Theo Cục Y tế dự phòng (Bộ Y tế) từ đầu năm đến nay, cả nước ghi nhận hơn 53.500 trường hợp mắc bệnh tay chân miệng trong đó gần một nửa số bệnh nhân phải nhập viện và đã có 6 ca tử vong.

Cần cung cấp dinh dưỡng và giữ vệ sinh sạch sẽ cho trẻ trong mùa dịch tay chân miệng. Ảnh: Internet

Ngoài ra cần rửa tay sạch sẽ trước khi ăn, sau khi đi tiểu, sau khi mặc, thay tả, hoặc sau khi tiếp xúc với những vết loét, phân, nước tiểu, nước bọt của trẻ bệnh. Rửa sạch đồ chơi, vật dụng, sàn nhà bằng dung dịch sát khuẩn và không nên chơi chung, ăn chung với những trẻ có bệnh….

Tăng mỡ máu cao là tình trạng rối loạn chuyển hóa lipid máu. Bệnh gặp chủ yếu ở người trưởng thành, đặc biệt là người cao tuổi.

Mỡ máu tăng cao kéo dài có thể gây nên một số hậu quả xấu ảnh hưởng lớn đến sức khỏe, thậm chí gây biến chứng nguy hiểm.

Mỡ máu bao gồm một số thành phần chính như cholesterol toàn phần, cholesterol tốt, cholesterol xấu, lipoprotein, apoprotein, axít béo tự do, phospholipid và triglycerid. Trong đó, các loại cholesterol chiếm đến 60 – 70%. Mỡ máu rất cần thiết cho sự sống của cơ thể để duy trì mọi hoạt động bình thường. Tuy vậy, khi mỡ máu cao kéo dài sẽ bất lợi cho sức khỏe người bệnh.

Nguyên nhân làm tăng mỡ máu

Trong các thành phần mỡ máu, cholesterol, lipoprotein, apoprotein và triglycerid đóng một vai trò hết sức quan trọng, đáng quan tâm nhất là cholesterol và triglycerid. Có nhiều nguyên nhân dẫn đến bệnh tăng mỡ máu, đặc biệt là chế độ dinh dưỡng (ăn quá nhiều, lặp lại nhiều lần các loại thịt đỏ như: thịt chó, thịt bò hoặc ăn nhiều phủ tạng động vật, tiết canh, tôm, uống nhiều rượu bia…), hoặc do chế độ sinh hoạt không hợp lý (ít hoặc lười vận động), và có thể có yếu tố di truyền, yếu tố gia đình, hoặc do lão hóa (các cơ quan trong cơ thể bị lão hóa bởi thời gian, trong có các bộ phận như gan, mật.

Trọng lượng cơ thể dư thừa sẽ làm tăng hàm lượng cholesterol trong máu

Các nhà nghiên cứu cho rằng tăng mỡ máu có thể do tuổi tác và giới tính. Các nghiên cứu thấy rằng estrogen ảnh hưởng đến việc chuyển hóa chất béo và ảnh hưởng gián tiếp đến các mạch máu. Nữ giới đang trong độ tuổi từ 15 – 45 tuổi thường có tỉ lệ triglycerid thấp hơn so với nam giới. Tuy nhiên, khi bước sang giai đoạn mãn kinh, lượng triglycerid và cholesterol xấu càng ngày càng tăng (mỡ máu tăng) và làm tăng khả năng bị mắc bệnh xơ vữa động mạch ở nữ giới. Nếu bị béo phì, nguy cơ tăng mỡ máu có thể xảy ra. Thật vậy, các nhà nghiên cứu phân tích, trọng lượng cơ thể dư thừa sẽ làm tăng hàm lượng cholesterol trong máu, đặc biệt, các chất béo thường hay xuất hiện tập trung ở vùng bụng thay vì ở phần ngực hay hông, đùi. Bên cạnh đó, stress (căng thẳng thần kinh) là một trong các nguyên nhân gây ra rất nhiều bệnh, trong đó có bệnh tăng mỡ máu. Ngoài ra, ít vận động, uống nhiều rượu, bia, hút thuốc, mắc một số bệnh tiểu đường, tăng huyết áp hoặc thiểu năng tuyến giáp có thể khiến lượng mỡ trong máu tăng cao.

Người cao tuổi khi tăng mỡ máu sẽ có một vài triệu chứng: hoa mắt, chóng mặt, đau ngực, đau đầu, nhịp tim nhanh, thở gấp

Triệu chứng

Bệnh tăng mỡ máu hầu như chỉ được phát hiện một cách tình cờ nhân khám bệnh hoặc khám sức khỏe định kỳ. Ở những người trẻ, các dấu hiệu của bệnh thường khá thầm kín, khó có thể nhận biết được, đối với người cao tuổi khi tăng mỡ máu sẽ có một vài triệu chứng rõ ràng hơn bởi họ thường mắc thêm một số bệnh khác và sức khỏe đã giảm đáng kể. Vì vậy, có thể xuất hiện một số biểu hiện như: hoa mắt, chóng mặt, đau ngực, đau đầu, nhịp tim nhanh, thở gấp gáp. Khi tăng mỡ máu kéo dài gây xơ vữa động mạch, có thể xuất hiện các triệu chứng nguy hiểm khi lòng mạch bị hẹp hoặc mảng xơ vữa bong ra gây tắc mạch.

Biến chứng

Mỡ máu cao là một loại bệnh không gây tử vong ngay trong thời gian ngắn, nếu mỡ máu tăng cao kéo dài sẽ gây nên nhiều biến chứng, thậm chí biến chứng nguy hiểm, đặc biệt là biến chứng về hệ tim mạch, nếu không phát hiện sớm, điều trị và dự phòng tốt. Bởi vì, mỡ máu tăng cao sẽ lắng đọng vào trong lòng mạch máu (động mạch), tạo ra các mảng xơ vữa làm hẹp lòng động mạch cản trở sự lưu thông hoặc tắc nghẽn mạch máu, đặc biệt là mạch máu nuôi tim (động mạch vành), mạch máu nuôi não (mạch máu não). Nếu mảng xơ vữa dày lên sẽ làm tắc mạch máu hoặc làm vỡ mạch máu. Nếu mảng xơ vữa bị bong ra đi theo dòng máu đến cơ quan nào mạch máu nhỏ sẽ gây tắc mạch máu (nhồi máu cơ tim, nhồi máu não) gây nên các tai biến, nếu không kịp thời cấp cứu có thể tử vong hoặc nếu qua khỏi cơn nguy kịch (tai biến mạch máu não) sẽ để lại di chứng nặng nề (liệt, rối loạn tâm thần…). Ngoài ra, mỡ máu tăng cao còn có thể gây tắc mạch ở ruột gây hoại tử ruột, ở chi gây tắc mạch máu chi gây đau đớn, hoại tử hoặc gây viêm tụy, bệnh lý tiểu đường týp 2, tê chân, bệnh gan nhiễm mỡ…

Nguyên tắc điều trị

Cần được khám bệnh để được xác định cụ thể và được điều trị đúng, sớm. Người bệnh không nên tự đoán bệnh hoặc nghe theo người không có chuyên môn về y học, chỉ bắt mạch đã cho rằng bị tăng mỡ máu và dùng thuốc không rõ nguồn gốc sẽ rất nguy hiểm.

Phòng mỡ máu tăng cao

Để hạn chế mỡ máu cao, mọi người, đặc biệt người cao tuổi, cần có chế độ ăn uống và sinh hoạt hợp lý, nên hạn chế ăn các loại thức ăn có chứa các chất béo và cholesterol như: bơ, sữa toàn phần, thịt xông khói, dầu dừa, dầu quả cây cọ, các phủ tạng động vật, da gà, da vịt, da ngỗng, các loại thịt đỏ, tôm và mỡ, lòng động vật. Hạn chế dùng các loại thực phẩm có chứa transfat (các loại chiên rán, nhất là chiên rán với loại dầu, mỡ đã sử dụng nhiều lần như quẩy, thịt rán, mì ăn liền). Nếu bị béo phì, nên giảm béo một cách từ từ, không nóng vội, không dùng các loại dược phẩm, thuốc nam, thực phẩm chức năng không rõ nguồn gốc, chưa được phép của nhà chức trách. Hạn chế hoặc bỏ rượu , bia khi đã tăng mỡ máu.

Lời khuyên của thầy thuốc

Cần vận động cơ thể thường xuyên và đúng bài bản, ví dụ như tập thể dục buổi sáng, chơi các môn thể thao nhẹ hoặc đi bộ. Đi bộ nên thực hiện khoảng 60 phút hàng ngày, chia làm 3 – 4 lần, mỗi lần từ 15 – 20 phút, không nên đi bộ một lúc 60 phút, không đi bộ vào lúc trời nắng hoặc mưa, lạnh. Nên đi bộ quanh bờ hồ, đường mát mẻ không có xe ô tô, xe máy đi qua là tốt nhất. Ngoài ra, người cao tuổi cần đi khám bệnh định kỳ để biết được tình trạng mỡ máu của mình, trên cơ sở đó sẽ được bác sĩ khám bệnh điều chỉnh liều lượng sử dụng thuốc giảm mỡ máu hợp lý.

Tuy nhiên, bên cạnh vấn đề tuân thủ những nguyên tắc chung như: ăn nhạt, hạn chế mỡ động vật, kiêng các chất kích thích… người bệnh nhiều khi tỏ ra lúng túng khi chọn dùng các đồ ăn thức uống hàng ngày để được một chế độ dinh dưỡng có lợi cho sức khỏe.

Cần tây: dùng loại càng tươi càng ốt, rửa thật sạch, giã nát rồi ép lấy nước (nếu có máy ép thì càng tốt). Chế thêm một chút mật ong, mỗi ngày uống 3 lần, mỗi lần 40ml. Nghiên cứu hiện đại cho thấy, nước ép cần tây có tác dụng làm giãn mạch, lợi niệu và hạ HA.

Cải cúc: là loại rau thông dụng, có hương thơm đặc biệt, chứa nhiều acid amin và tinh dầu, có tác dụng làm thanh sáng đầu óc và hạ HA. Bạn nên dùng làm rau ăn hàng ngày hoặc ép lấy nước cốt uống, mỗi ngày chừng 50ml, chia 2 lần sáng, chiều. Đặc biệt, cải cúc thích hợp với những người bị cao HA có kèm theo đau và nặng đầu.

Rau muống: chứa nhiều canxi, rất có lợi cho việc duy trì áp lực thẩm thấu của thành mạch và HA trong giới hạn bình thường, là thứ rau đặc biệt thích hợp cho những người bị cao HA có kèm theo triệu chứng đau đầu.

Cà chua: có công dụng thanh nhiệt giải độc, lương huyết bình can và hạ HA. Cà chua là thực phẩm rất giàu vitamin C và P, nếu ăn thường xuyên mỗi ngày 1- 2 quả cà chua sống sẽ có khả năng phòng chống cao HA rất tốt, đặc biệt là khi có biến chứng xuất huyết đáy mắt.

Cà chua là thực phẩm rất giàu vitamin C và P, nếu ăn thường xuyên mỗi ngày 1- 2 quả cà chua sống sẽ có khả năng phòng chống cao HA rất tốt

Cà tím: là thực phẩm rất giàu vitamin P, giúp cho thành mạch máu được mềm mại, dự phòng tích cực tình trạng rối loạn vi tuần hoàn hay gặp ở những người bị cao HA và các bệnh lý tim mạch khác.

Cà rốt: có tác dụng làm mềm thành mạch, điều chỉnh rối loạn lipid máu và ổn định HA. Nên dùng dạng tươi, rửa sạch, ép lấy nước uống mỗi ngày 2 lần, mỗi lần chừng 50ml. Đây là thứ nước giải khát đặc biệt tốt cho những người bị cao HA có kèm theo tình trạng đau đầu, chóng mặt.

Hành tây: trong thành phần không chứa chất béo, có khả năng làm giảm sức cản ngoại vi, đối kháng với tác dụng làm tăng HA của catecholamine, duy trì sự ổn định của quá trình bài tiết muối natri trong cơ thể nên làm giảm HA. Ngoài ra, vỏ hành tây còn chứa nhiều rutin rất có lợi cho việc làm vững bền thành mạch, dự phòng tai biến xuất huyết não.

Nấm hương và nấm rơm: là những thực phẩm giàu chất dinh dưỡng nhưng lại có khả năng phòng chống xơ vữa động mạch và hạ HA, rất thích hợp cho những người bị cao HA vào mùa hè – thu.

Mộc nhĩ: mộc nhĩ đen hay mộc nhĩ trắng đều là những thực phẩm rất có lợi cho người bị cao HA. Hàng ngày, bạn có thể dùng mộc nhĩ trắng 10g hoặc mộc nhĩ đen 6g, đem nấu nhừ rồi chế thêm 10g đường phèn ăn trong ngày. Khi có biến chứng xuất huyết đáy mắt thì đây là loại thức ăn lý tưởng.

Tỏi: có công dụng hạ mỡ máu và hạ HA. Hàng ngày nếu kiên trì ăn đều đặn 2 tép tỏi sống hoặc đã ngâm giấm, hay uống 5ml giấm ngâm tỏi thì có thể duy trì HA ổn định ở mức bình thường.

Đậu Hà Lan và đậu xanh: là hai loại thực phẩm rất có lợi cho người bị cao HA. Hàng ngày bạn nên dùng một nắm giá đậu Hà Lan, rửa sạch rồi ép lấy nước uống hoặc dùng làm rau ăn thường xuyên. Kinh nghiệm dân gian thường dùng đậu xanh hầm với hải đới hoặc đậu xanh và vừng đen sao thơm, tán bột ăn mỗi ngày 2 lần, mỗi lần 50g để phòng chống cao HA.

Sữa đậu nành: là đồ uống lý tưởng cho người bị cao HA, có công dụng phòng chống xơ vữa động mạch, điều chỉnh rối loạn lipid máu và hạ HA. Mỗi ngày, bạn nên dùng 1.000ml sữa đậu nành pha với 100g đường trắng, chia uống vài lần trong ngày.

Táo: là loại táo to nhập từ Trung Quốc và các nước châu Âu, chứa nhiều kali có thể kết hợp với lượng natri dư thừa để đào thải ra bên ngoài, giúp cho cơ thể duy trì HA ở mức bình thường. Mỗi ngày, bạn nên ăn 3 quả hoặc ép lấy nước uống 3 lần, mỗi lần chừng 50ml.

Ngoài ra, việc ăn thêm lê, chuối tiêu, dưa hấu, dưa chuột, nho, mã thầy, vừng, hạt sen, ngó sen, củ cải, đậu tương, cải xanh, bắp cải, dầu thực vật, trà tâm sen… đều rất tốt cho những người bị cao HA. Người HA cao nên hạn chế dùng một số thực phẩm như: lòng đỏ trứng, não, gan, thịt dê, thận lợn, mỡ động vật, rượu trắng, dưa hoặc cà muối mặn, thuốc lá, cà phê, trà đặc, hạt tiêu, ớt, gừng…

Dù hậu quả biến chứng do bệnh tiểu đường rất nghiêm trọng nhưng xấp xỉ 70% người mắc bệnh này tại Việt Nam chưa được chẩn đoán.

Để phòng chống bệnh đái tháo đường, cần ăn uống lành mạnh, vận động thường xuyên và kiểm tra sức khỏe định kỳ hàng năm – Ảnh: Tạ Tôn

1,8 triệu người chưa biết mình bị đái tháo đường

Dù mới 32 tuổi nhưng chị Nguyễn Thị B. (Hà Đông, Hà Nội) đã suy thận buộc phải chạy thận 3 lần/tuần gần 1 năm nay, do biến chứng của bệnh đái tháo đường. Chị B. cho biết, đang béo khỏe bình thường, cách đây chừng 2 năm chị thấy người mệt mỏi, bàn chân tê nóng kéo dài, mồm miệng khô khát. Đi khám tổng quát, chị được phát hiện mắc đái tháo đường type 2 nhưng chỉ sau điều trị chừng 1 năm đã xảy ra biến chứng.

Tương tự là trường hợp bà Hoàng Thị Y. (Ba Đình, Hà Nội), vô tình phát hiện mắc căn bệnh đái tháo đường khi đi khám xoang. Thấy bà phàn nàn rất hay chóng mặt, đầu óc váng vất, lại sụt cân, bác sĩ đã chỉ định cho bà làm xét nghiệm tổng thể. Kết quả, bà đã mắc đái tháo đường, kèm huyết áp cao. Từ khi phát hiện bệnh và điều trị đến nay đã gần 7 năm, luôn tuân thủ chế độ dinh dưỡng, điều trị thuốc của bác sĩ nhưng mắt bà ngày một kém đi. “Bác sĩ cho biết, đó là 1 trong nhiều biến chứng của bệnh tiểu đường, chưa kể các vết thương rất lâu lành và dễ nhiễm trùng”, bà Y. cho biết.

Năm 2015, Việt Nam có 3,5 triệu người trưởng thành mắc đái tháo đường, tương đương 6% dân số và dự kiến đến năm 2040 sẽ có 6,1 triệu người trưởng thành có thể mắc đái tháo đường, tăng 74%. Theo ước tính, số người trưởng thành tử vong trên toàn cầu liên quan tới đái tháo đường là khoảng 5 triệu người, trong khi con số tử vong do HIV/AIDS chỉ 1,1 triệu người; do lao là 1,4 triệu người và do sốt rét là 438 nghìn người.

BS. Nguyễn Huy Cường, Phòng khám Đái tháo đường và nội tiết 131 Thái Hà cho biết, bệnh tiểu đường type 2 hiện ngày càng trẻ hóa. Nếu trước kia, bệnh đái tháo đường thường ở bệnh nhân có độ tuổi ngoài 45 nhưng hiện nay, được phát hiện cả ở trẻ nhỏ. Trong khi đó, phần lớn bệnh nhân khi đến khám, phát hiện ra bệnh tiểu đường thường đã ở giai đoạn nặng. Thông thường khi phát hiện bệnh tiểu đường có nghĩa là bệnh đã tiềm ẩn trong cơ thể từ 5-10 năm trước. Nhưng trong thời gian đó, bệnh lại âm thầm phát triển mà không có triệu chứng đặc hiệu khiến người bệnh khó phát hiện kịp thời.

Cũng theo số liệu Cục Quản lý khám chữa bệnh mới công bố, hiện nay, 5/10 người mắc đái tháo đường không biết mình mắc bệnh (khoảng 1,8 triệu dân). Dưới 1/10 người mắc đái tháo đường không đạt được các mục tiêu điều trị. “Việt Nam đang có tảng băng về đái tháo đường, trong đó 69,9% người mắc bệnh chưa được chẩn đoán”, ông Lương Ngọc Khuê, Cục trưởng Cục Khám, chữa bệnh, Bộ Y tế cho biết.

Điều đáng lưu ý, các biến chứng do đái tháo đường thường để lại hậu quả nặng nề gây suy giảm sức khỏe, giảm chất lượng sống của người bệnh. Những bệnh nhân đái tháo đường có nguy cơ cao phát triển các bệnh về tim mạch, thần kinh, thị lực, thận do mức đường huyết trong máu cao lâu dài. Ngoài ra, những người đái tháo đường cũng có nguy cơ cao mắc các bệnh nhiễm khuẩn.

Ông Khuê cho biết, bệnh đái tháo đường là nguyên nhân khiến người bệnh có nguy cơ tăng gấp 2 – 3 nhồi máu cơ tim và đột quỵ, 2,6% bệnh mù toàn cầu và là một trong những nguyên nhân hàng đầu gây ra suy thận.

Làm sao phát hiện sớm?

Theo ông Lương Ngọc Khuê, bệnh đái tháo đường tiềm ẩn không có triệu chứng đặc trưng nên cần có dự phòng kiểm soát để sớm phát hiện bệnh. Theo đó, WHO đã chỉ ra một số tiêu chuẩn như cân nặng, vòng bụng, huyết áp hoặc yếu tố di truyền để mọi người có thể làm căn cứ xét nghiệm chẩn đoán đái tháo đường hoặc tiền đái tháo đường.

Cụ thể, với người lớn có chỉ số BMI từ 23 trở lên (cách tính BMI=Cân nặng/2 lần chiều cao) và có một hoặc nhiều hơn một trong các yếu tố sau: Ít vận động thể lực; Gia đình có người bị đái tháo đường ở thế hệ cận kề (bố, mẹ, anh chị em ruột); Tăng huyết áp; Vòng bụng to, nam từ 90cm và nữ từ 80cm; Phụ nữ bị buồng trứng đa nang, hoặc đã mắc bệnh đái tháo đường thai kỳ; tiền sử bệnh tim mạch do xơ vữa động mạch… cần xét nghiệm sớm, đều đặn hàng năm để dự phòng phát hiện sớm bệnh.

Ở người không có dấu hiệu trên, cũng nên bắt đầu xét nghiệm phát hiện sớm đái tháo đường ở tuổi từ 40 trở lên. Nếu kết quả xét nghiệm bình thường, nên lặp lại xét nghiệm sau mỗi năm.

Theo BS. Nguyễn Huy Cường, để phòng, chống bệnh đái tháo đường type 2 điều quan trọng là xây dựng lối sống và ăn uống lành mạnh. “Nếu chúng ta ăn nhiều cơm trắng nhưng chúng ta có thể vận động mỗi ngày 30 phút để tiêu hao hết năng lượng dư thừa sẽ không lo bị tiểu đường gõ cửa. Ăn nhiều và lười vận động chính là điều kiện để mở cửa đón bệnh tiểu đường. Mỗi người có thể tự kiểm tra cân nặng của mình cũng là cách phòng bệnh sớm nhất”, ông Cường khuyến cáo.

Bộ Nông nghiệp Mỹ (USDA) khuyến cáo rằng người Mỹ cần ăn 2-3 khẩu phần rau củ quả mỗi ngày, số lượng có thể tùy thuộc vào nhu cầu cụ thể và lượng calo tiêu thụ của mỗi người. Tuy nhiên, theo một nghiên cứu của Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Bệnh (CDC), từ năm 2007 đến năm 2010, 87% người Mỹ đã không tuân theo những khuyến cáo về lượng rau của USDA.
Bạn có nghĩa rằng mình nằm trong số 87% đó? Hãy cùng xem những dấu hiệu dưới đây, nếu bạn cũng gặp như vậy thì có nghĩa là bạn nên ăn rau củ quả nhiều hơn.
Da dễ bị bầm tím
Nếu mỗi vết sẹo nhỏ do bạn vấp ngã hoặc trầy xước đều tạo ra vết bầm thì đó là dấu hiệu chế độ ăn của bạn đang thiếu rau củ. Trong một cuộc phỏng vấn, Tiến sĩ Gary Goldenberg, trợ lý giáo sư da liễu tại bệnh viện Mount Sinai, nói rằng thiếu vitamin C có thể gây ra nhiều vết bầm tím vì vitamin C giúp chữa bệnh và sản xuất collagen. Nếu không có nó, các mạch máu dễ bị tổn thương hơn, gây ra nguy cơ bị bầm tím nhiều hơn.
Hãy ăn nhiều các quả cam quýt, cải xoăn, ớt chuông, bông cải xanh và cải bắp… để bổ sung nguồn vitamin C cho cơ thể.
Bị táo bón
Táo bón không phải là trò đùa, nó thực sự là vấn đề khiến bạn khó chịu. Không ăn đủ rau củ quả có thể gây táo bón vì hầu hết rau củ quả đều là nguồn chất xơ tốt, giúp bạn tiêu quá đều đặn.
Theo các dữ kiện dinh dưỡng do Greatist biên soạn, atisô, bơ, bông cải xanh và bắp cải đều được coi là những loại rau nhiều chất xơ. Thêm chất xơ vào chế độ ăn uống hàng ngày có thể giúp giảm táo và làm cho hệ thống tiêu hóa hoạt động trơn tru hơn.
Luôn cảm thấy đói
Ngoài tác dụng giúp bạn không bị táo bón, chất xơ còn có thể giúp bạn cảm giác no bụng. Trong một cuộc phỏng vấn, chuyên gia dinh dưỡng Frances Largeman-Roth đã nói rằng nếu sau khi ăn 1-2 giờ bạn đã cảm thấy đói thì có thể do bạn không đủ chất xơ trong bữa ăn gần nhất.
Vì vậy, đừng quên thêm các loại rau củ quả chứa nhiều chất xơ hoặc những loại họ đậu để giúp bạn no lâu hơn.
Tăng cân
Nếu bạn không ăn đủ rau, củ, quả thì bạn có thể sẽ ăn nhiều thực phẩm chế biến sẵn không có lợi cho sức khoẻ. Theo SF Gate, các loại rau củ quả giúp bạn có cảm giác no bụng và không muốn nạp thêm lượng calo vào cơ thể.
Hãy thêm rau củ quả vào chế độ ăn uống nếu bạn đang có ý định giảm cân. Hoặc hãy chọn lựa các chế độ ăn ít calo, giảm thịt, giảm chất béo để cơ thể có cảm giác no bụng.
Mệt mỏi
Nếu bạn luôn mệt mỏi mà không thể hiểu được tại sao thì có thể cần phải xem xét chế độ ăn uống. Theo một bài báo của Psych Central, rau củ quả cung cấp tất cả các loại chất dinh dưỡng mà mọi người cần để tăng năng lượng.
Hãy bổ sung nhiều rau lá xanh đậm vào chế độ ăn uống để đảm bảo cơ thể được bổ sung magiê nhiều hơn, giúp sản xuất năng lượng, giảm bớt tình trạng mệt mỏi.
Dễ bị ốm
Trong một cuộc phỏng vấn, chuyên gia dinh dưỡng Abby Sauer nói rằng nếu không ăn đủ rau củ quả, hệ thống miễn dịch có thể không có khả năng chống lại bệnh tật một cách hiệu quả.
Để có hệ thống miễn dịch làm việc tốt, bạn cần phải ăn nhiều rau củ quả. Sauer khuyên bạn nên những loại rau có màu xanh đậm để tăng cường hệ thống miễn dịch và giảm tình trạng hay ốm vặt.
Đãng trí
Theo một thông cáo báo chí từ Đại học Tufts năm 2015, lutein có thể giúp cải thiện trí nhớ cũng như các chức năng nhận thức khác.
Rau có lá màu xanh đậm chứa nhiều lutein là những loại rau như rau bí, bông cải xanh, rau diếp, măng tây…. Những loại rau này nên được ăn bổ sung vào mùa hè và mùa thu để giúp cải thiện trí nhớ tốt hơn.
Nếu bạn nhận thấy có bất kỳ dấu hiệu nào trong số những dấu hiệu trên thì hãy cố gắng ăn nhiều rau củ quả hơn nữa.

Ngoài các thực phẩm hàng ngày, bổ sung hoa quả hay trái cây là rất cần thiết, đặc biệt là ở người đang mắc bệnh tiểu đường.

Nhiều người lầm tưởng rằng việc ăn hoa quả, trái cây làm tăng đường huyết nên đã loại bỏ thực phẩm này khỏi chế độ dinh dưỡng của mình.

Cũng có một số bệnh nhân tiểu đường cho rằng khi mắc bệnh tiểu đường, việc lựa chọn thực phẩm của họ trở nên hạn chế, điều này dễ khiến người bệnh suy kiệt, thiếu chất. Đây là một trong những quan niệm hoàn toàn sai lầm trong việc lựa chọn chế độ dinh dưỡng cho người tiểu đường.

Vậy làm thế nào để vừa kiểm soát tốt đường huyết, lại không bị thiếu chất – nhất là các vitamin và khoáng chất là câu hỏi thường trực cho mọi bệnh nhân tiểu đường. Câu trả lời nằm ở việc bổ sung các loại hoa quả và trái cây hàng ngày.

Mặc dù trái cây nhiều đường tự nhiên, nhưng nó là thực phẩm vô cùng cần thiết, cung cấp nhiều chất dinh dưỡng khác nhau như vitamin, chất xơ, chất chống ôxy hóa … có lợi cho bệnh nhân tiểu đường.

Các loại trái cây đều có hàm lượng nước lớn, chiếm 75 – 95%, giúp bổ sung lượng nước cần thiết cho cơ thể. Vitamin C trong trái cây giúp tăng cường hệ miễn dịch, chống lại bệnh tật. Tuy nhiên điều cần lưu ý là trái cây sấy khô bao giờ hàm lượng đường cũng cao hơn trái cây tươi.

TS Pradeep Gadge, một chuyên gia dinh dưỡng Ấn Độ trả lời tất cả các thắc mắc của bệnh nhân tiểu đường liên quan đến việc bổ sung trái cây, hoa quả đúng.

Những người bị bệnh tiểu đường chỉ có thể ăn một số loại hoa quả nhất định?

Đây là một quan niệm sai lầm mà nhiều người mắc phải. Thực tế là một bệnh nhân tiểu đường có thể ăn tất cả các loại trái cây, nhưng với số lượng hạn chế. Vì trái cây cung cấp nước, đường, chất xơ, vitamin C, vitamin nhóm B, chất khoáng canxi, magie, kali… đều rất tốt cho cơ thể.

Người bị bệnh tiểu đường nên làm theo các hướng dẫn chung khi ăn trái cây?

Không hẳn như vậy. Tiểu đường là một tình trạng phức tạp và mỗi người bệnh tiểu đường được điều trị bằng một phương pháp khác nhau tùy thuộc vào giai đoạn mắc bệnh, mức độ bệnh và thể trạng của mỗi người…

Do đó không thể có một hướng dẫn chung cho tất cả bệnh nhân tiểu đường trong việc ăn hoa quả. Ví dụ như 2 bệnh nhân là bố con đều mắc bệnh tiểu đường, người bố đã mang trong mình căn bệnh này 15 – 20 năm, trong khi người con mới mắc bệnh cách đây 2 tháng.

Người bố nếu ăn 1 quả chuối, mức độ đường huyết có thể tăng lên tới 80 mg/dL, nhưng con trai của ông ta có thể không có mức đường lên cao như vậy sau khi cùng ăn chuối.

Đó là do người con mới mắc bệnh, tuyến tụy vẫn kiểm soát tốt lượng đường, nên không bị đường huyết tăng vọt. Vì vậy việc ăn trái cây còn tùy thuộc vào giai đoạn nào của bệnh tiểu đường và đối tượng mắc bệnh có sức khỏe như thế nào…

Có loại cây nào được khuyến cáo cho những người có bệnh tiểu đường không?

Có. Các loại trái cây có chỉ số đường thấp (GI) có thể là một lựa chọn tốt như táo, cam, dâu tây, chanh và mận. Một số loại trái cây như nho, xoài, chuối, mãng cầu, sầu riêng, mít, vải, nhãn …. có thể được ăn nhưng với số lượng hạn chế (1 hoặc 2 lát) vì chúng có hàm lượng đường cao.

Các loại trái cây chua như bưởi, cam, chanh, ổi, táo… có thể ăn với số lượng nhiều hơn. Ngoài ra các chuyên gia dinh dưỡng cũng khuyến cáo thêm người tiểu đường nên tránh ăn trái cây quá chín vì lúc đó lượng đường trong trái cây lên cao nhất.

Người mắc bệnh tiểu đường có nên uống nước ép trái cây?

Các loại nước ép trái cây không phải là thức uống lý tưởng cho bệnh nhân tiểu đường, thậm chí cả những loại nước ép đóng hộp có ghi nhãn là không đường (sugar-free). Nước trái cây là một trong những nguyên nhân làm lượng đường trong máu tăng đột ngột.

Việc nhai hay ăn bằng miệng làm cơ thế hấp thụ dần lượng đường đưa vào, nếu có sự gia tăng hàm lượng đường nó cũng diễn ra chậm hơn. Ngoài ra việc ăn hoa quả còn làm tăng hàm lượng chất xơ cho cơ thể, giúp chống táo bón, giảm mỡ máu….

Người tiểu đường nên ăn trái cây khi nào?

Nếu bệnh nhân tiểu đường ăn trái cây ngay sau bữa ăn trưa hoặc ăn tối có thể làm gia tăng lượng đường trong máu. Phải có khoảng cách ít nhất 2 giờ sau các bữa ăn mới nên dùng trái cây, ăn trái cây lúc này sẽ không làm đường huyết của người bệnh bị tăng đột ngột. Thời gian lý tưởng để ăn trái cây là giữa buổi sáng, khoảng 11 giờ sáng hoặc vào buổi tối lúc 5 giờ chiều.

Những lưu ý khi ăn trái cây ở người tiểu đường:

– Không ăn nhiều một loại trái cây nhất định, nên ăn đa đạng.

– Hạn chế ăn trái cây khô, đóng hộp.

– Ăn trái cây xa các bữa ăn chính, nhưng không được thay thế bữa ăn chính.

– Nên vừa ăn vừa tự “nghe ngóng” bản thân bởi cơ thể mỗi người thường phản ứng khác nhau tùy thuộc vào mức độ bệnh và thể trạng của mỗi người.

– Nên ăn trái cây cả quả, không ăn bằng cách ép nước.

– Chỉ nên ăn tối đa 3 lần trái cây mỗi ngày.

Theo Sức khỏe và Đời sống

Người bị gút cần hạn chế ăn thịt lợn và thịt bò bởi chúng làm tăng lượng axit uric. Thay vào đó, hãy ăn trứng và các loại đậu.

Bệnh gút là do nồng độ axit uric trong máu quá cao. Một người có nguy cơ bị bệnh gút khi uống quá nhiều rượu hay ăn quá nhiều cá và thịt. Một số loại thuốc cũng có thể gây ra bệnh này.

Đối với bệnh gút, có chế độ ăn hợp lý là rất quan trọng để giảm lượng axit uric, làm chậm tiến triển bệnh và hạn chế các cơn đau.Dưới đây là các thực phẩm nên ăn để phòng tránh và kiểm soát bệnh gút:

Các thực phẩm từ sữa ít béo

Các thực phẩm từ sữa ít béo giúp tăng cường thải axit uric qua nước tiểu. Người ăn sữa chua và sữa ít béo hàng ngày có lượng axit uric trong máu ít hơn những người khác.

Protein

Những người bị gút cần đặc biệt lưu ý đến việc hấp thụ protein, nhất là protein từ động vật. Thịt lợn và thịt bò cần phải hạn chế bởi chúng làm tăng lượng axit uric. Thay vào đó, hãy ăn trứng, ít nhất 4 quả mỗi tuần. Đậu gà và đậu phụ cũng là những nguồn protein dồi dào mà không làm tăng axit uric.

Rau củ và hoa quả

Rau củ giàu chất xơ dinh dưỡng như súp lơ xanh và rau chân vịt được khuyến khích dùng cho những người mắc bệnh gút vì chúng hạn chế lượng axit uric trong máu. Thêm vào đó, bổ sung hoa quả, đặc biệt là các loại quả chứa nhiều vitamin C, sẽ giúp bệnh nhân gút cảm thấy khỏe mạnh hơn.

Sơ ri

Sơ ri được cho là có tác dụng chống lại bệnh gút. Một nghiên cứu năm 2010 chỉ ra rằng người bệnh uống một thìa nước sơ ri cô đặc ít nhất 2 lần một ngày trong 4 tháng sẽ giảm 50% các cơn đau do gút so với những người không uống. Sơ ri giúp làm giảm nồng độ axit uric và kháng viêm.

Nước

Uống nhiều nước giúp kiểm soát bệnh gút. 5 – 8 ly nước mỗi ngày có thể làm giảm 40% các cơn đau do gút so với việc chỉ uống một ly. Tuy nhiên, lượng nước nên uống là khác nhau ở từng người bởi việc sử dụng thuốc và các hoạt động thể chất. Tốt nhất hãy tham khảo ý kiến bác sĩ để tìm ra lượng hấp thụ nước thích hợp.

Cà phê

Nghiên cứu đã chỉ ra rằng uống cà phê làm giảm nguy cơ mắc bệnh gút ở cả phụ nữ lẫn đàn ông. Một nghiên cứu được thực hiện trên 45.869 đàn ông hơn 40 tuổi không có tiền sử bị gút, cho thấy người uống 4 tách cà phê mỗi ngày giảm 40% nguy cơ mắc bệnh so với người không uống.

Nghiên cứu khác được tiến hành trên 14.000 đàn ông và phụ nữ từ 20 tuổi trở lên, đưa ra kết luận uống cà phê thường xuyên sẽ làm giảm lượng axit uric trong máu. Tuy nhiên lưu ý không nên hấp thụ quá 400 mg caffeine một ngày.

Theo VNE

Nhiều người bước vào quá trình ăn kiêng với quyết tâm rõ rệt nhưng rồi sau đó nhanh chóng từ bỏ. Dưới đây là những quan niệm sai lầm dẫn đến việc dễ dàng bỏ cuộc trong việc ăn kiêng.

Thay đổi chế độ ăn uống quá nhanh sẽ khiến bạn dễ chán nản. Selfonline.co.uk

Để cơ thể quá đói

Việc luôn cảm thấy đói đồng nghĩa với chế độ ăn kiêng của bạn bị mất cân bằng. Việc để bị đói sẽ khiến toàn bộ quá trình ăn kiêng trở nên vô nghĩa khi cơ thể bạn bị suy kiệt, sức khỏe giảm sút.

Trong quá trình ăn kiêng, giữ chế độ dinh dưỡng hợp lý và tập luyện thể dục thể thao là quan trọng ngang nhau. Nếu để cơ thể quá đói thì ít nhất bạn đã đánh mất yếu tố thứ hai, không thể tập luyện hiệu quả với một cơ thể không đủ năng lượng được.

Một sai lầm thường đi kèm với việc để quá đói là thiếu tinh bột. Ăn nhiều tinh bột quá đúng là không tốt nhưng cần biết, tinh bột cũng tạo ra nguồn năng lượng chính cho cơ thể.

Chống chọi cơn thèm ăn

Đây là một sai lầm mang tính tâm lý. Thay đổi 180 độ chế độ ăn uống từ chỗ nhiều chất béo, dầu mỡ sang việc ăn toàn rau củ lành mạnh sẽ khiến bạn thèm ăn. Và rồi đến một thời điểm nào đó, cơn thèm ăn chiến thắng và bạn sẽ tìm cách ăn uống thỏa thích một lần. Và việc từ bỏ ăn kiêng thông thường diễn ra ngay sau đó.

Do đó, đừng nên để bản thân quá thèm thuồng một thứ gì đó, thay vào đó hãy thỏa mãn cơn thèm ăn bằng cách chỉ ăn một ít thứ thực phẩm mình khoái khẩu.

Ăn quá sớm trước khi ngủ

Ăn khuya là không tốt và nhiều người truyền miệng nhau rằng không nên ăn trễ hơn 7 giờ tối. Thật ra không hề có cột mốc thời gian như vậy. Lời khuyên chính xác từ khoa học là không nên ăn trong vòng 3 giờ trước khi lên giường ngủ vì đảm bảo cho việc tiêu hóa.

Nếu bạn phải thức làm việc khuya thì thời gian ăn uống nên được lùi lại. Thông thường với những người làm việc khuya, ăn quá sớm vào khoảng 6 giờ sẽ khiến bạn cảm thấy đói vào lúc 10-11 giờ khuya và nếu ăn thêm vào thời điểm đó mới thực sự là bi kịch.

Đi ăn bên ngoài

Vì lý do giải trí hoặc công việc, bạn thường phải ra gặp gỡ bạn bè vào mỗi dịp cuối tuần. Nhưng hãy cố gắng hạn chế việc ăn uống ở bên ngoài.

Một nghiên cứu của ĐH Wurzburg (Đức)cho thấy thức ăn ở ngoài thường có nhiều chết béo và tinh bột mà chúng ta lại thường không nhận biết được. Thêm vào đó, những nghiên cứu tâm lý cũng cho thấy người ta thường ăn nhiều hơn mỗi khi ngồi ăn chung với nhau

Ăn uống một cách vô vị

Ăn uống ngon miệng luôn là một trong những thú vui của cuộc sống. Vì vậy việc ăn kiêng thường bị xem là vô vị, chán nản.

Nhiều người cố gắng ăn hết bữa ăn của mình một cách nhanh gọn, tránh việc phải “chịu đựng lâu” một bữa ăn ít chất béo, đường, tinh bột hoàn toàn không khoái khẩu. Nhưng như vậy sẽ chỉ tạo ra stress và khiến bạn giã từ việc ăn kiêng sớm.

Đừng vội vã thay đổi thực đơn ăn uống ngay trong tuần đầu tiên ăn kiêng. Hãy chuyển đổi từ chế độ ăn quen thuộc sang chế độ ăn kiêng một cách từ từ và cố gắng thưởng thức nó.

Ngoài các thực phẩm hàng ngày, bổ sung hoa quả hay trái cây là rất cần thiết, đặc biệt là ở người đang mắc bệnh tiểu đường.

Nhiều người lầm tưởng rằng việc ăn hoa quả, trái cây làm tăng đường huyết nên đã loại bỏ thực phẩm này khỏi chế độ dinh dưỡng của mình.

Cũng có một số bệnh nhân tiểu đường cho rằng khi mắc bệnh tiểu đường, việc lựa chọn thực phẩm của họ trở nên hạn chế, điều này dễ khiến người bệnh suy kiệt, thiếu chất. Đây là một trong những quan niệm hoàn toàn sai lầm trong việc lựa chọn chế độ dinh dưỡng cho người tiểu đường.

Vậy làm thế nào để vừa kiểm soát tốt đường huyết, lại không bị thiếu chất – nhất là các vitamin và khoáng chất là câu hỏi thường trực cho mọi bệnh nhân tiểu đường. Câu trả lời nằm ở việc bổ sung các loại hoa quả và trái cây hàng ngày.

Mặc dù trái cây nhiều đường tự nhiên, nhưng nó là thực phẩm vô cùng cần thiết, cung cấp nhiều chất dinh dưỡng khác nhau như vitamin, chất xơ, chất chống ôxy hóa … có lợi cho bệnh nhân tiểu đường.

Các loại trái cây đều có hàm lượng nước lớn, chiếm 75 – 95%, giúp bổ sung lượng nước cần thiết cho cơ thể. Vitamin C trong trái cây giúp tăng cường hệ miễn dịch, chống lại bệnh tật. Tuy nhiên điều cần lưu ý là trái cây sấy khô bao giờ hàm lượng đường cũng cao hơn trái cây tươi.

TS Pradeep Gadge, một chuyên gia dinh dưỡng Ấn Độ trả lời tất cả các thắc mắc của bệnh nhân tiểu đường liên quan đến việc bổ sung trái cây, hoa quả đúng.

Những người bị bệnh tiểu đường chỉ có thể ăn một số loại hoa quả nhất định?

Đây là một quan niệm sai lầm mà nhiều người mắc phải. Thực tế là một bệnh nhân tiểu đường có thể ăn tất cả các loại trái cây, nhưng với số lượng hạn chế. Vì trái cây cung cấp nước, đường, chất xơ, vitamin C, vitamin nhóm B, chất khoáng canxi, magie, kali… đều rất tốt cho cơ thể.

Người bị bệnh tiểu đường nên làm theo các hướng dẫn chung khi ăn trái cây?

Không hẳn như vậy. Tiểu đường là một tình trạng phức tạp và mỗi người bệnh tiểu đường được điều trị bằng một phương pháp khác nhau tùy thuộc vào giai đoạn mắc bệnh, mức độ bệnh và thể trạng của mỗi người…

Do đó không thể có một hướng dẫn chung cho tất cả bệnh nhân tiểu đường trong việc ăn hoa quả. Ví dụ như 2 bệnh nhân là bố con đều mắc bệnh tiểu đường, người bố đã mang trong mình căn bệnh này 15 – 20 năm, trong khi người con mới mắc bệnh cách đây 2 tháng.

Người bố nếu ăn 1 quả chuối, mức độ đường huyết có thể tăng lên tới 80 mg/dL, nhưng con trai của ông ta có thể không có mức đường lên cao như vậy sau khi cùng ăn chuối.

Đó là do người con mới mắc bệnh, tuyến tụy vẫn kiểm soát tốt lượng đường, nên không bị đường huyết tăng vọt. Vì vậy việc ăn trái cây còn tùy thuộc vào giai đoạn nào của bệnh tiểu đường và đối tượng mắc bệnh có sức khỏe như thế nào…

Có loại cây nào được khuyến cáo cho những người có bệnh tiểu đường không?

Có. Các loại trái cây có chỉ số đường thấp (GI) có thể là một lựa chọn tốt như táo, cam, dâu tây, chanh và mận. Một số loại trái cây như nho, xoài, chuối, mãng cầu, sầu riêng, mít, vải, nhãn …. có thể được ăn nhưng với số lượng hạn chế (1 hoặc 2 lát) vì chúng có hàm lượng đường cao.

Các loại trái cây chua như bưởi, cam, chanh, ổi, táo… có thể ăn với số lượng nhiều hơn. Ngoài ra các chuyên gia dinh dưỡng cũng khuyến cáo thêm người tiểu đường nên tránh ăn trái cây quá chín vì lúc đó lượng đường trong trái cây lên cao nhất.

Người mắc bệnh tiểu đường có nên uống nước ép trái cây?

Các loại nước ép trái cây không phải là thức uống lý tưởng cho bệnh nhân tiểu đường, thậm chí cả những loại nước ép đóng hộp có ghi nhãn là không đường (sugar-free). Nước trái cây là một trong những nguyên nhân làm lượng đường trong máu tăng đột ngột.

Việc nhai hay ăn bằng miệng làm cơ thế hấp thụ dần lượng đường đưa vào, nếu có sự gia tăng hàm lượng đường nó cũng diễn ra chậm hơn. Ngoài ra việc ăn hoa quả còn làm tăng hàm lượng chất xơ cho cơ thể, giúp chống táo bón, giảm mỡ máu….

Người tiểu đường nên ăn trái cây khi nào?

Nếu bệnh nhân tiểu đường ăn trái cây ngay sau bữa ăn trưa hoặc ăn tối có thể làm gia tăng lượng đường trong máu. Phải có khoảng cách ít nhất 2 giờ sau các bữa ăn mới nên dùng trái cây, ăn trái cây lúc này sẽ không làm đường huyết của người bệnh bị tăng đột ngột. Thời gian lý tưởng để ăn trái cây là giữa buổi sáng, khoảng 11 giờ sáng hoặc vào buổi tối lúc 5 giờ chiều.

Những lưu ý khi ăn trái cây ở người tiểu đường:

– Không ăn nhiều một loại trái cây nhất định, nên ăn đa đạng.

– Hạn chế ăn trái cây khô, đóng hộp.

– Ăn trái cây xa các bữa ăn chính, nhưng không được thay thế bữa ăn chính.

– Nên vừa ăn vừa tự “nghe ngóng” bản thân bởi cơ thể mỗi người thường phản ứng khác nhau tùy thuộc vào mức độ bệnh và thể trạng của mỗi người.

– Nên ăn trái cây cả quả, không ăn bằng cách ép nước.

– Chỉ nên ăn tối đa 3 lần trái cây mỗi ngày.

Theo SKDS

Đi khám bác sĩ cho biết tôi bị sỏi thận nhỏ. Tôi đã uống thuốc theo đơn bác sĩ nhưng vẫn rất lo lắng vì sợ bệnh lại tái phát.

Tôi 48 tuổi, gần đây hay bị đau lưng âm ỉ, đôi khi bị tiểu khó. Đi khám bác sĩ cho biết tôi bị sỏi thận nhỏ. Tôi đã uống thuốc theo đơn bác sĩ nhưng vẫn rất lo lắng vì sợ bệnh lại tái phát. Mong bác sĩ hướng dẫn chế độ ăn uống để phòng ngừa căn bệnh này.
(Ngô Đức An, Hải Phòng)

Chào anh,

Sỏi thận là bệnh lý phổ biến trong số các bệnh thuộc đường tiết niệu. Chế độ ăn uống, sinh hoạt không hợp lý góp phần khiến tỷ lệ mắc bệnh tăng dần hằng năm. Tỷ lệ tái phát sỏi thận hiện cũng rất cao.

Biểu hiện bệnh là đau vùng hông lưng âm ỉ hoặc từng đợt, tiểu máu không triệu chứng, tiểu đục (có nhiễm khuẩn kèm theo). Bên cạnh đó có thể sốt, ớn lạnh. Đây là biểu hiện của nhiễm khuẩn tiểu cấp tính, là biến chứng nguy hiểm nếu không điều trị kịp thời có thể gây sốc nhiễm khuẩn. Ngoài ra, bệnh nhân mắc sỏi thận có thể tiểu ra sỏi, bí tiểu hoặc không có triệu chứng nào đặc biệt.

Chế độ ăn uống cho người bị sỏi thận cần đa dạng, phụ thuộc vào thành phần của sỏi. Nguyên tắc chung nhất là phải uống không dưới 2 lít nước mỗi ngày. Ngoài việc uống thuốc theo chỉ dẫn của bác sĩ, bạn nên ăn các loại thực phẩm giàu kali, magie, vitamin B6, phylate, giảm protein động vật (5 – 7g/ngày), giảm muối (2 – 4g/ngày), giảm đường sucrose… để phòng ngừa sỏi canxi.

Có thể phòng ngừa sỏi uric bằng cách giảm bớt thịt gà, hải sản để giúp giảm lượng purine ăn vào, giảm sản xuất acid uric, kiềm hóa nước tiểu. Nên ăn nhiều trái cây, rau quả nhằm kiềm hóa nước tiểu và giảm nguy cơ tạo tinh thể acid uric. Với sỏi cystein, chế độ ăn còn cần chú ý hạn chế muối trong khẩu phần ăn nhằm giúp giảm bài tiết cystein trong nước tiểu.

Theo VNE