xảy ra.

Nhìn chung, bạn cần lưu ý ngăn ngừa các triệu chứng là cách tốt nhất để kiểm soát và điều trị hen suyễn. Nếu biết tình huống nào gây ra cơn hen (như ở gần lông động vật, thời tiết quá nóng hoặc quá lạnh), hãy cố gắng để tránh.

Nếu cơn hen phế quản nhẹ hoặc vừa (các triệu chứng chỉ có khi hoạt động, khi gắng sức): dùng ngay thuốc giãn phế quản tác dụng nhanh (phổ biến nhất là Salbutamol dạng hít, xịt):

– Xịt họng 1 – 2 nhất.

Nếu bệnh nhân không thể tự sử dụng đúng cách bình xịt được thường là trẻ em, người lớn tuổi thì phải dùng buồng đệm, hay sử dụng máy phun khí (ví dụ Salbutamol 2,5 – 5mg/lần). Tiếp theo nới lỏng quần áo và ngồi yên trong một giờ và theo dõi xem có dễ thở hơn không? Có giảm khò khè? Có giảm ho? Có bớt nặng ngực không?

– 20 phút sau, nếu vẫn không giảm thì lặp lại lần 2 (2 nhát/lần).

– 20 phút vẫn không giảm thì xử trí như cơn hen phế quản nặng.

Nếu cơn hen phế quản nặng(các triệu chứng không giảm hoặc nặng hơn sau khi hít thuốc giãn phế quản, khó thở cả khi nghỉ ngơi, không thể nói hết câu): gọi điện ngay cho bác sĩ hoặc đi đến bệnh viện, trong khi đó vẫn tiếp tục xịt 2 liều thuốc giãn phế quản và uống 1 liều thuốc corticoid.

Nếu cơn hen phế quản là rất nặng (tím môi, lú lẫn, tháo mồ hôi, không thể đứng, không thể nói): gọi ngay cấp cứu, uống ngay corticoid xịt 2 liều thuốc giãn phế quản tác dụng nhanh.

Điều quan trọng nhất mà bệnh nhân cần nhớ là phải mang theo thuốc cắt cơn dạng ống hít bên mình mọi lúc mọi nơi, dù bệnh hen đã được kiểm soát hoàn toàn hay chưa để tránh những sự cố đáng tiếc có thể xảy ra. Tuy nhiên, bệnh nhân tuyệt đối không nên lạm dụng thuốc cắt cơn.

Trong trường hợp bệnh nhân có cơn hen phế quản nhiều lần trong một tuần có nghĩa là bệnh hen chưa được kiểm soát, khi đó nên đến bác sĩ chuyên khoa để được khám, tư vấn và chỉnh liều thuốc điều trị duy trì phù hợp.

Khi ho kéo dài là biểu hiện của bệnh lý nhưng không phải chỉ tại cơ quan hô hấp mà có thể do nhiều cơ quan khác gây ra.

Ảnh minh họa – Nguồn Internet

1. Ho kéo dài là gì?

Tất cả mọi người chúng ta điều từng ho, ho không phải lúc nào cũng có hại mà nó còn là phản xạ quan trọng giúp loại bỏ các chất nhầy, chất độc hại, cũng như các dị vật và nhiễm khuẩn từ đường thở. Khi ho kéo dài là biểu hiện của bệnh lý nhưng không phải chỉ tại cơ quan hô hấp mà có thể do nhiều cơ quan khác gây ra.

Vì vậy điều quan trọng là tìm ra nguyên nhân gây ho, sử dụng thuốc ho không đúng sẽ kéo dài thời gian bệnh hơn và gây nhiều hậu quả nghiêm trọng.

Ho cấp tính thường kéo dài tối đa không quá 3 tuần, bán cấp từ 3-8 tuần, được gọi là kéo dài khi ho trên 8 tuần.

Sau đây tôi sẽ trình bày một số nguyên nhân phổ biến gây ho kéo dài tại Việt Nam.

2. Các nguyên nhân phổ biến của ho kéo dài

Lao phổi: đây là nguyên nhân khá phổ biến tại Việt Nam, nhiều khi chỉ xuất hiện với triệu chứng ho đơn độc.

Gợi ý nhiễm lao khi:
– Ho khan hoặc có đàm trên 2 tuần
– Sốt nhẹ về chiều
– Đổ mồ hôi đêm
– Mệt mỏi, chán ăn, sụt cân
– Có thể kèm ho ra máu

Hội chứng ho đường hô hấp trên hay hội chứng chảy nước mũi sau:

Ở các nước Tây Âu đây là nguyên nhân hàng đầu gây ho kéo dài

Gợi ý bệnh khi: người bệnh thường xuyên phải đằng hắng để làm sạch chất tiết ở mũi họng, có thể làm thay đổi giọng nói, gây khàn giọng do nghẹt mũi và sung huyết mũi, đôi lúc bệnh nhân không có dấu hiệu gì ngoài ho. Xác định khi loại trừ các bệnh lý nguy hiểm khác.

Nguyên nhân của chảy nước mũi sau thường do dị ứng, viêm mũi vận mạch, viêm mũi xoang mạn.

Trào ngược dạ dày thực quản:

Đây là bệnh lý của đường tiêu hóa nhưng lại biểu hiện bằng triệu chứng của đường hô hấp, nên thường dễ bị bỏ sót.

Ngoài ho có thể có một số dấu hiệu kèm theo như: nóng rát sau xương ức, có vị chua ở miệng, ợ chua, ợ nóng, đau ngực, có thể khàn giọng, thay đổi giọng nói, đau họng, do viêm dây thanh âm sau, ho thường xuất hiện nhiều về đêm. Tuy nhiên khoảng 40% số người mắc bệnh không có các triệu chứng trên.

Hen phế quản

Đây là nguyên nhân thường gặp tiếp theo của ho mạn, ngoài ho kéo dài còn có các triệu chứng kèm theo như: khò khè, khó thở, nặng ngực triệu chứng xuất hiện nhiều về đêm và sáng sớm.

Hen nên xem xét ở những bệnh nhân có tiền căn dị ứng hoặc gia đình có người bị hen. Ho liên quan đến hen thường theo mùa, hoặc khi tiếp xúc với lạnh, bụi, nấm mốc, không khí khô, nước hoa, phấn hoa…

Để giúp hỗ trợ chẩn đoán bệnh nhân nên được đo hô hấp ký và FNO.

Ho sau nhiễm trùng

Đây là nguyên nhân phổ biến trong ho bán cấp, chiếm khoảng 11%-25% ho mạn. Ho dai dẳng chiếm khoảng 25%-50% sau nhiễm Mycoplasma pneumonia, Chlamydophila pneumoniae, Bordetella pertussis. Ho có thể kéo dài vài tuần, đến vài tháng dù đã hết nhiễm trùng.

Thuốc điều trị tăng huyết áp (Nhóm thuốc ức chế men chuyển)

Đây là nhóm thuốc được dùng trong điều trị tăng huyết áp và một số bệnh lý tim mạch, tỉ lệ ho chiếm khoảng 2-33% trong số các bệnh nhân dùng thuốc.

Thường xuất hiện sau một tuần điều trị, có khi sau vài giờ, một số bệnh nhân có thể khởi phát trễ hơn đến 6 tháng sau sử dụng thuốc.

Ho khan, kèm cảm giác ngứa ở cổ họng.

Thường hết triệu chứng sau khi ngưng thuốc 4 ngày, có thể đến 4 tuần

Bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính (COPD)

Xuất hiện chủ yếu ở bệnh nhân có hút thuốc lá, chỉ có một số ít do phơi nhiễm với các chất gây viêm mạn đường thở như khói và bụi. Có thể ho khan hoặc ho đàm, đàm trong COPD thường trắng trong, đổi màu khi có nhiễm trùng kèm theo.

Hô hấp ký giúp chẩn đoán xác định tình trạng tắc nghẽn đường thở trong ho mạn.

Dãn phế quản

Đây là một nguyên nhân phổ biến gây ho đàm mạn tính, số lượng đàm thường nhiều, có thể kèm ho ra máu, khó thở. Tại Việt Nam bệnh thường là di chứng của lao phổi đã điều trị khỏi trước đó.
XQ phổi và CT ngực giúp xác định bệnh này

Ung thư phổi

Ung thư phế quản chỉ chiếm khoảng 2% trong các nguyên nhân ho mạn

Ung thư phế quản nên được xem xét ở những bệnh nhân đang hút hoặc đã ngưng hút có các triệu chứng nghi nghờ sau đây:

– Ho mới xuất hiện hay thay đổi tình trạng ho mạn do hút thuốc lá gần đây

– Ho trên một tháng khi đã ngừng hút thuốc lá

– Ho ra máu.

3. Kết luận

Ho kéo dài là một triệu chứng phổ biến trong cộng đồng, đây là biểu hiện bệnh lý không chỉ của riêng đường thở. Nên bệnh nhân cần nhanh chóng đến các cơ sở y tế để xác định nguyên nhân, không nên chủ quan mua thuốc ho ở tiệm thuốc, để bệnh kéo dài không có lợi cho việc điều trị sau này.

Theo ThS. BS Trần Thị Thúy Tường
Giảng viên phân môn Hô Hấp Đại học Y dược TPHCM
Phòng khám Đa Khoa Ngọc Minh

Khi ho kéo dài là biểu hiện của bệnh lý nhưng không phải chỉ tại cơ quan hô hấp mà có thể do nhiều cơ quan khác gây ra.

Ảnh minh họa – Nguồn Internet

1. Ho kéo dài là gì?

Tất cả mọi người chúng ta điều từng ho, ho không phải lúc nào cũng có hại mà nó còn là phản xạ quan trọng giúp loại bỏ các chất nhầy, chất độc hại, cũng như các dị vật và nhiễm khuẩn từ đường thở. Khi ho kéo dài là biểu hiện của bệnh lý nhưng không phải chỉ tại cơ quan hô hấp mà có thể do nhiều cơ quan khác gây ra.

Vì vậy điều quan trọng là tìm ra nguyên nhân gây ho, sử dụng thuốc ho không đúng sẽ kéo dài thời gian bệnh hơn và gây nhiều hậu quả nghiêm trọng.

Ho cấp tính thường kéo dài tối đa không quá 3 tuần, bán cấp từ 3-8 tuần, được gọi là kéo dài khi ho trên 8 tuần.

Sau đây tôi sẽ trình bày một số nguyên nhân phổ biến gây ho kéo dài tại Việt Nam.

2. Các nguyên nhân phổ biến của ho kéo dài

Lao phổi: đây là nguyên nhân khá phổ biến tại Việt Nam, nhiều khi chỉ xuất hiện với triệu chứng ho đơn độc.

Gợi ý nhiễm lao khi:
– Ho khan hoặc có đàm trên 2 tuần
– Sốt nhẹ về chiều
– Đổ mồ hôi đêm
– Mệt mỏi, chán ăn, sụt cân
– Có thể kèm ho ra máu

Hội chứng ho đường hô hấp trên hay hội chứng chảy nước mũi sau:

Ở các nước Tây Âu đây là nguyên nhân hàng đầu gây ho kéo dài

Gợi ý bệnh khi: người bệnh thường xuyên phải đằng hắng để làm sạch chất tiết ở mũi họng, có thể làm thay đổi giọng nói, gây khàn giọng do nghẹt mũi và sung huyết mũi, đôi lúc bệnh nhân không có dấu hiệu gì ngoài ho. Xác định khi loại trừ các bệnh lý nguy hiểm khác.

Nguyên nhân của chảy nước mũi sau thường do dị ứng, viêm mũi vận mạch, viêm mũi xoang mạn.

Trào ngược dạ dày thực quản:

Đây là bệnh lý của đường tiêu hóa nhưng lại biểu hiện bằng triệu chứng của đường hô hấp, nên thường dễ bị bỏ sót.

Ngoài ho có thể có một số dấu hiệu kèm theo như: nóng rát sau xương ức, có vị chua ở miệng, ợ chua, ợ nóng, đau ngực, có thể khàn giọng, thay đổi giọng nói, đau họng, do viêm dây thanh âm sau, ho thường xuất hiện nhiều về đêm. Tuy nhiên khoảng 40% số người mắc bệnh không có các triệu chứng trên.

Hen phế quản

Đây là nguyên nhân thường gặp tiếp theo của ho mạn, ngoài ho kéo dài còn có các triệu chứng kèm theo như: khò khè, khó thở, nặng ngực triệu chứng xuất hiện nhiều về đêm và sáng sớm.

Hen nên xem xét ở những bệnh nhân có tiền căn dị ứng hoặc gia đình có người bị hen. Ho liên quan đến hen thường theo mùa, hoặc khi tiếp xúc với lạnh, bụi, nấm mốc, không khí khô, nước hoa, phấn hoa…

Để giúp hỗ trợ chẩn đoán bệnh nhân nên được đo hô hấp ký và FNO.

Ho sau nhiễm trùng

Đây là nguyên nhân phổ biến trong ho bán cấp, chiếm khoảng 11%-25% ho mạn. Ho dai dẳng chiếm khoảng 25%-50% sau nhiễm Mycoplasma pneumonia, Chlamydophila pneumoniae, Bordetella pertussis. Ho có thể kéo dài vài tuần, đến vài tháng dù đã hết nhiễm trùng.

Thuốc điều trị tăng huyết áp (Nhóm thuốc ức chế men chuyển)

Đây là nhóm thuốc được dùng trong điều trị tăng huyết áp và một số bệnh lý tim mạch, tỉ lệ ho chiếm khoảng 2-33% trong số các bệnh nhân dùng thuốc.

Thường xuất hiện sau một tuần điều trị, có khi sau vài giờ, một số bệnh nhân có thể khởi phát trễ hơn đến 6 tháng sau sử dụng thuốc.

Ho khan, kèm cảm giác ngứa ở cổ họng.

Thường hết triệu chứng sau khi ngưng thuốc 4 ngày, có thể đến 4 tuần

Bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính (COPD)

Xuất hiện chủ yếu ở bệnh nhân có hút thuốc lá, chỉ có một số ít do phơi nhiễm với các chất gây viêm mạn đường thở như khói và bụi. Có thể ho khan hoặc ho đàm, đàm trong COPD thường trắng trong, đổi màu khi có nhiễm trùng kèm theo.

Hô hấp ký giúp chẩn đoán xác định tình trạng tắc nghẽn đường thở trong ho mạn.

Dãn phế quản

Đây là một nguyên nhân phổ biến gây ho đàm mạn tính, số lượng đàm thường nhiều, có thể kèm ho ra máu, khó thở. Tại Việt Nam bệnh thường là di chứng của lao phổi đã điều trị khỏi trước đó.
XQ phổi và CT ngực giúp xác định bệnh này

Ung thư phổi

Ung thư phế quản chỉ chiếm khoảng 2% trong các nguyên nhân ho mạn

Ung thư phế quản nên được xem xét ở những bệnh nhân đang hút hoặc đã ngưng hút có các triệu chứng nghi nghờ sau đây:

– Ho mới xuất hiện hay thay đổi tình trạng ho mạn do hút thuốc lá gần đây

– Ho trên một tháng khi đã ngừng hút thuốc lá

– Ho ra máu.

3. Kết luận

Ho kéo dài là một triệu chứng phổ biến trong cộng đồng, đây là biểu hiện bệnh lý không chỉ của riêng đường thở. Nên bệnh nhân cần nhanh chóng đến các cơ sở y tế để xác định nguyên nhân, không nên chủ quan mua thuốc ho ở tiệm thuốc, để bệnh kéo dài không có lợi cho việc điều trị sau này.

Theo

Nguyên nhân của căn bệnh này do nhiều yếu tố gây nên, đặc biệt sự kết hợp giữa yếu tố cơ địa và yếu tố môi trường làm thúc đẩy sự phát triển bệnh hen.

Hen phế quản hay còn gọi là bệnh suyễn là bệnh ở đường hô hấp, gây co thắt phế quản và tăng tiết dịch nhầy làm cho bệnh nhân khó thở. Nguyên nhân của căn bệnh này do nhiều yếu tố gây nên, đặc biệt sự kết hợp giữa yếu tố cơ địa và yếu tố môi trường làm thúc đẩy sự phát triển bệnh hen.

Hen phế quản thường xuất hiện sau một đợt nhiễm trùng đường hô hấp do virus hoặc vi khuẩn, khi thay đổi thời tiết trong những đợt chuyển mùa, hay xuất hiện do hít phải bụi, hơi khói của bếp than, khói thuốc lá, lông súc vật, phấn hoa hoặc khi trẻ gắng sức như chạy, đùa nghịch,… Có những trường hợp cơn hen xuất hiện sau khi trẻ ăn một số thực phẩm dễ gây dị ứng như tôm, cua, cá biển, trứng, sữa,…

Triệu chứng của hen phế quản:

-Khó thở, thở nhanh, thở gắng sức thường xảy ra vào ban đêm.

-Thở khò khè, có thể nghe tiếng rít khi thở ra.

-Ho từng cơn, ho kéo dài dai dẳng nhiều vào ban đêm và sáng sớm. Sau cơn ho có thể khạc ra một ít đàm trắng.

– Cảm giác thấy nặng ngực

Biến chứng của bệnh hen phế quản khá nặng nề, có thể gây nên xẹp phổi, nhiễm khuẩn, giãn phế nang đa tiểu thùy, suy hô hấp, ngừng hô hấp kèm theo có tổn thương não:….Nếu bệnh được phát hiện sớm và được điều trị dự phòng hiệu quả thì sẽ làm giảm đáng kể tần suất hen khi lớn, nhất là các thể hen nặng.

Cách điều trị:

Cần chú ý phát hiện dị nguyên của từng bệnh nhân và tránh tiếp xúc với các dị nguyên đó, ví dụ: phấn hoa, bụi nhà, nấm mốc… giảm phơi nhiễm với các yếu tố nguy cơ khi đã phát hiện được, tránh tiếp xúc với bụi khói, đặc biệt là khói thuốc lá.

Dùng các thuốc dự phòng nhóm corticoide như Pulmicort, Seretide…dạng xịt. Khi lên cơn hen thì dùng thuốc cắt cơn thuộc nhóm beta 2 adrenergic như Ventoline, Bricanyl dạng xịt hoặc khí dung.

Trong gia đình có người mắc bệnh hen, việc trang bị một số dụng cụ hỗ trợ sau đây là điều cần thiết:

– Máy xông mũi họng: (sử dụng cho mọi lứa tuổi), có nhiều chủng loại, đặc biệt với máy xông mini, bạn sẽ dễ dàng sử dụng khi đi du lịch hoặc công tác xa.

– Bình xịt có buồng đệm, không mặt nạ (dành cho trẻ từ 4 – 8 tuổi) hoặc bình xịt có buồng đệm và mặt nạ (trẻ từ 5 tháng đến 4 tuổi).

– Trên 8 tuổi thì sử dụng bình xịt định liều.

Một số lưu ý khi dùng dụng cụ điều trị:

Nếu sử dụng máy khí dung: dùng máy xông thuốc điều trị, có thể phun khí dung từ 1 – 3 lần cách nhau 20 phút. Thời gian đạt tác dụng tối đa 15 – 20 phút và kéo dài từ 3 – 4 giờ.

Bình hít định liều:

– Mở nắp và lắc đều chai thuốc.

– Ngậm đầu chai thuốc, xịt một làn thuốc.

– Hít vào từ từ (không hít nhanh, không thở ra) trong 6 giây.

– Nín thở 10 giây rồi thở ra bình thường.

– Nghỉ ít nhất 1 phút.

– Xịt tiếp lần hai với các bước thực hiện tương tự.

Bình xịt có buồng đệm: Khuyến cáo nên sử dụng buồng đệm khi được chỉ định sử dụng thuốc xịt điều trị hen.

Hướng dẫn sử dụng buồng đềm đúng cách: Trước khi sử dụng nên đọc kỹ hướng dẫn và cung cấp kèm với PMDI (ống thuốc). Luôn theo sự hướng dẫn của bác sĩ.

-Tháo nắp PMDI (ống thuốc) và ống ngậm miệng

– Để tránh nguy hiêm và thiếu các bộ phận của buồng đệm. Nên kiểm tra vứt bỏ vật lạ bất kì hoặc mảnh vỡ từ buồng đệm và vật khó nhìn thấy. Không sử dụng buồng đệm khi bộ phận bị hỏng hoặc thiếu.

-Gắn mặt nạ vào ống ngậm miệng của buồng đệm và xoay nhẹ cho đến khi khớp chặt và đảm bảo an toàn.

-Gắn bình xịt hít vào cuối buồng đệm và lắc đều theo hướng dẫn sử dụng bình xịt hít.

-Đặt môi xung quanh ống ngậm miệng khép chặt miệng ống. Xịt 1 làn thuốc vào buồng và bắt đầu hít vào từ từ, giữ hơi thở trong 8 giây hoặc theo chỉ dẫn bác sĩ.

-Tháo rời vệ sinh buồng đệm sạch sẽ sau khi sử dụng.

Trường hợp xịt với corticoid, trẻ phải súc miệng hoặc mẹ rơ miệng cho bé sau khi xịt. Vệ sinh dụng cụ. Tháo rời từng phần, súc bằng nước ấm pha xà phòng nhẹ (không dùng nước sôi, alcohol hay chất sát trùng), rửa lại bằng nước sạch, để tự khô (không lau bằng khăn).

Theo SKDS

Bệnh hen phế quản hay bệnh xuyễn là tình trạng viêm mạn tính ở đường thở, gây khó thở, ho, tức ngực, tắc nghẽn đường thở, bệnh có thể tự hồi phục.

Bệnh hen phế quản có đặc trưng bởi những âm thanh khi thở của người bệnh, và thường xuất hiện khi thay đổi thời tiết hoặc tiếp xúc với các yếu tố như: khói thuốc lá, thuốc lào, khói bếp than.

Hen phế quản không do vi khuẩn trực tiếp gây nên nhưng các viêm nhiễm hô hấp mạn tính đường hô hấp có thể phối hợp dẫn đến cơn hen. Yếu tố thời tiết như đổi mùa, nhiễm lạnh, mưa phùn, gió bấc, ẩm ướt là những yếu tố khiến cho cơn hen khởi phát.

Triệu chứng của bệnh hen phế quản

– Ho, khó thở, nặng ngực tái đi tái lại nhiều lần thường về đêm, nửa đêm, gần sáng.

– Khó thở tạo thành tiếng rít, không cần ống nghe của bác sĩ, người bệnh và người bên cạnh có thể tự nghe thấy tiếng rít khó thở này.

– Cơn hen ác tính làm người bệnh khó thở trầm trọng, có khi ngừng thở, tím tái, hạ huyết áp dẫn đến tử vong.

– Cơn hen có thể đến khi ăn hoặc hít phải vật gì gây dị ứng với người bệnh. Với trẻ em, cơn hen thường bắt đầu bằng cảm lạnh thông thường.

– Biểu hiện một cơn hen phế quản điển hình: Cơn hen thường xảy ra ban đêm, người bệnh khó thở, hắt hơi, sổ mũi, ho khan, tức ngực; chủ yếu khó thở thì thở ra.

– Cơn hen nặng thì người bệnh phải ngồi chống tay, há miệng thở, cơn có thể bộc phát hoặc liên tục. Khi gần hết cơn hen, ho tăng dần, khạc đờm trắng, dính quánh, nếu bội nhiễm thì có biểu hiện đờm nhầy, mủ màu vàng hoặc xanh, một khi người bệnh khạc được đờm ra thì bệnh càng đỡ dần và hết cơn. Ngoài cơn, người vẫn làm việc bình thường. Trong cơn hen phế quản nếu khám phổi thấy: gõ vang, rung thanh bình thường, rì rào phế nang giảm, ran ngáy ở khắp 2 phổi.
Cách xử lý khi lên cơn hen phế quản

– Chuyển người bệnh ra nơi có không khí trong lành, thoáng mát.

– Cho uống nhiều chất lỏng: nước vì nước sẽ làm đờm loãng ra giúp người bệnh dễ thở.

– Với cơn hen nhẹ thì dùng ephedrin hoặc teophylin.

– Với cơn hen nặng thì tiêm adrenalin( người lớn 1/2 ống; trẻ em 1/4 ống theo chỉ dẫn của thầy thuốc).

– Khi người bệnh sốt, hoặc lên cơn hen kéo dài trên 3 ngày thì cho uống kháng sinh tetroxyclin hoặc erytromyxin.
Cách phòng bệnh hen phế quản

– Cần tránh ăn hoặc hít những vật gây cơn hen.

– Giữ gìn sạch sẽ nhà ở và nơi làm việc.

– Tránh tiếp xúc với gà và các loại súc vật khác như chim, chó, mèo.

– Vệ sinh giường, đệm, chăn gối, các vật dụng cá nhân.

Cách điều trị bệnh hen phế quản

– Chống co thắt phế quản có thể dùng các loại thuốc sau: synthophylin, theophylin, salbutamol, terbutalin, ventolin; kháng salmeterol, cholinergic như ipratropium bromide theostast.

– Chống viêm dùng methyl prednisolon, prednisolon, corticoid tại chỗ như pulmicort, becotid, sertide.

– Chống dị ứng: zaditen, các thuốc kháng histamin tổng hợp, sodium cromoglycat (Intal).

– Chống bội nhiễm dùng các loại kháng sinh, tránh dùng các thuốc dễ gây dị ứng như penixilin.

– Trường hợp cấp cứu, bệnh nhân được cho thở ôxy, cần thiết cho thở máy, dùng thêm các thuốc giảm ho, long đờm, trợ tim mạch, truyền dịch, đặc biệt dùng corticoid liều cao.

– Ngoài ra còn dùng một số phương pháp điều trị khác như cắt hạch giao cảm cổ, cấy chỉ Catgut vào huyệt,…

Theo SKDS

Thực tế, có rất nhiều người tử vong do hen. Tuy nhiên, theo “Hướng dẫn chẩn đoán và điều trị hen” do Bộ Y tế ban hành, hen hoàn toàn có thể được kiểm soát.

Cũng theo GS Nhung, đa số người tử vong do hen vì họ thiếu hiểu biết về bệnh, không được điều trị dự phòng và khi cơn hen lên đã không được cấp cứu theo đúng phác đồ.

Kết quả nghiên cứu mới nhất ở Việt Nam, tỷ lệ mắc hen phế quản là 3,9% dân số, tức là cả nước có gần 4 triệu người mắc bệnh hen​, trong đó mỗi năm có khoảng 3.000 – 4.000 người chết mỗi năm.

Chi phí trực tiếp cho điều trị người bệnh tại bệnh viện lên tới hàng nghìn tỷ đồng mỗi năm, chưa kể những chi phí gián tiếp do nghỉ làm, nghỉ học, giảm năng suất lao động. Đồng thời, số người kiểm soát tốt bệnh hen chỉ chiếm 5% đến 10%.

Các nghiên cứu cho thấy đa số người mắc bệnh hen có thể sống bình thường hoặc gần bình thường; các chi phí cho bệnh hen có thể giảm một nửa, có thể ngăn ngừa từ 70 – 80% các trường hợp tử vong do hen nếu người bệnh được phát hiện, điều trị, quản lý và dự phòng đúng hướng.

Có rất nhiều nguyên nhân khiến bệnh hen ngày một gia tăng như ô nhiễm môi trường, chất thải công nghiệp, nhiễm trùng (do virus), nấm mốc, sử dụng thuốc và hóa chất tùy tiện, nhịp sống căng thẳng nhiều stress…

Điều này cũng lý giải tại sao tỷ lệ người mắc bệnh hen ở Hà Nội cao hơn trung bình dân số cả nước.

Bên cạnh đó, đa số người mắc bệnh và cộng đồng còn coi thường và không quan tâm đúng mức đến việc chủ động kiểm soát hên một cách khoa học.

Ảnh minh họa

Triệu chứng

Bệnh hen phế quản, còn được gọi bệnh suyễn là bệnh khó thở từng cơn do co thắt phế quản kèm tăng tiết dịch, nguyên nhân do nhiều dị nguyên kích thích như phấn hoa, lông chó mèo, nấm mốc, bụi các loại…

Bệnh có thể có yếu tố di truyền, không do vi khuẩn trực tiếp gây nên nhưng các viêm nhiễm hô hấp mạn tính đường hô hấp có thể phối hợp dẫn đến cơn hen. Yếu tố thời tiết như đổi mùa, thay đổi thời tiết, nhiễm lạnh, mưa phùn gió bấc ẩm ướt là những yếu tố cho cơn hen khởi phát.

Triệu chứng chủ yếu của hen Phế quản: Ho, khó thở, nặng ngực tái đi tái lại nhiều lần,hay gặp về đêm khuya, nửa đêm về sáng. Do phế quản tăng tiết dịch nhầy và co thắt các cơ phế quản nên rất khó thở, đặc biệt khó thở ra.

Khó thở tạo thành tiếng rít, như tiếng cò cử, không cần ống nghe của bác sĩ, người bệnh và người bên cạnh tự nghe thấy tiếng rít khó thở này. Cơn khó thở tùy nặng nhẹ có thể từ 5-10 phút cho đến hàng giờ.

Sau đó tự lui dần với cơn ho, khạc đờm trong đặc quánh. Đây vừa là triệu chứng vừa là tất cả phiền toái của bệnh cần điều trị, nên chữa hen phế quản thực chất là chữa cơn khó thở. Hiếm gặp hơn là cơn hen ác tính khó thở trầm trọng, có khi ngừng thở, tím tái, hạ huyết áp dẫn đến tử vong.

Cách phòng bệnh hen phế quản

– Tránh xa các dị nguyên gây dị ứng như thức ăn gây dị ứng, phấn hoa có mật độ cao trong mùa hoa nở rộ, các loại bụi khói, khói thuốc lá, lông chó mèo và các loại sợi bông, sợi nhân tạo của chăn, đệm, thảm trải nhà. Cũng nên tránh những stress để khỏi bị những cảm xúc bất lợi dẫn đến cơn khó thở.

– Kiên trì rèn luyện là tập thở: Động tác tập thở cũng đơn giản nhưng cũng phải kiên trì: tập thở bụng, dùng co giãn của cơ hoành để hít vào được sâu nhất, nhiều oxy nhất và khi thở ra tống được hết khí cặn ra ngoài. Mỗi ngày dành ra 2 – 3 lần, mỗi lần 20 – 30 phút tập thở ở nơi thoáng khí, yên tĩnh, thế là “thiền”, là phòng được bệnh và cải thiện được sức khỏe.

Theo Thứ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Thanh Long, các bệnh không lây nhiễm hiện nay là gánh nặng đối với các nước đang phát triển như Việt Nam. Hầu hết các bệnh không lây nhiễm không thể chữa khỏi, khi đã mắc thì sẽ phải điều trị suốt đời.

Tuy nhiên, những bệnh này hoàn toàn có thể phòng tránh hiệu quả thông qua kiểm soát các yếu tố nguy cơ như hút thuốc lá, lạm dụng rượu bia, dinh dưỡng không hợp lý, ít hoạt động thể lực.
Theo Minh Hải – VnMedia