Cả đời làm việc quần quật trên các công trường, ông Nguyễn Minh Lê (Bình Trị Đông, Bình Thạnh, TPHCM) chẳng mấy khi ốm. Mang vác nặng thường xuyên mà cũng chẳng mấy khi mỏi lưng đau cột sống. Vậy mà mới đây, nghỉ hưu mấy năm, ông chỉ ngồi đọc báo, chăm cây cảnh thì cột sống lại hay làm phiền ông bằng những cơn đau. Nghĩ chắc già rồi, cũng nên đôi khi thấy ốm, chứ ai khỏe mãi, ông cũng chủ quan.

Nhưng gần đây những cơn đau kéo dài, liên tục, lan xuống hông, chân thì ông Lê mới chịu đi khám. Ông ngỡ ngàng khi bác sĩ kết luận đó là thoát vị đĩa đệm thắt lưng. Ông thắc mắc cả đời làm nặng nhọc mà thoát thì có lẽ về già nghỉ ngơi sẽ không bị bệnh đó. Bác sĩ giải thích, bệnh của ông có thể do tư thế ngồi không đúng làm tổn thương, để lâu quá nên giờ khó chữa nội khoa, đành phải phẫu thuật. Ông thầm tiếc: “Giá như mình không chủ quan mà đi khám sớm!”.

Ảnh minh họa

Thế nào là thoát vị đĩa đệm?

Giữa những đốt sống trong cột sống được chêm bởi những đĩa nhỏ, tròn dẹt. Vỏ ngoài đĩa dai bao bọc chất nhầy bén giúp cột sống mềm dẻo dễ uốn nên được ví như cái giảm sốc. Khi chúng bị chấn thương chúng có thể mòn rách, phình hoặc vỡ ra hết chức năng khiến cột sống đau, cứng, “chậm chạp”. Lúc đó gọi là thoát vị đĩa đệm. Thoát vị đĩa đệm xảy ra ở bất cứ phần nào của cột sống nhưng 90% xảy ra ở thắt lưng.

Thoát vị đĩa đệm thường xảy ra do thoái hóa tự nhiên, tai nạn hoặc do hoạt động không đúng cách, ngồi sai tư thế. Thay vì ngồi xuống từ từ mang vác đồ bạn lại cúi gập người đột ngột khiến đĩa đệm tổn thương. Tư thế ngồi vặn vẹo cột sống cũng là nguyên nhân khiến đĩa giảm sốc mất chức năng.

Khi bị thoát vị đĩa đệm, người bệnh thường gặp các triệu chứng như đau tê từ cột sống đến hông, hai vai, cánh tay, bàn tay.

Nếu bị ở đốt sống cổ, người bệnh đau vùng vai gáy, mất cảm giác dần xuống vùng cổ tay, bàn tay. Còn bệnh xảy ra với những đĩa đệm vùng thắt lưng thì cảm giác đau tăng lên khi nằm nghiêng, ho và đại tiện. Đau tê lan dần xuống vùng mông, chân, bàn chân, giảm khả năng uốn mình, cúi thấp khó khăn.

Chữa trị thoát vị đĩa đệm cột sống

Thoát vị đĩa đệm không khó chữa nếu phát hiện sớm. Phần lớn không cần phẫu thuật mà chỉ uống thuốc điều trị. Khả năng khỏi và phục hồi lao động khá nhanh. Nhưng phần lớn người bệnh khi thấy triệu chứng đau thì vẫn gắng chịu và chỉ đến bệnh viện khi không chịu được nữa. Do đó lúc này bác sĩ phải chỉ định mổ. Có thể mổ hở hoặc mổ ít xâm lấn. Bệnh nhân rất nhanh bình phục, hai ngày có thể đi lại bình thường, sáu tháng thì phục hồi lao động.

Theo Sức khỏe gia đình

Những đốt sống tạọ thành cột sống ở sau lưng được chêm bỡi những đĩa nhỏ gọi làxuongsong đĩa đệm. Những đĩa này tròn và dẹt có vỏ ngoài dai để bao bọc một chất nhầy bén, trong được gọi là nhân. Bình thường những đĩa này chịu một áp lực do cột sống đè lên.

Khi những đĩa này khoẻ mạnh, chúng có chức năng như một cái giảm sốc cho cột sống và làm cho cột sống mềm dẻo dễ uốn. Khi những đĩa đệm bị chấn thương, nó sẽmòn, rách hoặc bị bệnh, chúng có thể phồng lên hoặc vỡ ra. Đó gọi là thoát vị đĩa đệm.

Thoát vị đĩa đệmxảy ra bất kỳ phần nào của cột sống. Hơn 90% thoát vị đĩa đệm xảy raở cột sống thắt lưng. Những phần còn lại xảy ra ở cổ và rất it ở cột sống ngực.

Có 3 hội chứng đuôi ngựa tùy theo tầng thoát vị đĩa đệm, có các hội chứng khác nhau:

Hội chứng đuôi ngựa trên: liệt ngoại vi toàn bộ ở hai chân, rối loạn cảm giác hai chân từ nếp bẹn trở xuống, rối loạn cơ thắt kiểu ngoại vi. Thể này ít gặp vì thoát vị đĩa đệm ở đoạn cao (L1 – L2 và L2 – L3) ít có điều kiện xảy ra.

Hội chứng đuôi ngựa dưới: do thoát vị đĩa đệm L5 – S1, có rối loạn cơ thắt kiểu ngoại vi, rối loạn cảm giác vùng đáy chậu, không có liệt hoặc chỉ liệt một số động tác của bàn chân (rễ L5, S1, S2).

Hội chứng đuôi ngựa giữa: thường gặp do thoát vị đĩa đệm L3 – L4 và L4 – L5. Liệt gấp cẳng chân, liệt các động tác của bàn chân và ngón chân, mất cảm giác toàn bộ ngón chân; mất cảm giác toàn bộ cẳng chân, bàn chân, mặt sau đùi và mông; rối loạn cơ thắt kiểu ngoại vi.

Chẩn đoán xác định viêm đa rễ thần kinh dựa trên cơ sở lâm sàng và các kỹ thuật cận lâm sàng như chụp Xquang, chụp cắt lớp vi tính, chụp cộng hưởng từ…

Để xác định bệnh cụ thể, bác sỹ phải khám lâm sàng và thực hiện các kỹ thuật cận lâm sàng như đo điện cơ, chụp cắt lớp (CT), cộng hưởng từ (MRI).

Việc điều trị bệnh này sẽ mất một khoảng thời gian dài do vậy người bệnh cần kiên trì mới đạt được hiệu quả chữa bệnh. Hãy đi thăm khám kịp thời ngay khi phát hiện các triệu chứng của bệnh để việc chữa bệnh được dễ dàng hơn.