Rất có thể những quan niệm sai lầm hoặc ngại ngần về việc chữa bệnh thoái hoá khớp gối sẽ khiến bạn mất đi niềm vui vận động.

Thoái hóa khớp gối còn gọi là viêm xương khớp. Bệnh này nếu không được phát hiện và điều trị sớm có thể gây biến dạng khớp, cứng khớp… Có nhiều nguyên nhân và yếu tố dẫn đến thoái hoá khớp.

Theo BS. Bùi Hồng Thiên Khanh (Trưởng phân khoa Chỉnh hình, BV Đại học Y dược TPHCM): Thoái hóa khớp gối là do khớp xương bị bào mòn. Theo nghiên cứu mới đây của bác sĩ Khanh, có khoảng 20% dân số ở tuổi từ 40-50 bị thoái hóa khớp gối. Số nữ mắc bệnh này lớn gấp 2 lần nam. Trên phim X-quang có đến 50% trường hợp có hình ảnh thoái hóa xương khớp nhưng chỉ một nửa trong số này là có triệu chứng lâm sàng ở khớp và đa số (75%) là ở khớp gối.

Ảnh minh họa

3 giai đoạn của thoái hóa khớp

Và khi tuổi càng cao, lớp sụn khớp bao bọc đầu xương càng bị thoái hóa, bong giộp từng mảng, lộ phần xương ra. Khi lớp sụn này bị phá hủy, đầu xương không còn lớp đệm nữa và bắt đầu cọ sát vào nhau khi cử động. Từ đây, vô vàn triệu chứng sẽ nảy sinh như: đầu gối bị đau, sưng, hình thành gai xương và giới hạn cử động khớp.

Khi bị bệnh nặng, bệnh nhân thường có các biểu hiện như: đau khi đi lại dưới 20m, đứng đau, đau khi ngủ đêm, ngồi xổm không được, đi lên cầu thang không được do đau, cử động gấp duỗi gối nghe lạo xạo.

Thoái hóa khớp thường có ba giai đoạn chính:

1. Giai đoạn sớm là khi mặt sụn khớp bi bào mòn, viêm bao khớp.

2. Giai đoạn giữa thường biểu hiện ở việc mặt sụn bị bào mòn nhiều, có rãnh nứt, tạo gai xương ở hai rìa xương.

3. Còn giai đoạn muộn thì sụn khớp bị phá huỷ hoàn toàn, khe khớp hẹp mất xương dưới sụn làm lộ xương, gai xương rõ, viêm xơ hoá bao khớp.

Các hướng điều trị thoái hóa đốt sống

Hướng điều trị thông thường là điều chỉnh thể trọng bệnh nhân (giảm cân), vận động điều độ. Một số trường hợp có thể dùng thuốc kháng viêm giảm đau không có steroid, thuốc hỗ trợ tái tạo mặt sụn và dịch khớp (glucosamin, chondrotin, sụn cá mập) thuốc ức chế quá trình phá huỷ sụn khớp (Artreil, Artrodase…).

Nếu những biện pháp trên không đạt hiệu quả trong vòng 6 tháng, bác sĩ sẽ phẫu thuật nội soi để cắt lọc gối nhằm lấy đi các yếu tố kích thích cơ học trong khớp (chồi xương, mảnh sụn rời, sụn chêm thoái hóa).

Phẫu thuật nội soi là phương pháp ít xâm lấn và thích hợp cho những bệnh nhân bị thoái hóa khớp giai đọan sớm. Ưu điểm của phẫu thuât này là bác sĩ chỉ thực hiện hai đường rạch da nhỏ dưới 5mm nên không tàn phá cấu trúc giải phẫu mà vẫn thao tác chẩn đóan và giải quyết tốt các tổn thương trong khớp giúp phục hồi sớm. Bệnh nhân có thể xuất viện sau 12-24h, ít biến chứng nhiễm trùng khớp.

Nội soi khớp gối giúp bác sĩ quan sát rõ, từ đó việc điều trị và tiên lượng sẽ chính xác hơn. Phương pháp nội soi còn có thể giúp lấy dị vật, mài chồi xương, cắt họat mạc viêm… Với những bệnh nhân bị thoái hóa khớp gối hoặc viêm khớp dạng thấp nặng, giải pháp tốt hơn là làm phẫu thuật cắt xương sửa trục (trường hợp gối bị vẹo).

Theo Sức khỏe gia đình

Viêm xương khớp là một bệnh về khớp, thường thì ảnh hưởng tới các sụn. Trong đó vùng sụn đóng vai trò là bôi trơn bao bạo lấy các đầu xương của khớp. Cùng tìm hiểu các triệu chứng của bệnh.

Nếu như trong quá trình vận động mà vì một nguyên nhân nào đó như chấn thương hoặc làm việc quá sức và nhiều khi còn do chính quá trình thoái hóa tự nhiên làm bào mòn đi các khớp sụn đó, làm sụn vỡ và mòn đi. Gây nên hiện tượng đau nhức sưng tấy gây ra viêm xương khớp. Đối với người bị viêm khớp thường có triệu chứng đó là đau khớp và hoạt động vận động trở nên kém đi. Và cần có biện điều trị thích hợp trước khi bệnh có thể gây ra biến chứng như vôi hóa cột sống, giảm khả năng hoạt động, và nặng hơn có thể gây ra liệt.

Triệu chứng bệnh viêm khớp

Khớp gồm nhiều thành phần khác nhau: sụn khớp, bao hoạt dịch, dây chằng, cơ và gân cơ. Sụn khớp hay đầu xương bị tổn thương sẽ gây tăng ma sát hai đầu xương, dẫn đến tiến trình viêm. Viêm khớp còn do chấn thương, sử dụng quá mức ổ khớp, do bệnh lý hoặc do tuổi già (lão hoá). Hiện tượng viêm từ mức độ vi tế sẽ trở nên thấy được với những triệu chứng: sưng, đỏ, nóng, đau, cứng khớp và giới hạn biên độ hoạt động. Càng bị đau, bệnh nhân càng có khuynh hướng giới hạn cử động, cơ càng bị co rút dẫn đến cứng khớp; và vòng lẩn quẩn khiến viêm khớp nặng hơn! Điểm qua cụ thể các triệu chứng:

Đau khớp: Các cơn đau xuất hiện sau khi luyện tập, càng dần về sau, các cơn đau ngày càng nhiều hơn, thậm chí ngay cả khi nghỉ ngơi. Khó ngủ được về đêm khi các cơn đau có tần xuất lớn .

Cứng khớp: Khi bị viêm khớp, lúc thức dậy vào sáng sớm thường rất khó chịu. Các khớp sẽ cứng dần và có tiếng kêu rắc rắc cho đến khi bạn vận động. Bạn cũng có thể bị cứng khớp khi đang ngồi.

Các cơ bắp yếu dần đi: Các cơ quanh khớp sẽ ngày càng trở nên yếu hơn, đặc biệt là các cơ quanh đầu gối.

Sưng tấy: Viêm khớp có thể gây ra sưng tấy quanh các khớp khiến chúng ta có cảm giác đau khi chạm vào và đau nhức, đặc biệt vào ban đêm

Khó hoặc mất vận động: càng về sau các khớp bị tổn thương sẽ bị mất vận động, sưng, đỏ, và viêm nóng thường xuyên.

Biến dạng khớp: sẽ xảy ra khi mà một bên khớp bị mài mòn và xập xuống..

Tiếng kêu từ các khớp: Bình thường chúng ta có thể nghe thấy tiếng kêu rắc rắc khi bẻ các khớp. Tuy nhiên, trong một số trường hợp, bạn sẽ không có cảm giác đau nhưng không có nghĩa là khớp hoàn toàn bình thường

Biện pháp điều trị bệnh xương khớp

Mục tiêu chính của điều trị là giảm đau, gia tăng tầm độ hoạt động khớp, cải thiện sức chịu lực của khớp và sức cơ quanh ổ khớp, phòng ngừa bệnh tiến triển nặng gây biến dạng khớp. Mục tiêu đề ra còn tuỳ thuộc yêu cầu của từng bệnh nhân.

Có nhiều chọn lựa trong phương pháp điều trị, hoặc riêng rẽ hoặc phối hợp: điều trị bảo tồn (nằm nghỉ, thuốc men, tập luyện nhẹ nhàng, giảm trọng lượng, vận động trị liệu hay hướng nghiệp trị liệu…), phẫu thuật. Kế hoạch điều trị cần kết hợp các biện pháp khác: thay đổi thói quen sinh hoạt để cải thiện toàn diện sức khoẻ, tập luyện hàng ngày; sử dụng thuốc…

Một trong những biện pháp hữu hiệu giúp giảm đau trong viêm khớp là giảm cân. Mập quá cơ thể sẽ tăng lực chịu đựng lên các khớp, đặc biệt với những bệnh nhân thoái hoá khớp. Vì vậy cần thực hiện chế độ dinh dưỡng hợp lý, giữ trọng lượng lý tưởng, giúp khớp viêm tránh tổn thương thêm. Bỏ thuốc lá cũng là một yêu cầu đối với bệnh nhân viêm khớp. Phụ nữ hút thuốc có nguy cơ tăng bệnh viêm khớp dạng thấp gấp hai lần người khác.

Tập luyện là một bước quan trọng giúp duy trì chất lượng cuộc sống tốt hơn để có thể sống chung với viêm khớp. Cần tôn trọng nguyên tắc tập không đau. Các bài tập tuỳ theo từng khớp đau. Bệnh nhân nên thảo luận với bác sĩ hay kỹ thuật viên phục hồi chức năng về nội dung tập luyện. Chỉ nên tự tập khi đã có sự hướng dẫn và quen với các thao tác tập. Các trợ cụ tập có thể hữu ích dưới sự hướng dẫn chuyên môn.