Với hầu hết mọi người, đau dạ dày là một tình trạng sức khỏe thường gặp trong cuộc sống. Ngoài những cơn đau bụng bình thường và có thể tự biến mất thì cũng có một số dạng đau bụng có thể là dấu hiệu cảnh báo vấn đề sức khỏe nghiêm trọng và không nên bỏ qua.

Nhưng điều đó cũng có nghĩa rằng để tìm hiểu xem cơn đau bụng của bạn là cơn đau bình thường sẽ tự khỏi hay nghiêm trọng cần đi bác sĩ không phải là điều dễ dàng. Chính bởi vậy, các chuyên gia y tế chỉ ra một số loại đau bụng mà bất kì ai nếu gặp phải cũng không được bỏ qua vì nó có thể là tín hiệu cho biết bạn đang mang bệnh nào đó.

1. Cơn đau bụng kéo dài không biến mất

Liz McMahon, một chuyên gia dinh dưỡng có trụ sở tại Philadelphia cho biết, nếu gặp bất kì cơn đau bụng mãn tính nào (đau dai dẳng hoặc tái phát kéo dài 3 tháng hoặc lâu hơn) thì cần đảm bảo đi khám bác sĩ hoặc chuyên gia dinh dưỡng. Sự khó chịu do đau bụng như thế này bao gồm các triệu chứng như tiêu chảy liên tục, táo bón, đau sau khi ăn, cảm thấy no chỉ sau một vài miếng thức ăn, đầy hơi và chướng bụng.

Những tình trạng này có thể được gây ra bởi bất cứ điều gì, từ hội chứng ruột kích thích hoặc không tiêu thụ đường sữa đến tình trạng nặng hơn là bệnh dạ dày…

“Điều quan trọng là cần đi gặp bác sĩ để loại trừ bất cứ điều gì nghiêm trọng hơn như bệnh viêm ruột hoặc bệnh celiac, cũng như để có được chẩn đoán chính xác”, ông McMahon nói. Một khi chúng ta biết vấn đề là gì thì việc ứng phó với nó cũng sẽ đơn giản hơn nhiều.

2. Đau bụng đi kèm với buồn nôn hoặc nôn

“Sự khó chịu của dạ dày đi kèm với buồn nôn và ói mửa có thể xảy ra vì nhiều lý do”, Elena Ivanina, bác sĩ chuyên khoa tiêu hóa tại bệnh viện Lenox Hill cho biết. Những nguyên nhân mà ông đưa ra bao gồm: Tắc ruột, nhiễm trùng đường tiêu hóa, viêm, sỏi thận, vỡ u nang buồng trứng, viêm loét hoặc thậm chí là một cơn đau tim.

“Có nhiều chẩn đoán khác cần xem xét vì vậy điều quan trọng là nói chuyện với bác sĩ nếu bạn bị đau bụng kèm buồn nôn và nôn”, Ivanina nói thêm.

Tất nhiên, trong một số trường hợp, buồn nôn có thể là do ăn quá nhiều hay ngộ độc thực phẩm và tình trạng này thường qua đi trong vòng 1-2 ngày.

“Hầu hết mọi người đều đến gặp bác sĩ nếu cơn đau không thấy quen thuộc, trở nên tồi tệ hơn, không biến mất hoặc có liên quan tới các triệu chứng như sốt hoặc máu trong phân”, cô nói.

3. Đau hoặc khó chịu trong bụng cùng với biểu hiện có máu trong phân

“Bất kỳ trường hợp nào nếu thấy máu có ở miệng hoặc hậu môn đều cần phải được đánh giá bởi bác sĩ. Có máu trong phân có thể là dấu hiệu cảnh báo một số bệnh nguy hiểm bao gồm viêm đại tràng, túi thừa, bệnh trĩ, loét dạ dày chảy máu và ung thư đường tiêu hóa”, Samantha Nazareth, một bác sĩ tiêu hóa có trụ sở tại thành phố New York cho biết.

“Tuy nhiên, tiêu thụ một số loại thực phẩm và thuốc cũng có thể làm cho phân có màu đen, vì vậy điều quan trọng là phải suy nghĩ về những gì bạn đang dùng và ăn, ví dụ như quả việt quất, củ cải đường, cam thảo đen và các loại thuốc như thuốc sắt…”, Niket Sonpal, giáo sư ứng cử viên tại Đại học Touro College of Osteopathic Medicine nói.

4. Đau hoặc khó chịu ở bụng đi kèm với giảm cân không giải thích được

“Giảm cân bất ngờ hay không có chủ ý luôn cần được quan tâm và phải được bác sĩ đánh giá xem nó có kèm theo đau dạ dày hay bất kỳ triệu chứng nào khác không. Và nó có thể là dấu hiệu cảnh báo nguy cơ ung thư, viêm tụy mãn tính, bệnh Crohn hay các bệnh khác”, ông Ivanina nói.

5. Đau hoặc khó chịu cùng với sốt

“Nếu bạn có cảm giác khó chịu ở dạ dày và có thân nhiệt cao hơn bình thường, điều này có thể cho thấy sự hiện diện của nhiễm trùng. Trong những trường hợp như thế này, bạn nên đi khám để bác sĩ kiểm tra và kê đơn thuốc phù hợp”, chuyên gia dinh dưỡng Sonpal nói.

Bạn bao giờ cũng là người hiểu rõ cơ thể mình hơn bất kì ai hết. Vì vậy, nếu bạn nghĩ có gì đó không ổn – ngay cả khi bạn không chắc chắn rằng nó có nghiêm trọng hay không – thì cách tốt nhất là nên đi khám bác sĩ.

Loại sữa này thường được sử dụng phổ biến nhất khi pha chế cà phê espresso. Trên thực tế, Leah Kaufman, chuyên gia dinh dưỡng, viện trưởng Viện dinh dưỡng Leah Kaufman cho biết, sữa yến mạch thường bán chạy ở nhiều cửa hàng tạp hóa đã cho thấy mức độ phổ biến của chúng. Nếu còn băn khoăn về loại sữa này, bạn có thể xem một số thông tin dưới đây:

Sữa yến mạch thường bán chạy ở nhiều cửa hàng tạp hóa đã cho thấy mức độ phổ biến của chúng.

Sữa yến mạch là gì?

Hiển nhiên, thành phần chính của loại sữa này là yến mạch. Theo Jonathan Valdez, chuyên gia dinh dưỡng, huấn luyện viên kiêm người đại diện truyền thông của Học viện Dinh dưỡng và Ăn kiêng New York, sữa yến mạch được làm từ yến mạch thô ngâm trong nước. Khi yến mạch đã hoàn toàn thấm nước, chúng sẽ được trộn và lọc. Cuối cùng, người ta thu được sữa yến mạch, một hỗn hợp trắng gần giống kem.

Quá trình làm sữa yến mạch

Các thương hiệu sữa yến mạch đều mang trong mình công thức và phương pháp pha chế riêng biệt. Thông thường, quy trình làm gồm 5 bước. Đầu tiên, họ tiến hành nghiền yến mạch với nước, enzym để phá vỡ tinh bột. Sau đó, vỏ yến mạch sẽ được loại bỏ ra khỏi hỗn hợp để lưu lại chất xơ, còn có tên là beta-glucan. Cuối cùng, người ta thêm một số vitamin và khoáng chất như canxi và vitamin D trước tiến hành tiệt trùng và đóng gói.

Sữa yến mạch được làm từ yến mạch thô ngâm trong nước.

Mặt khác, một số nhãn hiệu sữa yến mạch lại sử dụng nước để tách các thành phần dinh dưỡng trong hạt ra ngoài. Sau đó, họ đưa các chất dinh dưỡng này trở lại để tạo ra một loại đồ uống đặc như kem mà không cần thêm chất nhũ hóa. Hợp chất này thường được sử dụng nhằm bảo quản sữa yến mạch, giúp chúng có thể dùng sau sáu tháng kể từ ngày sản xuất.

Tác động tuyệt vời của sữa yến mạch

Nhìn chung, sữa yến mạch không tốt hơn các sản phẩm khác như sữa hạnh nhân, sữa dừa. Các loại sữa này đều sở hữu hàm lượng dinh dưỡng như nhau, dù sữa yến mạch có carb cao hơn. Do đó, bạn nên ghi nhớ điều này nếu đang tiến hành giảm cân.

Hơn nữa, sữa yến mạch chứa nhiều calo hơn sữa hạnh nhân không đường và sữa dừa. Một cốc sữa yến mạch bổ sung 100-120 calo trong mỗi khẩu phần ăn. Trong khi đó, con số này chỉ vào khoảng 30-35 calo với sữa hạnh nhân không đường và 35-40 calo với sữa dừa.

Sữa yến mạch chứa nhiều calo hơn sữa hạnh nhân không đường và sữa dừa.

Ngoài ra, một số thương hiệu sữa yến mạch còn bổ sung thêm có dầu hạt cải, một loại dầu sở hữu hàm lượng axit erucic cao. Mặc dù axit erucic là một phần tự nhiên, chúng có thể tác động xấu đến sức khỏe tim mạch nếu tiêu thụ với số lượng lớn. Do đó, trước khi mua sữa yến mạch, bạn nên cân nhắc cẩn thận, đọc kỹ nhãn mác và thành phần để tránh ảnh hưởng tới sức khỏe.

Sự điều độ là yếu tố rất quan trọng khi sử dụng loại sữa này. Mọi người nên tránh tiêu thụ sữa yến mạch liên tục mỗi ngày và tiến hành kiểm soát liều lượng dùng trong khẩu phần ăn.

Sữa yến mạch có thể bổ sung nhiều vitamin và khoáng chất khác nhau. Tuy nhiên hàm lượng dinh dưỡng lại không thể so sánh yến mạch thực sự. Trên thực tế, sữa yến mạch bán trong các cửa hàng sở hữu hàm lượng chất xơ và protein rất nhỏ. Chúng là yếu tố quan trọng giúp bột yến mạch trở thành loại thực phẩm bổ dưỡng và có tác dụng no lâu. Ngoài ra, nhiều thương hiệu sữa yến mạch cũng cho thêm đường để cải thiện hương vị.

Ví dụ, một cốc sữa yến mạch có thể cung cấp rất ít chất dinh dưỡng: 5 gram chất béo, 16 gram carb, 2 gram chất xơ, 1 gram chất xơ hòa tan, 7 gram đường, và 3 gram protein.

Sữa yến mạch có thể bổ sung nhiều vitamin và khoáng chất khác nhau.

Sữa yến mạch có thể là một lựa chọn phù hợp cho những người không thể dung nạp đường sữa hoặc nhạy cảm với sữa. Tuy nhiên, nếu sử dụng loại sữa này, bạn cần kiểm soát chặt chẽ liều lượng tiêu thụ. Dùng điều độ đồng nghĩa với việc chỉ thêm một giọt sữa này vào tách cà phê mỗi buổi sáng. Ngoài ra, nếu không hứng thú với sữa yến mạch, bạn có thể lựa chọn sữa hạnh nhân.

Xin Phó giáo sư giải thích cụ thể Nitrite là chất gì?
Nitrite còn gọi là ‘muối diêm’ vì có tinh thể giống muối ăn thông thường, được sử dụng khá phổ biến để làm chất bảo quản trong sản xuất các sản phẩm chế biến sẵn từ thịt. Khi gặp điều kiện nhiệt độ và môi trường thuận lợi, Nitrite có thể biến đổi thành một dạng muối gọi là Nitrate. Cả Nitrite và Nitrate đều tự phát sinh trong tự nhiên, có trong rau củ, thực phẩm,…nhưng với một hàm lượng không đáng kể.
Mặt có lợi của chất bảo quản Nitrite là khả năng ức chế sự sinh sôi phát triển vi khuẩn có trong thịt, giữ cho thịt chậm ôi, từ đó ngăn chặn các tình trạng ngộ độc thực phẩm ở người. Ngoài ra, khi Nitrite kết hợp với myoglobin (một loại sắc tố góp phần tạo nên màu sắc cho thịt) sẽ tạo thành nitrosomyoglobin – một hợp chất có màu đỏ tươi có khả năng giữ cho thịt có màu sắc bắt mắt dù đã qua chế biến ở nhiệt độ cao, hơn nữa còn giúp gia tăng hương vị đặc biệt ở thịt.
Chính vì điều này, Nitrite được sử dụng khá phổ biến để bảo quản các sản phẩm chế biến sẵn từ thịt như xúc xích, lạp xưởng, thịt xông khói…Nếu chúng ta để ý sẽ thấy chất bảo quản Nitrite và Nitrate thường xuất hiện với mã số quen thuộc E249 và E251 trên bao bì sản phẩm.
Nitrite còn gọi là muối diêm, là chất bảo quản thường được sử dụng trong thực phẩm chế biến như xúc xích, giăm bông, thịt xông khói, chỉ nên sử dụng với hàm lượng cho phép.
Là một chất bảo quản, có hay không những tác hại của Nitrite đối với sức khoẻ con người thưa phó giáo sư?
Không thể phủ nhận tính hiệu quả của Nitrite trong việc bảo quản thịt, ngăn chặn sự hình thành các vi khuẩn, trực khuẩn gây ngộ độc. Tuy nhiên, nếu dung nạp Nitrite quá hàm lượng cho phép (hàm lượng cho phép dao động từ 60-150mg/kg sản phẩm chế biến sẵn) và với tần suất thường xuyên sẽ gây ra các tác hại cho sức khoẻ. Cụ thể, khi Nitrite tiếp xúc với các axit amin trong thịt, sẽ tạo thành hợp chất nitrosamines có thể phá hỏng DNA, liên quan với khả năng tăng bạch cầu cấp tính và các nguy cơ ung thư như ung thư tuyến tuỵ, trực tràng, dạ dày.
Vậy trong ăn uống hàng ngày, hàm lượng Nitrite dung nạp vào cơ thể như thế nào sẽ gây ra những tác hại cho sức khoẻ?
Theo IARC – Cơ quan Nghiên cứu Quốc tế của Tổ chức Y tế Thế giới WHO về Ung thư thì hàm lượng Nitrite chấp nhận hàng ngày của người trưởng thành là 0.5-5mg trên mỗi kg thể trọng([1]) (trừ trẻ em dưới 1 tuổi). Nếu vượt ra khỏi ngưỡng này thì khả năng bị ngộ độc là rất cao. Chính vì những mối nguy tiềm ẩn cho sức khoẻ, vài năm gần đây, các nước phát triển đã bắt đầu sử dụng Nisin – một chất kháng khuẩn có nguồn gốc tự nhiên trong chế biến thực phẩm, thay vì sử dụng các chất bảo quản có nhiều nguy cơ gây hại như Nitrite. Tổ chức Nông nghiệp và Thực phẩm Thế giới (gọi tắt là FAO) và Cục Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm (gọi tắt là FDA, Mỹ) đã công nhận Nisin là một phụ gia thực phẩm an toàn([2])([3]). Chất kháng khuẩn Nisin được sử dụng rất phổ biến, rộng rãi ở các nước tiên tiến như Hà Lan, Pháp, Đức, Đan Mạch, Anh…và nhiều quốc gia Châu Âu nhưng vẫn còn khá mới mẻ ở Việt Nam.
Lời khuyên của phó giáo sư dành cho người tiêu dùng trong việc kiểm soát hàm lượng Nitrite trong ăn uống?
Trên thực tế chúng ta rất khó kiểm soát vì Nitrite là một thành phần có trong tự nhiên. Chẳng hạn như trong các loại rau như rau diếp (xà lách) hay rau bó xôi (rau chân vịt) thường có nồng độ Nitrite cao hơn các loại rau khác. Do đó, việc ước lượng chính xác hàm lượng Nitrite dung nạp vào cơ thể hàng ngày là rất khó. Trong khi đó, thực đơn ăn uống của các gia đình thường phong phú và có sự hiện diện của rau, củ, quả, thịt và những món ăn chế biến sẵn như dăm bông, thịt hun khói, pa tê, xúc xích – món khoái khẩu của nhiều người, nhất là trẻ em. Cách tốt nhất là nên đọc kỹ bao bì sản phẩm, lựa chọn những sản phẩm không chứa chất bảo quản Nitrite hoặc chọn sản phẩm chế biến sẵn có nồng độ Nitrite rất thấp, cũng như giảm tần suất tiêu thụ chúng