Bệnh tiêu chảy phân mỡ do phản ứng miễn dịch quá mức với gluten trong thức ăn. Vì thế, bạn tìm hiểu cách phòng tránh và điều trị bệnh ruột nhạy cảm gluten tốt nhất dưới đây nhé.

Gluten là gì?

Gluten là một loại protein trong lúa mì, lúa mạch… giúp tạo nên tính đàn hồi đặc trưng của bột (dẻo và sánh), có trong hầu hết các loại bánh mì, bột mì, bánh pizza, bánh quy, bánh ngọt và đồ ăn nhẹ và được sử dụng như một chất làm đặc trong súp, bánh kẹo, chế biến các loại thịt và hải sản, nước thịt, nước tương, chè, thực phẩm chức năng, thuốc.

Biểu hiện của tiêu chảy phân mỡ

Không dung nạp gluten gây phản ứng viêm tại ruột. Các vi nhung mao trong lòng ruột trở nên bị viêm và dẹt lại (teo nhung mao) làm giảm bề mặt hấp thu các chất dinh dưỡng từ thức ăn. Khi đó, cơ thể không thể hấp thu tất cả các chất dinh dưỡng cần thiết từ thức ăn. Vì thiếu các chất dinh dưỡng nên những bệnh nhân mắc bệnh tiêu chảy phân mỡ không được chẩn đoán có thể có rất nhiều các biểu hiện dạ dày – ruột và có thể bị thiếu các chất dinh dưỡng.

Ở trẻ nhỏ, các biểu hiện của tiêu chảy phân mỡ xuất hiện lần đầu ngay sau khi cho trẻ ăn dặm bằng ngũ cốc, thường là khoảng từ 3 – 4 tháng tuổi. Các triệu chứng có thể thay đổi từ nhẹ đến nặng và có thể bao gồm: đầy bụng, tiêu chảy, buồn nôn, mệt mỏi, táo bón, loét miệng, đau đầu, sụt cân, rụng tóc, các vấn đề về da, tầm vóc thấp, trầm cảm, vô sinh, sẩy thai nhiều lần và đau xương khớp. Phân lỏng tương đối đặc trưng với mùi hôi và trông như có dầu mỡ. Một số triệu chứng có thể lẫn với các biểu hiện của hội chứng ruột kích thích hoặc không dung nạp lúa mì trong khi các triệu chứng khác lại được cho là do stress hoặc quá trình lão hoá.

Nên làm gì khi nghi ngờ mắc bệnh tiêu chảy phân mỡ?

Khi có các biểu hiện trên, người bệnh nên nói với bác sĩ những triệu chứng và lo lắng của mình. Không nên loại gluten ra khỏi chế độ ăn lúc này vì các xét nghiệm sẽ cho kết quả không chính xác. Tiếp tục ăn uống như bình thường, nếu bạn đã loại gluten ra khỏi chế độ ăn thì phải ăn lại ít nhất trong vòng 6 tuần trước khi làm các xét nghiệm. Tiếp theo, cần làm xét nghiệm máu để kiểm tra kháng thể mô học sợi cơ và/hoặc kháng thể transglutaminase mô. Cuối cùng là sinh thiết tìm những bất thường.

Tiêu chảy phân mỡ có nguy hiểm không?

Rất may là các nguy cơ đối với sức khỏe liên quan đến bệnh tiêu chảy phân mỡ là rất ít khi loại gluten ra khỏi chế độ ăn. Tuy nhiên, nếu không được chẩn đoán, tới giai đoại muộn sẽ có nguy cơ cao bị ung thư ruột, loãng xương và vô sinh. Nguy cơ loãng xương tăng lên ở những người được chẩn đoán muộn do giảm hấp thu canxi, vì vậy, điều trị hiệu quả là cần thiết để tránh các biến chứng của loãng xương như gãy xương. Tăng nguy cơ mắc bệnh ác tính như u lympho ruột là nghiêm trọng nhất, tuy nhiên, nguy cơ sẽ giảm về bình thường nếu loại gluten ra khỏi chế độ ăn trong vòng 3 – 5 năm. Nguy cơ vô sinh và các biến chứng thai nghén tăng lên nhưng cũng sẽ giảm đi khi được chẩn đoán và loại gluten ra khỏi chế độ ăn.

Tiêu chảy phân mỡ thường liên quan đến bệnh nào?

Có mối liên quan giữa bệnh tiêu chảy phân mỡ và các bệnh tự miễn dịch khác, thường là đái tháo đường typ 1 (đái tháo đường phụ thuộc insulin) và giảm năng tuyến giáp. Hầu như các bệnh nhân viêm da dạng herpes đều có những mức độ khác nhau của bệnh tiêu chảy phân mỡ. Không dung nạp lactose là hiện tượng phổ biến hơn ở những người mắc bệnh tiêu chảy phân mỡ không được chẩn đoán hoặc mới được chẩn đoán. Nguyên nhân do ruột không thể phân hủy lactose trong khi đang bị tổn thương dẫn tới các triệu chứng như đầy bụng, khó chịu. Nếu bạn cảm thấy không dung nạp lactose thì nên đi khám vì khi loại lactose ra khỏi chế độ ăn sẽ ảnh hưởng đến lượng canxi.

Điều trị

Điều trị chỉ đơn giản là loại hoàn toàn gluten ra khỏi chế độ ăn. Chuyên gia dinh dưỡng sẽ giúp bạn từng bước thay đổi chế độ ăn. Khi được chẩn đoán tiêu chảy phân mỡ thì ruột đã bị tổn thương do sử dụng gluten nên sau khi chuyển sang chế độ ăn không có gluten thì phải mất khoảng 6 tháng đến 2 năm, ruột mới có thể lành lại; tuy nhiên, hầu hết mọi người đều cảm thấy tốt hơn sau vài tuần đầu tiên. Do chưa xác định được nguyên nhân gây bệnh nên phòng tiêu chảy phân mỡ chỉ là tránh các thực phẩm có nhiều gluten.

Đầy hơi, trướng bụng tuy không nguy hiểm nhưng gây khó chịu cho người bệnh trong ăn uống, giao tiếp và sinh hoạt hàng ngày.

Hiện tượng đầy hơi, trướng bụng là do lượng hơi tăng lên trong đường tiêu hóa, do rối loạn chuyển hóa các chất tinh bột hoặc do sự rối loạn lên men của vi sinh vật mà chủ yếu là họ vi khuẩn đường ruột. Đầy hơi, trướng bụng tuy không nguy hiểm nhưng gây khó chịu cho người bệnh, khó khăn trong ăn uống đôi khi làm phiền toái trong giao tiếp và sinh hoạt hàng ngày.

Chứng đầy hơi hay nhiều hơi do hiện tượng tích tụ hơi trong dạ dày, xảy ra khi lượng hơi trong dạ dày và ruột nhiều. Khi chúng ta nuốt hơi có khoảng 2-3ml không khí vào dạ dày, đây là nguồn gốc của khí ôxy và nitơ tích tụ lại trong ống tiêu hóa. Các khí sinh ra trong ống tiêu hóa (dạ dày và ruột) có thể đẩy hơi ra ngoài bằng động tác ợ hơi hay đánh hơi.

Trung bình một ngày ở người lớn có khoảng 17 lần hơi thoát ra ngoài. Chứng đầy hơi xảy ra khi thói quen ăn uống nhiều tinh bột, các loại thức ăn chứa nhiều sorbitol, thói quen hay nhai kẹo cao su, thiếu hụt enzym lactase, suy tuyến tụy. Khi có nhiều hơi được tạo ra do sự lên men các chất cacbonhydrat chưa tiêu hóa và chất xenlulose sẽ gây ra trung tiện nhiều. Thành phần hơi trung tiện gồm: H2, CO2, CH4, tất cả đều không có mùi nhưng kèm theo hơi phân từ ruột già thoát ra theo nên có mùi hôi thối.

Những người bị bệnh đầy hơi, trướng bụng thì hơi được sinh ra trong quá trình chuyển hóa thức ăn không ra ngoài theo đường hậu môn (trung tiện) mà lại đi ngược lên thực quản do cơ thắt thực quản bị giãn ra và được đưa ra ngoài bằng đường miệng bởi triệu chứng ợ.

Trào ngược dạ dày – thực quản là một nguyên nhân gây đầy hơi, trướng bụng

Nguyên nhân gây đầy hơi, trướng bụng

Có thể kể ra một số nguyên nhân gây đầy hơi, trướng bụng như: do rối loạn vận động nhu động ống tiêu hóa (dạ dày, ruột) làm cho dạ dày lúc nào cũng đầy thức ăn và thức ăn xuống ruột chậm gây cho việc tiêu hóa thức ăn gặp khó khăn hoặc do rối loạn bài tiết dịch mật (viêm, tắc đường dẫn mật…).

Bệnh trào ngược thực quản ngoài đầy hơi, trướng bụng còn gây nóng rát phía sau xương ức, ợ nóng, ợ hơi, ợ ra cả nước trong. Do ăn nhiều chất tinh bột mà cơ thể không đủ hệ thống men để chuyển hóa hết. Ăn uống quá nhanh, nhai không kỹ, nuốt vội vàng (khi uống nước dễ nuốt cả hơi vào dạ dày); ăn nhiều chất béo, gia vị, chất kích thích (rượu, bia, cà phê, thuốc lá). Có một số thức ăn hay gia vị (hành, tỏi…) khi ăn vào dạ dày tạo nên một phản xạ gây co thắt lỗ thực quản dưới dễ gây nên ợ hơi. Ăn xong đã vội vàng đi nằm nghỉ ngay.

Do rối loạn hệ thống vi khuẩn trong đường tiêu hóa (loạn khuẩn) làm cho không đủ men để chuyển hóa thức ăn gây ứ đọng, lên men và sinh hơi. Do bệnh thuộc đường tiêu hóa như bệnh về dạ dày (viêm, loét dạ dày – tá tràng, ung thư dạ dày…); bệnh viêm đại tràng co thắt (hội chứng viêm đại tràng kích thích); bệnh giảm nhu động ruột do gây đầy hơi, trướng bụng bởi vi khuẩn lên men tinh bột tồn tại lâu ngày trong lòng đại tràng; do ứ phân lâu ngày như trong bệnh táo bón hoặc sau một số phẫu thuật về đường tiêu hóa như phẫu thuật dạ dày, đại tràng… Do bệnh thuộc về hệ thống tâm thần – thần kinh: những người hay lo âu, thần kinh căng thẳng, gặp nhiều stress cũng có thể gây đầy hơi, trướng bụng.

Ngoài ra, chứng đầy hơi, trướng bụng còn có thể do người bệnh dùng một số thuốc làm ảnh hưởng đến chức năng sinh lý bình thường của hệ tiêu hóa (dạ dày, ruột), ví dụ như dùng thuốc trong bệnh suy tuyến giáp trạng, trong bệnh tăng huyết áp hoặc thuốc dùng chữa bệnh trầm cảm…

Biểu hiện của chứng đầy hơi, trướng bụng: ợ hơi nhiều lần, ợ chua, đau bụng âm ỉ, có lúc buồn nôn hoặc nôn (do viêm chít hẹp môn vị gây ứ đọng), bụng trướng, ậm ạch, khó chịu, táo bón… Cảm giác khó chịu mỗi khi ợ hơi và nóng rát vùng họng. Nặng hơi nữa có thể gây ra đau toàn vùng bụng, đau thắt ngực, triệu chứng này nổi bật sau khi ăn.

Cách hạn chế đầy hơi, trướng bụng

Uống từ 1,5 – 2 lít nước mỗi ngày, giúp tống các độc tố gây tiêu hóa kém ra khỏi cơ thể. Ăn nhiều trái cây và rau xanh để cung cấp một lượng chất xơ lớn cho cơ thể, có xu hướng thải nhanh qua đường tiêu hóa, loại bỏ các độc tố ra khỏi cơ thể. Nên bổ sung các loại rau cải, xà lách, rau dền, khoai tây, khoai lang, ngũ cốc. Ưu tiên tỏi và một số loại hoa quả như cam, bưởi, táo, dứa, lê sau những bữa ăn nhiều đạm.

Ăn chậm, nhai kỹ, ăn những miếng nhỏ để tránh nuốt không khí cùng thức ăn vào dạ dày (gây co rút dạ dày và các dạng khó tiêu khác). Hạn chế ăn thức ăn chua, cay, kẹo, bánh ngọt… Đối với người bị ợ nóng hoặc trào ngược axit, để tránh các áp lực cho dạ dày nên chia bữa ăn thành 4-5 bữa nhỏ mỗi ngày. Hạn chế nói chuyện khi ăn.

Bỏ thói quen nhai kẹo cao su làm cho bụng bị tích nhiều khí làm nặng thêm chứng đầy hơi. Uống rượu và hút thuốc nhiều có thể gây buồn nôn và làm tăng nồng độ axít trong bụng có thể dẫn đến trào ngược axít và ợ nóng. Vì vậy, cần tránh xa thuốc lá và đồ uống có cồn.

Ngoài bữa ăn có thể dùng tay xoa bóp bụng (mát-xa) để làm tăng nhu động của dạ dày, ruột giúp cho việc tiêu hóa thức ăn tốt hơn, tránh ứ đọng thức ăn nhiều ngày. Cần có chế độ tập thể dục nhẹ nhàng để làm tăng nhu động ruột một cách hợp sinh lý bình thường như đi bộ, chơi cầu lông, tập hít thở để cơ hoành vận động làm tăng nhu động của dạ dày và ruột.

Đi bộ cũng là một hình thức thư giãn loại bỏ stress. Khi bị đầy hơi, trướng bụng kéo dài và thường xuyên tái phát cần thiết phải đi khám bệnh để có hướng điều trị cụ thể, không tự ý dùng thuốc khi chưa có chỉ đinh của thầy thuốc.

Theo SKDS

Tôi có tiền sử bệnh dạ dày, gần đây thấy đau tức ngực, đi khám nội soi bác sĩ nói tôi bị Barrett thực quản do trào ngược dạ dày.

Xin hỏi bác sĩ trào ngược dạ dày nguy hiểm thế nào? Tôi phải làm gì để đẩy lùi bệnh?

nguyenviet@gmail.com

Hình minh họa. Internet

Biểu hiện của trào ngược dạ dày là ợ hơi, ợ nóng, ợ chua, buồn nôn, khàn giọng, đau họng, ho, hen, nhiều nước bọt, khó nuốt đắng miệng và đau tức ngực. Tuy nhiên đau tức ngực là biểu hiện của nhiều bệnh khác nhau như tim mạch, phế quản và trào ngược dạ dày.

Ở bệnh nhân mắc trào ngược dạ dày thực quản, khi axit dạ dày trào lên phần thực quản đoạn chạy qua ngực, axit dạ dày này kích thích vào đầu mút các sợi dây thần kinh trên bề mặt niêm mạc thực quản gây hiện tượng đau, tức ngực.

Thông thường khi phát hiện có từ 3-5 triệu chứng ở trên, đặc biệt là triệu chứng ợ nóng, bệnh nhân có thể nghĩ ngay đến bệnh trào ngược dạ dày. Nội soi cũng là phương pháp hiệu quả nhất giúp phát hiện mức độ bệnh, biến chứng của thực quản như viêm loét, chảy máu, hẹp thực quản hoặc Barrett thực quản.

Barrett thực quản là tình trạng thực quản bị axit dạ dày trào ngược lâu ngày dẫn đến biến dạng. Đây là giai đoạn tiền ung thư, nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời dễ biến chứng thành ung thư thực quản. Một số biến chứng ít gặp: viêm thanh quản, viêm xoang, viêm mũi họng, viêm phổi do người bệnh hít phải dịch axit trào ngược vào đường thở.

Bệnh trào ngược dạ dày hoàn toàn chữa được nếu được điều trị từ căn nguyên. Vấn đề đặt ra là cân bằng được môi trường axit dạ dày không bị dư thừa và đảm bảo được chức năng tiêu hóa của nó. Ngoài ra, người bệnh nên có chế độ sinh hoạt, ăn uống, làm việc khoa học kết hợp giữ tinh thần thoải mái, vui vẻ, tránh lo âu, muộn phiền.

Nên tập những bài tập thể dục nhẹ nhàng giúp ổn định cân nặng, tăng sức đề kháng cho cơ thể. Như vậy, bệnh trào ngược dạ dày sẽ được đẩy lùi. Trường hợp của bác cần tuân thủ điều trị và theo dõi bởi bác sĩ chuyên khoa tiêu hóa.

Theo Sức khỏe và Đời sống

Các bác sĩ đánh giá tình trạng táo bón ở một người không chỉ ở khoảng thời gian giữa các lần đi tiêu mà ở tính chất của phân.

Quan niệm trước đây cho rằng táo bón là khoảng thời gian mỗi lần đi tiêu cách xa nhau nhưng gần đây các bác sĩ đánh giá tình trạng táo bón ở một người không chỉ ở khoảng thời gian giữa các lần đi tiêu mà ở tính chất của phân.

Một người nếu vài ngày mới đi tiêu nhưng phân vẫn thành khuôn, mềm, dễ đi thì chưa gọi là táo bón, ngược lại một người ngày nào cũng đi nhưng phân khô, cứng, mỗi lần đi phải rặn nhiều, chảy máu, phân dê… thì bị coi là táo bón.

Táo bón gây hậu quả thế nào?

Rau củ quả chứa nhiều chất xơ rất tốt cho người táo bón

Bạn không nên để tình trạng táo bón kéo dài. Cần đi khám bác sĩ ngay khi thấy tình trạng táo bón kéo dài trong một tuần lễ. Bởi khi để tình trạng này kéo dài khiến cho phân bị giữ lâu trong lòng trực tràng sẽ được cơ thể thẩm thấu nước ngược trở lại, khiến phân trở nên khô cứng, làm cho người bệnh càng khó đi tiêu, gây xước thành trực tràng, nứt kẽ hậu môn.

Hơn nữa khi bị táo bón kéo dài, trực tràng sẽ bị căng giãn hơn so với bình thường mà cơ chế của lòng trực tràng là cứ phải đầy phân trong lòng trực tràng mới gửi kích thích đến hệ thần kinh trung ương tạo phản xạ mót đi tiêu. Vì vậy khi chưa đủ số lượng phân thì không có phản xạ đi tiêu.

Đối với người táo bón do trực tràng bị căng giãn, phình ra nên đòi hỏi số lượng phân phải nhiều hơn bình thường mới tạo tín hiệu để có phản xạ đi tiêu. Đây là cái vòng luẩn quẩn khiến người bị táo bón lại càng táo bón.

Hơn nữa khi bị táo bón kéo dài khiến cho chất độc từ phân có điều kiện ngấm ngược trở lại cơ thể rất hại cho sức khỏe, lâu ngày dẫn đến bệnh nứt kẽ hậu môn, phình đại tràng, trĩ, sa trực tràng, viêm đại tràng, thậm chí ung thư đại tràng…

Những người bị táo bón lâu ngày, bụng thường bị đầy, tiêu hóa không tốt, ăn mất ngon, lâu ngày dẫn đến người gầy yếu, suy dinh dưỡng…

Các nhóm thuốc trị táo bón

Thuốc trị táo bón tạo khối (igol, metamucil): nhóm thuốc này chứa chất xơ, chất sợi (từ vỏ, hạt, củ), chất nhầy (thạch rau câu), cám lúa mì, được cấu tạo gồm những hạt rất nhỏ có thể giữ một thể tích nước gấp nhiều lần thể tích của chúng. Khi uống vào thuốc sẽ hút nước làm tăng thể tích phân ở trực tràng tạo phản xạ đi tiêu tự nhiên. Nhóm thuốc này có tác dụng tương đối chậm nhưng ít can thiệp vào hoạt động bình thường của đại tràng hơn những thuốc nhuận tràng khác.

Thuốc trị táo bón thẩm thấu (sorbitol, forlax, lactitol): chứa các muối vô cơ, đường. Khi uống vào, thuốc giữ nước trong lòng ruột giúp thải phân ra ngoài dễ dàng hơn.

Các thuốc làm mềm phân (docusat) giúp nước thấm vào khối phân, làm phân mềm và dễ di chuyển hơn.

Các thuốc bôi trơn (norgalax, microlax): dùng bơm hậu môn. Thuốc chứa dầu khoáng chất (parafin) và các chất giúp thấm nước tốt (glycerin). Không dùng thuốc quá lâu ngày vì có thể làm kích ứng niêm mạc trực tràng, làm tổn thương niêm mạc trực tràng.

Thuốc trị táo bón kích thích (bisacodyl, cascara): thuốc tác động trực tiếp lên thần kinh chức năng vận động bài tiết của ruột, gây co bóp các cơ thành ruột tạo nhu động ruột đẩy phân ra ngoài. Không nên dùng thuốc này quá một tuần vì chúng có thể gây đau quặn bụng và tiêu chảy. Không dùng nhóm thuốc này cho phụ nữ có thai và chỉ dùng khi những điều trị khác bị thất bại.

Thực phẩm chức năng hỗ trợ điều trị: Hiện nay trên thị trường nở rộ rất nhiều loại thực phẩm chức năng có tác dụng hỗ trợ táo bón mà trong thành phần của các sản phẩm này thường là các loại chất xơ thiên nhiên, các loại vi sinh vật có lợi cho đường ruột, các loại thảo dược có tính nhuận tràng…

Tuy nhiên người bệnh cần cân nhắc kỹ, vì dù là các chất có lợi cho hệ tiêu hóa, có tác dụng nhuận tràng nhưng giá thành của các thuốc này không nhỏ, hơn nữa người bệnh phải dùng trong một thời gian dài, nếu không phù hợp với cơ địa người bệnh còn có thể bị dị ứng…

Các biện pháp ngoài thuốc

Có thể dùng phương pháp điều trị kết hợp hỗ trợ như dùng sữa chua hoặc sữa bột có bổ sung chất xơ, trà thảo dược…

Sau khi điều trị bằng thuốc giúp cơ thể vượt qua giai đoạn bất bình thường trong bài tiết, cần điều chỉnh lại lối sống, chế độ ăn uống, luyện tập cho phù hợp. Massage đối với trẻ nhỏ, đi cầu đúng giờ và đều đặn, uống nhiều nước, ăn nhiều rau xanh, ăn nhiều thực phẩm nhuận tràng, năng vận động để kích thích nhu động ruột hoạt động.

Buổi sáng ngủ dậy sau khi súc miệng cần uống một cốc nước lọc đầy, sẽ có tác dụng nhuận tràng và kích thích nhu động ruột tạo phản xạ đi ngoài dễ dàng, tuy nhiên chỉ nên áp dụng cho người lớn. Trẻ em thì cần điều chỉnh chọn thời điểm cung cấp nước cho bé thích hợp, tránh uống nước trước khi ăn, kể cả buổi sáng khi mới ngủ dậy, để việc uống nước hạn chế táo bón cho bé không ảnh hưởng đến tiêu hóa của trẻ.

Theo Sức khỏe và Đời sống

Ung thư dạ dày là bệnh về đường tiêu hóa rất phổ biến và có liên hệ trực tiếp đến khẩu phần ăn hàng ngày của chúng ta.

Theo ghi nhận ung thư dạ dày đứng hàng thứ hai trong các bệnh ung thư. Ung thư dạ dày gặp ở người lớn và mọi lứa tuổi nhưng hiếm khi gặp ở người dưới 50 tuổi, ở nam nhiều hơn ở nữ. Ung thư dạ dày nếu được phát hiện sớm và điều trị kịp thời trước khi lây lan sang các bộ phận khác thì cơ hội điều trị thành công sẽ cao hơn.

Tuy nhiên các triệu chứng của ung thư dạ dày thường là mơ hồ và không đặc hiệu nên bệnh thường được phát hiện và điều trị ở giai đoạn quá muộn gây nguy cơ tử vong cao.

Những người trên 50 tuổi mắc nhiều hơn những người trẻ tuổi. Tuổi càng cao càng nhiều người mắc ung thư dạ dày. Người trẻ tuổi dưới 40 ít mắc ung thư dạ dày hơn nhưng nếu mắc thì rất nguy hiểm, nhanh tái phát và di căn, tiên lượng thường xấu hơn, thời gian sống thêm sau điều trị ngắn.

Vi khuẩn H.P (Helicobacter pylori) sống trong dạ dày, dưới lớp nhầy niêm mạc dạ dày, sát cạnh các tế bào biểu mô, không xâm nhập các mô. H.P sống được trong môi trường axit ở dạ dày vì nó đòi hỏi ôxy ở mức độ rất thấp và sản xuất ra nhiều urease, urease sẽ chuyển ure thành amoniac làm cho môi trường sinh sống của HP trở thành kiềm.

Ngoài ra HP còn sản xuất ra catalase, protease, ngoại độc tố, các chất này gây bệnh cho niêm mạc dạ dày, làm tổn thương niêm mạc dạ dày, gây viêm dạ dày hoặc loét dạ dày tá tràng. Ở một số người nếu vi khuẩn ở trong dạ dày thời gian dài nhiều năm có thể gây ung thư dạ dày. Khoảng 65 – 80% số trường hợp ung thư dạ dày có liên quan đến vi khuẩn này.

Hút thuốc lá làm tăng nguy cơ ung thư dạ dày lên tới 40%, thậm chí tới 82% ở người nghiện thuốc nặng so với người không hút thuốc lá. Một số nghiên cứu cũng cho thấy tỷ lệ cao bị ung thư dạ dày xảy ra ở những người nghiện rượu.

Chế độ ăn cũng được cho là yếu tố nguy cơ của ung thư dạ dày như ăn quá mặn, ăn nhiều thực phẩm hun khói, các loại thịt đỏ, thịt đã qua nhiều công đoạn chế biến, rau quả ngâm dấm. Các chất nitrates, nitrites có trong thịt đã chế biến cũng có thể được một số loài vi khuẩn, trong đó có H.P chuyển đổi thành những phức hợp có thể gây ung thư dạ dày. Ăn phải thực phẩm có nhiễm chất afltoxin từ nấm làm tăng nguy cơ ung thư dạ dày.

Khoảng 10% số ca ung thư dạ dày có tính chất gia đình hay có liên quan đến gen. Cụ thể, nếu trong gia đình, bố mẹ hay anh chị em ruột bị ung thư dạ dày thì nguy cơ của người đó sẽ cao hơn. Do đó, những đối tượng này cần phải chú ý khám định kỳ.

Béo phì cũng là một yếu tố nguy cơ của ung thư dạ dày do hiện tượng trào ngược dạ dày – thực quản hay xảy ra ở những người quá thừa cân. Trào ngược dạ dày – thực quản gây ra một tình trạng viêm mạn tính và có thể khiến cho ung thư dạ dày xuất hiện. Mặc dù vẫn chưa rõ ràng về mặt cơ chế bệnh sinh nhưng một số thống kê đã cho thấy người béo phì có tỷ lệ ung thư dạ dày cao gấp 2 lần người không bị béo phì.

Táo bón là một bệnh thường gặp ở người cao tuổi với tỷ lệ ước tính vào khoảng 28 – 50% số người từ 60 tuổi trở lên bị mắc. Tại sao người cao tuổi lại hay gặp hiện tượng này?

9 nguyên nhân gây táo bón ở người cao tuổi

Chế độ ăn: Nguyên nhân đầu tiên gây ra chứng táo bón ở người cao tuổi phải kể đến là việc thay đổi chế độ ăn. Người cao tuổi thường có xu hướng ăn ít chất xơ hơn do khả năng nhai nuốt và tiêu hóa kém. Vì lượng chất xơ trong khẩu phần ăn giảm nên dễ dàng bị táo bón.

Suy giảm các hoạt động thể chất: ở người cao tuổi, do rất nhiều lý do như tình trạng sức khỏe không đảm bảo, bị mắc các bệnh mạn tính như thoái hóa, viêm khớp, loãng xương; các bệnh tim mạch, huyết áp, tiểu đường; các bệnh hô hấp mạn tính như tâm phế mạn, bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính, do thói quen ít hoạt động hoặc thói quen nhịn đại tiện lâu. Việc giảm hoạt động thể chất dẫn tới giảm nhu động ruột, giảm bài tiết dịch ruột gây táo bón.

Do thuốc đang được sử dụng để điều trị các bệnh mạn tính: như thuốc kích thích beta-2 giao cảm. Nhóm thuốc này gây giảm nhu động ruột dẫn đến táo bón.

Bệnh trĩ: Khi bị trĩ, bệnh nhân thường có xu hướng nhịn đi đại tiện vì sợ đau và chảy máu. Khi nhịn đại tiện lâu và nhiều lần sẽ giảm phản xạ đại tiện, gây tích trữ phân dẫn đến táo bón. Bệnh nhân càng bị táo bón, đi ngoài càng đau và càng dễ chảy máu, kết quả là bệnh nhân càng nhịn đi đại tiện và táo bón ngày càng tiến triển thành vòng luẩn quẩn.

Sau các phẫu thuật ổ bụng: Sự giảm nhu động ruột và cảm giác đau khi rặn dẫn đến bệnh nhân khó đại tiện kèm theo tình trạng phải ăn thức ăn tinh, ít chất xơ, lượng dịch bù không đủ làm phân khô lại, có trường hợp sờ thấy thành chuỗi cứng dọc theo khung đại tràng.

Do uống không đủ lượng nước hàng ngày: Việc này có thể do người cao tuổi bị các bệnh mạn tính như suy tim phải hạn chế nước nhưng cũng có thể do bệnh nhân bị mắc chứng tiểu đêm, bị u xơ tiền liệt tuyến nên hạn chế uống nước để đỡ đi tiểu tiện.

Do nhu động đại tràng giảm: các cơ trực tràng và cơ thành bụng yếu nên khả năng tống phân ra bị suy giảm.

Do suy tuyến giáp: Các triệu chứng kèm theo thường là mạch chậm và phù niêm, ăn uống khó tiêu tuy không rõ rệt như ở người trẻ.

Nguy cơ của bệnh táo bón ở người cao tuổi

Bên cạnh những khó chịu do bệnh táo bón gây ra, ở người cao tuổi còn có nhiều nguy cơ khác có thể nguy hại đến tính mạng nếu bị táo bón. Đây là các trường hợp bệnh nhân bị các bệnh tim mạch như suy tim, bệnh mạch vành nên phải hạn chế gắng sức. Nhiều trường hợp rặn nhiều do bị táo bón dẫn đến đột tử do nhồi máu cơ tim. Gắng sức nhiều khi đại tiện cũng có thể làm vỡ các phế nang (đã giãn to) ở các bệnh nhân bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính gây tràn khí màng phổi. Táo bón cũng có thể là yếu tố nguy cơ ở người cao tuổi có tăng huyết áp, xơ vữa động mạch, loạn nhịp tim…

Một số phương pháp phòng chống táo bón

Có nhiều phương pháp đơn giản để dự phòng và điều trị táo bón ở người cao tuổi. Đầu tiên là tập thói quen đi đại tiện vào đúng một giờ nhất định, tốt nhất là vào buổi sáng. Những ngày đầu có thể cứ rèn thói quen đi đại tiện dù có muốn đi hay không.

Tiếp theo là điều chỉnh chế độ ăn uống. Tạo một chế độ ăn đầy đủ về lượng, đảm bảo nhiều chất xơ như rau xanh, nguồn vitamin từ rau củ quả tươi, uống đủ lượng nước theo nhu cầu. Vào buổi sáng, khi dạ dày rỗng, nên uống một cốc nước ấm hoặc nước có pha mật ong để kích thích nhu động ruột.

Thường xuyên uống nước, không chờ có cảm giác khát mới uống do cảm giác khát ở người cao tuổi có thể bị suy giảm, nên cố gắng tăng cường các hoạt động thể chất phù hợp với sức khỏe để tăng cường trương lực cơ bụng. Hàng ngày, nên tập cơ bụng bằng cách xoa từ hạ sườn phải sang hạ sườn trái xuống hố chậu trái để tăng cường nhu động ruột; Cần điều trị tốt các bệnh mạn tính kèm theo hoặc các bệnh là nguyên nhân gây táo bón như suy giáp. Bên cạnh đó, người cao tuổi nên chú ý tới tác dụng phụ gây táo bón của một số loại thuốc như thuốc giãn phế quản; Luôn giữ cho tinh thần được sảng khoái, vui vẻ, giảm stress.

Cuối cùng, có thể dùng các thuốc nhuận tràng giúp cho việc đại tiện được dễ dàng hơn như microlax thụt hậu môn, lactulose, sorbitol dùng đường uống. Cá biệt có trường hợp táo bón quá nặng phải dùng phương pháp thụt tháo để tống phân ra ngoài.

Theo blogsuckhoe

Nhiều người không muốn nói đến vấn đề đường ruột, hệ tiêu hóa vì cho rằng mình không mắc những bệnh đó. Tuy nhiên, sức khỏe đường tiêu hóa lại vô cùng quan trọng với con người.

Đường tiêu hóa của con người chứa hàng nghìn tỷ vi sinh vật và hàng trăm loại vi khuẩn. Trong thực tế, số lượng vi khuẩn trong cơ thể con người nhiều gấp 10 lần so với các tế bào

Ngày càng có nhiều nghiên cứu được thực hiện và chứng minh về tầm quan trọng của hệ vi sinh vật đường ruột (tất cả những vi sinh vật sống bên trong cơ thể) trong việc giúp bạn tiêu hóa thức ăn, kích thích hệ thống miễn dịch, bảo vệ bạn chống lại nhiễm trùng và giúp bạn khỏe mạnh, suy nghĩ rõ ràng hơn .

Hệ đường ruột của mỗi người khác nhau

Hệ vi sinh vật đường ruột của mỗi người khác nhau và bị ảnh hưởng bởi cách họ sống và những gì họ ăn. Tuy nhiên, có một điều mà bất cứ ai cũng không được bỏ qua là phải xây dựng một hệ đường ruột khỏe mạnh.

Khi bạn được sinh ra , đường ruột của bạn khá giống với mẹ (nếu bạn được bú sữa mẹ nhiều). Ruột phát triển nhanh chóng trong những năm đầu tiên cho tới khi 2,5 tuổi thì hệ thực vật đường ruột của một đứa trẻ tương tự như của người lớn. Vì vậy, những gì xảy ra trong những năm đầu đời là rất quan trọng vì “nó đánh dấu cho sự tiêu hóa của bạn trong tương lai”, Anita Kozyrskyj , một nhà dịch tễ học phân tử tại Đại học Alberta cho biết .

Các nhà nghiên cứu không chắc chắn về tất cả những thứ có thể ảnh hưởng đến sự phát triển của hệ thực vật đường ruột từ khi bạn còn nhỏ, nhưng rõ ràng là những thay đổi này xảy ra dễ dàng và nhanh chóng. Nghiên cứu mới trong y tế Canada đăng trên Tạp chí Hiệp hội Y Dược phát hiện ra rằng trẻ sinh ra theo đường sinh mổ sẽ bị mất một nhóm vi khuẩn cụ thể so với trẻ được sinh thường.

Những trẻ bú sữa công thức cũng có sự khác biệt đáng kể trong đường ruột của chúng so với những trẻ được bú mẹ một phần. Các nhà nghiên cứu nói rằng những khác biệt này khiến trẻ sơ sinh mổ có nguy cơ cao phát triển bệnh dị ứng, hen suyễn, béo phì, bệnh tiểu đường loại 1, và trẻ sơ sinh được bú sữa mẹ sẽ có một số vi khuẩn giúp bảo vệ chống lại những bệnh này. Tuy nhiên, Kozyrskyj, người đứng đầu cuộc nghiên cứu cho biết “cũng còn nhiều yếu tố ảnh hưởng khác và không có công thức nhất định cho tất cả trẻ”.

Ảnh minh họa

Sự kết nối giữa sức khỏe đường ruột và sức khỏe tổng thể

Sức khỏe đường ruột phức tạp nhưng lại gắn liền với sức khỏe tổng thể, do vậy mà Tiến sĩ Michael Gershon, một chuyên gia về đường ruột tại Đại học Columbia, đặt tên nó là “bộ não thứ hai “. “Ruột có một hệ thống thần kinh phức tạp tương tác với bộ não của bạn. Đó là lý do tại sao bạn thấy bồn chồn khi lo lắng”, Gershon, tác giả của cuốn “Second Brain” (Bộ não thứ hai) cho biết.

Trong thực tế, nhiều bệnh nhân liên tục rơi vào tình trạng lo lắng và trầm cảm đã làm thay đổi chức năng ruột. “Nếu bạn kích thích các dây thần kinh phế vị, kết nối não, ruột, bụng và hô hấp, tuần hoàn và hệ tiêu hóa thì bạn có thể điều trị chứng trầm cảm và chứng động kinh, thậm chí kích thích trí nhớ” Gershon nói. Ông nói thêm rằng các dây thần kinh cũng có thể mô phỏng các tín hiệu tự nhiên mà ruột gửi đến não.

Tuy nhiên, những thay đổi trong đường ruột của bạn cũng có thể làm cho bạn cảm thấy tệ hơn (cả về mặt tình cảm và thể chất). Sự gián đoạn của hệ vi sinh vật đường ruột cũng có thể dẫn đến một loạt các bệnh, bao gồm bệnh viêm ruột, dị ứng, hen suyễn, bệnh Parkinson, tiểu đường và ung thư… Nó thậm chí có thể làm cho bạn tăng cân.

Một vài lưu ý cho hệ đường ruột khỏe mạnh

“Nếu bạn cảm thấy sức khỏe không tốt, rất có thể là đường ruột của bạn đang gặp vấn đề”, Leonard Direnfeld, một bác sĩ chuyên về y học chức năng ở Toronto cho biết. Lúc này, bạn hãy đi khám sớm và đề nghị bác sĩ cho được làm xét nghiệm phân (nếu cần thiết) để biết chi tiết về vi khuẩn và kí sinh trùng đường ruột của bạn.

Một cách đơn giản khác có thể giúp tăng cường sức khỏe đường ruột là giữ chế độ ăn uống, sinh hoạt lành mạnh, tránh tiếp xúc với nhiều yếu tố nguy cơ làm tăng lượng vi khuẩn, vi trùng có hại cho cơ thể. Một số loại thực phẩm được coi là tốt cho sức khỏe đường ruột bao gồm: Sữa chua, khoai lang, thịt nạc và cá, các loại ngũ cốc, chuối, gừng, các loại trà…

Nếu bạn muốn giữ cho hệ thống tiêu hóa của bạn khỏe mạnh , nó là điều cần thiết để hạn chế tiêu thụ các loại thực phẩm khó tiêu hóa.

Những gì bạn chọn để ăn đóng một vai trò quan trọng trong việc giữ cho hệ thống tiêu hóa của bạn khỏe mạnh. Tiêu hóa tối ưu thực phẩm sẽ đảm bảo hấp thụ đầy đủ các chất dinh dưỡng từ thực phẩm bạn ăn. Khi bạn gặp rắc rối trong tiêu hóa tức là bạn đã chọn sai thực phẩm. Chế độ ăn uống của bạn nên tập trung theo hướng có lợi cho tiêu hóa để đảm bảo sức khỏe tốt.

Các loại thực phẩm làm chậm quá trình tiêu hóa có thể làm cho bạn cảm thấy vô cùng khó chịu sau khi ăn. Bạn sẽ cần nhiều thời gian hơn để tiêu hóa chúng, dạ dày của bạn cũng phải làm việc tích cực hơn. Ngoài ra, những người bị bệnh như bệnh viêm ruột hoặc những người bị ảnh hưởng với cúm dạ dày… càng cần phải cẩn thận về các loại thực phẩm khó tiêu hóa .

Dưới đây là một số mặt hàng thực phẩm rất khó tiêu hóa mà bạn nên biết để có chế độ ăn uống điều độ, hợp lý.

1. Thực phẩm chiên

Thực phẩm chiên không dễ tiêu hóa và cần phải tránh nếu bạn có vấn đề về tiêu hóa. Đó là bởi vì thực phẩm chiên chứa rất nhiều chất béo mà các chất béo thường tiêu hóa lâu hơn các thực phẩm khác. Ngoài ra, thực phẩm chiên còn có thể làm cho bạn bị nặng bụng và có thể làm trầm trọng thêm tình trạng bệnh như bệnh viêm ruột.

2. Thực phẩm từ sữa

Sản phẩm từ sữa, đặc biệt là kem, cũng có thể gây khó tiêu hóa. Hầu hết các loại kem có đầy đủ chất béo, do đó làm chúng khó tiêu hóa hơn nhiều thực phẩm khác. Ngoài ra, nếu bạn không dung nạp lactose thì sữa và các sản phẩm từ sữa như phô mai và kem sẽ không có mặt trong thực đơn ăn uống của bạn vì chúng chứa đường lactose và cơ thể bạn không thể tiêu hóa lastose đó.

3. Thực phẩm sống

Mặc dù một số thực phẩm sống là nguồn dinh dưỡng (như rau xà lách…) nhưng chúng rất khó để tiêu hóa. Những người có vấn đề về tiêu hóa sẽ gặp rắc rối trong tiêu hóa nếu ăn thực phẩm sống. Rau sống nhiều chất xơ không hòa tan có thể gây ra chứng khó tiêu khi dùng quá mức. Người ăn bắp cải sống hoặc bông cải xanh dễ bị khó chịu dạ dày vì đây là các loại thực phẩm sản xuất khí, có thể dẫn đến đầy hơi. Tương tự như vậy, ăn hành sống có thể gây khó chịu dạ dày vì chúng chứa quá nhiều chất xơ, có thể dẫn đến đầy bụng.

Ảnh minh họa

4. Thực phẩm có tính axit

Các loại thực phẩm có tính axit cao cũng có thể là một yếu tố góp phần chính gây ra suy giảm chức năng dạ dày. Các loại thực phẩm có tính axit như cà chua, ngô và đậu lăng, có thể làm phiền cân bằng độ pH của bạn và làm trầm trọng thêm vấn đề tiêu hóa.

Đậu cũng có thể gây khó chịu ở dạ dày và khiến bạn khó tiêu. Chúng có chứa một lượng lớn carbohydrate khó tiêu hóa (gọi là raffinose) có thể gây đầy hơi và nóng bụng.

5. Thực phẩm nhiều gia vị

Thực phẩm nhiều gia vị, như ớt, cũng có trong danh sách các loại thực phẩm khó tiêu hóa vì chúng có thể gây ra các triệu chứng của chứng ợ nóng. Các cảm giác nóng rát trong khi tiêu thụ thức ăn cay có thể là một nguyên nhân gây ra sự khó chịu rất lớn, và hơn nữa, cũng có thể gây kích ứng niêm mạc ở đường tiêu hóa.

6. Sôcôla

Hầu hết các sản phẩm sôcôla cao trong sữa, có thể gây khó chịu dạ dày. Ngoài ra, những người bị bệnh trào ngược axit có thể không có khả năng chịu ăn sôcôla . Theobromine, một chất có trong cà phê, ca cao và là một số thành phần quan trọng của sản phẩm sôcôla, có thể làm trì trệ các cơ vòng, gây ra tình trạng trào ngược axit dạ dày, thực quản… Như vậy, quá nhiều lượng sôcôla có thể cản trở việc tiêu hóa.

7. Nước ép trái cây có múi

Cam quýt các loại nước ép trái cây là cực kỳ khỏe mạnh nhưng vẫn có thể gây ra tình trạng khó tiêu hóa tiêu hóa. Cam quýt các loại nước ép có tính axit trong tự nhiên và có xu hướng làm trầm trọng thêm các triệu chứng trào ngược axit và thậm chí có thể gây kích ứng thực quản. Bệnh nhân bị chứng ruột kích thích có thể sẽ làm cho dạ dày khó chịu.

Ảnh minh họa

8. Thực phẩm không đường

Chất làm ngọt nhân tạo, đặc biệt là sorbitol, là một phần không thể thiếu của thực phẩm không chứa đường. Tuy nhiên, sorbitol có thể là rắc rối cho dạ dày của bạn. Sorbitol được chia nhỏ từ từ trong cơ thể, và mất nhiều thời gian để tiêu hóa. Ngoài ra, sorbitol không tiêu một phần có thể dẫn đến khí tích tụ trong ruột. Vì vậy, nhai kẹo cao su sorbitol dựa trên liên tục có thể gây ra đầy hơi, đau bụng.

Theo SKDS

Mualechnhip

Thời gian gần đây em thường cảm thấy tức bụng, đau lưng, đau đầu, đau khớp gối. Buổi chiều em hay buồn ngủ dù đã ngủ đủ giấc ban đêm và có ngủ trưa một chút, chân tay hay bị lạnh, người thì nóng. Nếu em ăn đồ gì lạ, thường sẽ bị đi ngoài ngay, cảm giác khó chịu vẫn không hết sau khi đi đại tiện. Có lần thấy phân dính cả máu.

Em đã đi khám bệnh. Bác sĩ cho chụp X quang đại tràng và kết luận là em bị viêm loét đại tràng. Bác sĩ kê đơn thuốc nhưng em uống vẫn không đỡ. Sau đó, em đi khám lại thì bác sĩ cho chụp X quang tim, phổi và soi dạ dày nhưng không phát hiện có vấn đề gì.

Sau khi em kể các triệu chứng của mình, bác sĩ nói em bị viêm đường hô hấp, viêm đại tràng, kê cho em các thuốc: Rekelac, Ceflim 200mg, Mutose 10mg, Ferup nhưng em uống vẫn không đỡ nhiều. Hiện giờ em vẫn cảm thấy thường khó chịu vùng bụng, người hay mệt mỏi, đi đại tiện vẫn không hết… Vậy mong các bác sĩ cho em lời khuyên !.

Thothongminh

Nếu bạn bị bệnh viêm loét đại tràng mà sau khi uống thuốc không đỡ, cần đi nội soi lại để có khẳng định chẩn đoán thì điều trị mới có hiệu quả. Triệu chứng như bạn nói có thể là bệnh chưa khỏi. Bạn có thể đến khoa Phẫu thuật Tiêu hóa, bệnh viện Việt Đức hoặc các bệnh viện có uy tín khác để khám và được tư vấn cách xử trí cụ thể.

(Theo Vatgia.com)